28 - 5 - 2017 | 17:31
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU ĐÔNG BẮC Á Làm thế nào để quản lý bất ổn địa chính trị ở Đông Á

Làm thế nào để quản lý bất ổn địa chính trị ở Đông Á

Email In PDF.

Các nước bạn bè và đồng minh của Mỹ nên cùng thúc đẩy nhận thức về tầm quan trọng của hợp tác khu vực. Hợp tác đa tầng nấc giúp quản lý bất ổn địa chính trị ở Đông Á, đồng thời bảo vệ hòa bình và sự thịnh vượng của khu vực này trong tương lai.

 

SCSFishing.jpg

Khu vực Đông Á và thế giới đang phải đối mặt với thời kỳ bất ổn. Cán cân quyền lực trong khu vực này đang thay đổi nhanh chóng khi các nền kinh tế thị trường mới nổi như Trung Quốc đang được hưởng lợi từ toàn cầu hóa và tiếp tục phát triển mạnh. Cùng lúc đó, thái độ chống toàn cầu hóa cũng tăng lên, nhất là sau cuộc trưng cầu dân ý về Brexit ở Vương quốc Anh và cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ với chiến thắng thuộc về ông Donald Trump. Những diễn biến này tác động không nhỏ đến trật tự an ninh và kinh tế quốc tế mà Mỹ đã dẫn dắt kể từ năm 1945. Vậy làm thế nào để chúng ta có thể đảm bảo được sự ổn định trong khu vực và sự thịnh vượng trong tương lai?

Số phận của khu vực Đông Á đã bị ảnh hưởng đáng kể bởi các mối quan hệ giữa ba cường quốc lớn là Mỹ, Trung Quốc và Nhật Bản. Mỹ đã đóng vai trò tích cực trong khu vực, đặc biệt thông qua chính sách “xoay trục sang châu Á” dưới thời Tổng thống Barack Obama.  Sự ổn định địa chính trị trong khu vực Đông Á có vẻ đầy hứa hẹn nhờ chính sách “xoay trục sang châu Á” dưới thời Obama và sự hỗ trợ tích cực từ Nhật Bản.

Tuy nhiên, việc ông Donald Trump giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống Mỹ vào cuối năm ngoái đã gây bất ngờ cho khu vực. Rất khó để biết chính xác chính quyền Mỹ mới sẽ làm những gì, nhưng rõ ràng ông Trump đang đưa cách tiếp cận “nước Mỹ trên hết” vào chính sách đối ngoại và điều này có thể có những tác động tới chính sách đối với Đông Á của Mỹ.

Mặc dù vẫn còn quá sớm để đánh giá chính sách đối với Trung Quốc của chính quyền Trump, nhưng dường như Mỹ sẽ thực hiện cách tiếp cận gia tăng đối đầu với Trung Quốc trong lĩnh vực kinh tế. Điều này được thể hiện qua việc ông Trump bổ nhiệm nhân vật có quan điểm cứng rắn về Trung Quốc là Peter Navarro làm Chủ tịch Hội đồng Thương mại Quốc gia và ông Robert Lighthizer làm Đại diện Thương mại Mỹ.

Hiện nay, thặng dư thương mại của Trung Quốc với Mỹ chiếm khoảng 50% thâm hụt thương mại của Mỹ, nhưng nếu Mỹ áp dụng chính sách gây áp lực mạnh mẽ lên Trung Quốc như từng làm với Nhật Bản trong những năm 1980 của thế kỷ trước, thì có khả năng các biện pháp chống Trung Quốc của Mỹ sẽ dẫn đến một cuộc chiến tranh thương mại. Kết quả đó sẽ thực sự bất lợi cho khu vực.

Sự “mặc cả lớn” giữa Mỹ và Trung Quốc không phải là không thể xảy ra. Đối với Trung Quốc, nước này sẽ không để triển vọng tăng trưởng kinh tế cao của mình bị ảnh hưởng, và nếu có một cuộc mặc cả lớn để kiềm chế hành vi quyết đoán của Trung Quốc ở Biển Đông và biển Hoa Đông, thì khu vực nên hoan nghênh điều đó.

Sau khi chính quyền Trump đã rút Mỹ ra khỏi Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP), 11 thành viên còn lại có thể ngồi lại với nhau để xem họ cần phải làm những gì. Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực và Hiệp định thương mại tự do ba bên Trung-Nhật-Hàn có thể giúp lấp đầy khoảng trống do TPP để lại, nhưng có lẽ một khu vực mậu dịch tự do châu Á - Thái Bình Dương (FTAAP) là quan trọng hơn cả. Tất cả các sáng kiến thương mại khác nên được sử dụng như những bàn đạp để hướng tới việc thành lập một FTAAP.

Về hợp tác tài chính và đầu tư cơ sở hạ tầng, chúng ta đã chứng kiến sự xuất hiện của Ngân hàng Đầu tư Cơ sở hạ tầng châu Á (AIIB) do Trung Quốc lãnh đạo. Đây là một sự phát triển tích cực cho khu vực vì nhu cầu đầu tư cơ sở hạ tầng là rất lớn. Điều thất vọng là việc Nhật Bản và Mỹ không tham gia AIIB. Cả hai nước này cần chủ động làm nhiều hơn để thúc đẩy cơ sở hạ tầng ở khu vực này.

Việc xây dựng lòng tin lớn hơn giữa 5 cường quốc bao gồm Mỹ, Trung Quốc, Nga, Nhật Bản và Hàn Quốc là vô cùng cần thiết để giảm bớt căng thẳng, xoa dịu chủ nghĩa dân tộc và xây dựng các quan hệ hợp tác cùng thắng. Việc xây dựng lòng tin ban đầu nên tập trung vào các vấn đề an ninh phi truyền thống. Điều này bao gồm việc thành lập cơ chế chung, cụ thể để thông báo cho nhau, ngăn ngừa và ứng phó thảm họa thiên tai, những tai nạn công nghiệp nghiêm trọng, các hoạt động khủng bố, tấn công mạng...

Việc giải quyết các vấn đề môi trường và năng lượng cũng là một nhu cầu cấp thiết. Trong những thập kỷ tới, nhu cầu năng lượng sẽ tiếp tục phát triển theo cấp số nhân, đặc biệt là ở những nền kinh tế mới nổi của châu Á có tầng lớp trung lưu ngày càng tăng, chẳng hạn như Trung Quốc, Ấn Độ và một số quốc gia ASEAN. Hợp tác khu vực, bao gồm các nỗ lực chung trong các lĩnh vực như thăm dò năng lượng, phát triển các công nghệ khai thác mới và tăng cường các biện pháp an toàn hạt nhân, là cần thiết để đảm bảo rằng nhu cầu năng lượng của tất cả các quốc gia đều được đáp ứng. Tăng cường hợp tác giữa các quốc gia trong phát triển các công nghệ năng lượng xanh là vô cùng cần thiết.

Chính quyền Trump coi các thỏa thuận về biến đổi khí hậu là một “trò lừa bịp”, vì vậy các đồng minh của Mỹ sẽ cần phải nhấn mạnh tầm quan trọng của hợp tác bảo vệ môi trường trong các cuộc tiếp xúc với chính quyền Trump.

Quản lý bất ổn địa chính trị trong khu vực Đông Á sẽ không phải là một nhiệm vụ dễ dàng. Các nước trong khu vực có thể sẽ ngày càng lo ngại về sự bất ổn mà chính quyền Trump có thể tạo ra. Bạn bè và đồng minh của Mỹ nên cùng nhau cố gắng thúc đẩy nhận thức về tầm quan trọng của hợp tác khu vực. Thông qua hợp tác đa tầng lớp, chúng ta có thể quản lý bất ổn địa chính trị ở Đông Á, đồng thời bảo vệ hòa bình và thúc đẩy sự thịnh vượng của khu vực này trong tương lai.

Tác giả là ông Hitoshi Tanaka, cựu Thứ trưởng Ngoại giao Nhật Bản, hiện là thành viên cao cấp tại Trung tâm trao đổi quốc tế Nhật Bản (JCIE) và Chủ tịch Viện chiến lược quốc tế thuộc Viện nghiên cứu Nhật Bản. Bài viết đăng trên “Diễn đàn Đông Á”.

Anh Thư (gt) 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Phản ứng của Trung Quốc đối với việc triển khai THAAD: Thế lưỡng nan của Hàn Quốc

Phản ứng của Trung Quốc đối với việc triển khai THAAD: Thế lưỡng nan của Hàn Quốc

Việc triển khai này cho thấy vấn đề nan giải mà Hàn Quốc gặp phải trong bối cảnh cạnh tranh khu vực Mỹ-Trung: Đảm bảo an ninh cho lãnh thổ và người dân của nước này thông qua liên minh với Mỹ đồng thời duy trì quan hệ tốt với đối tác thương mại hàng đầu và là chủ thể chính trong hồ sơ Triều Tiên, Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Các lực lượng định hình những lựa chọn quân sự ở Triều Tiên

Các lực lượng định hình những lựa chọn quân sự ở Triều Tiên

Thật quá dễ dàng để nói về những lựa chọn quân sự một cách chung chung. Tuy nhiên, chi tiết mới là nơi tiềm ẩn rắc rối. Điều này đặc biệt đúng trong trường hợp Triều Tiên

Đọc tiếp...

Liệu Mỹ có tấn công Triều Tiên?

Liệu Mỹ có tấn công Triều Tiên?

Bề ngoài, thái độ cứng rắn của Mỹ và hành động phối hợp của Mỹ với Hàn Quốc khiến người ta có cảm giác Mỹ và Hàn Quốc dường như có ý đồ đánh lớn từ đó giải quyết dứt điểm vấn đề hạt nhân Triều Tiên. Tuy nhiên, liệu Mỹ có thể thực sự tấn công quân sự đối với Triều Tiên và Hàn Quốc đã sẵn sàng chưa?

Đọc tiếp...

Làm thế nào để quản lý bất ổn địa chính trị ở Đông Á

Làm thế nào để quản lý bất ổn địa chính trị ở Đông Á

Các nước bạn bè và đồng minh của Mỹ nên cùng thúc đẩy nhận thức về tầm quan trọng của hợp tác khu vực. Hợp tác đa tầng nấc giúp quản lý bất ổn địa chính trị ở Đông Á, đồng thời bảo vệ hòa bình và sự thịnh vượng của khu vực này trong tương lai.

Đọc tiếp...

Nhật Bản có trở thành nước xuất khẩu vũ khí lớn của thế giới?

Nhật Bản có trở thành nước xuất khẩu vũ khí lớn của thế giới?

Việc thất bại của Nhật Bản trong cạnh tranh giành hợp đồng tàu ngầm thế hệ mới cho Úc và sự trì trệ trong các cuộc đàm phán với Ấn Đ cho thấy Tokyo thực sự thiếu kinh nghiệm cũng như thiếu các chiến lược tiếp thị, kỹ năng đàm phán và giá cả hấp dẫn. Nhật Bản vẫn còn một chặng đường dài đ đi.

Đọc tiếp...

Vai trò của Nhật Bản trong an ninh khu vực Đông Á

Vai trò của Nhật Bản trong an ninh khu vực Đông Á

Đông Á - khu vực đóng vai trò động lực tăng trưởng kinh tế toàn cầu nhưng đồng thời cũng là nơi chứa đựng những bất ổn cho xung đột. Với vai trò là nền kinh tế lớn, là đồng minh quan trọng nhất của Mỹ ở khu vực, Nhật Bản sẽ đóng vai trò rất lớn trong khu vực.

Đọc tiếp...

Tại sao các nhà lãnh đạo Trung Quốc được hưởng lợi từ một nhà nước Triều Tiên hạt nhân?

Tại sao các nhà lãnh đạo Trung Quốc được hưởng lợi từ một nhà nước Triều Tiên hạt nhân?

Để hiểu các chính sách về Triều Tiên của Trung Quốc, cần xem xét các mục tiêu chủ yếu của các nhà lãnh đạo Trung Quốc ở Triều Tiên.Trong thời kỳ hậu Mao Trạch Đông, các nhà lãnh đạo Trung Quốc dường như có 6 mục tiêu chủ yếu trên đấu trường Triều Tiên.

Đọc tiếp...

Quan hệ Trung - Hàn trong bối cảnh "trở lại châu Á" của Mỹ

Quan hệ Trung - Hàn trong bối cảnh

Việc bà Park Geun-hye tham dự lễ duyệt binh vừa qua và sự cải thiện quan hệ song phương Hàn-Trung đã đánh dấu bước chuyển quan trọng trong khu vực. Rõ ràng là xu hướng đó diễn ra từ từ nhưng thực sự đang nổi lên ở Đông Á và không thể không kết nối các động thái gần đây.

Đọc tiếp...

Nhật Bản sau hai năm thực hiện Abenomics

Nhật Bản sau hai năm thực hiện Abenomics

Khi Shinzo Abe trở thành Thủ tướng Nhật Bản vào tháng 12/2012, ông đã khơi dậy nhiều kỳ vọng lớn về chính sách kinh tế. Abe hứa hẹn một sự thay đổi triệt để trong chính sách tiền tệ, củng cố tài khóa trong dài hạn và các cải cách cấu trúc để hồi sinh nền kinh tế. Tuy nhiên sau năm sau, chính sách kinh tế Abenomics đã không đem lại kết quả như mong đợi.

Đọc tiếp...

Tam giác Nhật-Mỹ-Trung và an ninh Đông Á

Tam giác Nhật-Mỹ-Trung và an ninh Đông Á

Nhật Bản hy vọng rằng đường hướng mới của Barack Obama – đánh dấu sự “trở lại” Châu Á của Mỹ sẽ là một sự lựa chọn thực tế thay cho sự tăng trưởng nhanh chóng của một thế giới định hướng Trung Quốc, mà Nhật Bản hoàn toàn không muốn là một phần trong đó.

Đọc tiếp...

Abenomics: Cơ hội cuối cùng dành cho Nhật Bản?

Abenomics: Cơ hội cuối cùng dành cho Nhật Bản?

Nếu Thủ tướng Shinzo Abe muốn tạo cú hích cho đất nước của ông, ông sẽ cần phải cứu lấy chương trình kinh tế "Abenomic" mang thương hiệu của chính mình.

Đọc tiếp...

Sách Trắng Quốc phòng Nhật Bản 2014 và Mối đe dọa Trung Quốc

Sách Trắng Quốc phòng Nhật Bản 2014 và Mối đe dọa Trung Quốc

Ngày 5/8 vừa qua, Chính phủ Nhật Bản đã công bố Sách Trắng Quốc phòng 2014, bản thứ 40 kể từ năm 1970. Nội dung chính của văn kiện quốc phòng này là Nhật Bản phải làm thế nào để tăng cường cảnh giác trước những hành động khiêu khích trên biển của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Nhật Bản vẫn cam kết không phổ biến vũ khí hạt nhân?

Nhật Bản vẫn cam kết không phổ biến vũ khí hạt nhân?

Mặc dù Nhật Bản có tiềm năng công nghệ để chế tạo vũ khí hạt nhân, nước này đã quyết định không phát triển chúng và các chính phủ kế tiếp nhau đã tuyên bố rõ ràng là không có tham vọng trở thành một nhà nước vũ trang vũ khí hạt nhân trong 3 nguyên tắc không phổ biến vũ khí hạt nhân của nó kể từ năm 1968.

Đọc tiếp...

Thủ tướng Nhật có đi quá xa trong vấn đề ADIZ?

Thủ tướng Nhật có đi quá xa trong vấn đề ADIZ?

Mỹ không tuân thủ các yêu cầu của Trung Quốc về ADIZ và điều hai máy bay ném bom B-52 bay vào khu vực này đúng 2 ngày sau động thái của Trung Quốc. Nhật Bản cũng đã làm theo hành động này của Mỹ, thách thức các tuyên bố của Trung Quốc về ADIZ ở biển Hoa Đông.

Đọc tiếp...

Nước cờ ADIZ của Trung Quốc có thành công?

Nước cờ ADIZ của Trung Quốc có thành công?

Theo Thời báo Châu Á, việc Trung Quốc thiết lập Vùng Nhận dạng phòng không (ADIZ) đầu tiên của nước này vào ngày 23/11 vừa qua đã nêu lên nhiều câu hỏi hơn là câu trả lời về tham vọng khu vực của Trung Quốc trong tương lai.

Đọc tiếp...

Tại sao Hàn Quốc cần sửa đổi vùng nhận dạng phòng không của mình?

Tại sao Hàn Quốc cần sửa đổi vùng nhận dạng phòng không của mình?

Việc Trung Quốc hôm 23/11 bất ngờ tuyên bố Vùng Nhận dạng Phòng không (Air Defense Identification Zone-ADIZ), gọi tắt là CADIZ, ở Biển Hoa Đông đã gây ra mâu thuẫn với các nước láng giềng, Nhật Bản, Hàn Quốc và cả Mỹ.

Đọc tiếp...

Ba thách thức của Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe

Ba thách thức của Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe

Cựu Thủ tướng Shinzo Abe đã hân hoan trở lại nắm quyền Nhật Bản 3 năm sau khi ông phải ngậm ngùi từ bỏ chức vụ này. Đảng Dân chủ Tự do (LDP) của ông đã giành chiến thắng vang dội khi giành đa số tuyệt đối tại Hạ viện Nhật Bản.

Đọc tiếp...

Nhật Bản: Khủng hoảng kinh tế có ảnh hưởng đến đầu tư quốc phòng?

Nhật Bản: Khủng hoảng kinh tế có ảnh hưởng đến đầu tư quốc phòng?

Tuy kinh tế đang gặp nhiều khó khăn nhưng những thách thức về an ninh, quốc phòng buộc Nhật phải tiếp tục đổ tiền của vào mua sắm vũ khí, nhất là trong bối cảnh tình hình Đông Bắc Á tiềm ẩn nhiều bất ổn.

Đọc tiếp...

Chiến lược biển của Hàn Quốc

Chiến lược biển của Hàn Quốc

Trong thập kỷ qua, Hàn Quốc đã xây dựng một lực lượng hải quân mạnh, độc lập và có thể vươn tới các vùng biển xa hơn. Tham vọng và khả năng hoạt động vươn xa và độc lập với đồng minh Mỹ của Hàn Quốc đã phản ánh sự thay đổi địa chính trị sâu sắc tại khu vực. 

Đọc tiếp...

Nhật Bản: Xu hướng chính sách của Chính quyền Noda

Nhật Bản: Xu hướng chính sách của Chính quyền Noda

Yoshihiko Noda được coi là nghị sĩ trẻ và trung kiên của Đảng Dân chủ Nhật Bản (DPJ), là “thế hệ lãnh đạo mới” của đảng. Trước khi Đảng DPJ cầm quyền, phong cách chính trị của ông mang màu sắc của phái diều hâu cứng rắn, được coi là “Koizumi của Đảng Dân chủ Nhật Bản”

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 10178 khách và 1 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin