18 - 12 - 2017 | 21:20
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU MỸ Sự lãnh đạo của Mỹ trong một thế giới đa cực

Sự lãnh đạo của Mỹ trong một thế giới đa cực

Email In PDF.

Thế giới ngày nay đang được củng cố bởi một trật tự đa cực. Việc từ bỏ hào quang không bao giờ dễ dàng đối với Mỹ, và giống như nhiều "lão tướng" khác, Mỹ cũng đang phải vật lộn để chia sẻ diễn đàn với các gương mặt mới, nhất là Trung Quốc.

 

 

Việc từ bỏ hào quang không bao giờ dễ dàng đối với Mỹ, và giống như nhiều "lão tướng" khác, Mỹ cũng đang phải vật lộn để chia sẻ diễn đàn với các gương mặt mới, nhất là Trung Quốc. Các hội nghị sắp tới của Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) và Ngân hàng Thế giới (WB), hai thể chế mà Mỹ và các đồng minh phương Tây đang chi phối, là một cơ hội lý tưởng để thay đổi điều này.

Mỹ phải đối diện với thực tế rằng thế giới đã thay đổi. Một khi Mỹ vẫn còn từ chối thực tế này, điều đó sẽ gây thiệt hại nhiều hơn cho các lợi ích và ảnh hưởng toàn cầu của Mỹ, dù chúng đã hạn chế hơn trước đây. Thế giới không còn tuân thủ trật tự thời Chiến tranh Lạnh. Thế giới cũng không còn xoay quanh một "nền hòa bình kiểu Mỹ" đã chi phối trong nhiều thập kỷ sau khi Liên Xô tan rã, khi Mỹ nổi lên là siêu cường duy nhất trong thời gian ngắn.

Thế giới ngày nay đang được củng cố bởi một trật tự đa cực, đã nổi lên từ sự trỗi dậy của các nền kinh tế đang phát triển, đáng chú ý nhất là Trung Quốc, trong thương mại và tài chính quốc tế. Chưa nói đến các thành viên khác của nhóm 7 nước công nghiệp phát triển (G-7), Mỹ hiện cũng phải cạnh tranh và hợp tác không chỉ với Trung Quốc, mà còn với Ấn Độ, Brazil và các nước khác thông qua những diễn đàn mở rộng như nhóm G-20. Do vậy, Mỹ phải chứng tỏ sự lãnh đạo và thích nghi. Mỹ không thể từ chối hỗ trợ những nỗ lực của Trung Quốc để tăng cường vai trò của Bắc Kinh trong quản trị toàn cầu. Mỹ cũng không nên gay gắt với các đồng minh, như họ đã làm khi Anh tuyên bố ý định tham gia Ngân hàng Đầu tư Hạ tầng châu Á (AIIB) mới do Trung Quốc lãnh đạo.

Mỹ dường như đang mắc kẹt trong hệ thống Bretton Woods, trật tự dựa trên quy định, được củng cố bởi IMF và WB, với đồng USD nằm ở trung tâm. Hệ thống Bretton Woods đã thể chế hóa uy quyền địa chính trị của Mỹ và gạt cường quốc thực dân cũ là Anh ra ngoài. Tuy nhiên, trong nhiều năm, hệ thống Bretton Woods, với sự pha trộn của chủ nghĩa đa phương tự do và những chính sách kinh tế thị trường, đã trở thành biểu tượng cho sự chi phối của Anh-Mỹ trong kinh tế toàn cầu, mà phần lớn thế giới hiện đang chỉ trích, nhất là sau cuộc khủng hoảng tài chính toàn cầu 2008-2009. 

Trong bối cảnh này, Trung Quốc đang sử dụng ảnh hưởng ngày càng tăng của nước này trên toàn cầu để tạo ra một trật tự kinh tế mới, trong đó đồng USD không còn có vai trò tối cao. Thống đốc Ngân hàng Trung ương Trung Quốc Chu Tiểu Xuyên đã nhiều lần kêu gọi chuyển sang một hệ thống tiền tệ quốc tế mới, cho phép sử dụng nhiều đồng nội tệ trong thanh toán và đầu tư. Một cách tiếp cận như vậy sẽ làm giảm nguy cơ và tác động của các cuộc khủng hoảng thanh khoản, trong khi tách được hệ thống tiền tệ quốc tế khỏi "các điều kiện kinh tế và lợi ích quốc gia của bất kỳ một nước nào".

Tất nhiên là Trung Quốc đang tin rằng đồng Nhân dân tệ (NDT) của họ cuối cùng sẽ đóng một vai trò trung tâm trong hệ thống tiền tệ mới này, bởi vì điều đó phản ánh vai trò của Trung Quốc không chỉ là động cơ hàng đầu của tăng trưởng kinh tế toàn cầu, mà còn là một nước chủ nợ lớn nhất thế giới. Quả thực, cùng với các nền kinh tế có tầm quan trọng khác như Mỹ, Anh, Nhật Bản và khu vực đồng euro, Trung Quốc đang thúc đẩy xu hướng này vươn xa ngoài biên giới của nước này.

Từ năm 2009, ban lãnh đạo Trung Quốc theo đuổi hàng loạt chính sách khuyến khích việc sử dụng đồng NDT trong buôn bán khu vực và giảm sự phụ thuộc của Trung Quốc vào đồng USD trong thanh toán quốc tế. Nhưng việc mở rộng vai trò của đồng NDT trong hệ thống tiền tệ toàn cầu chỉ là bước đầu tiên hướng tới việc thể chế hóa một trật tự thế giới đa cực. Trung Quốc cũng đang đi đầu trong việc thành lập những thể chế đa phương mới, như AIIB, sau khi thành lập Ngân hàng Phát triển Mới cùng các nước BRICS (Brazil, Nga, Ấn Độ và Nam Phi).

Bằng việc thực hiện những bước này, các nhà lãnh đạo Trung Quốc đã kêu gọi chú ý đến những bất cập của hệ thống tiền tệ quốc tế hiện nay. Trung Quốc đang nêu bật những câu hỏi về khả năng thanh khoản của Mỹ nhằm hỗ trợ thương mại và tài chính quốc tế.

Mỹ đã đúng khi quan ngại rằng liệu trật tự mới mà Trung Quốc đang hy vọng xây dựng có mở cửa và dựa trên quy định như trật tự do Mỹ đứng đầu hay không. Nhưng câu trả lời cho câu hỏi này chỉ có thể được tìm thấy bằng cách can dự với Trung Quốc trong vấn đề cải cách quản trị toàn cầu, chứ không phải phủ nhận sự thay đổi rất cần thiết này.

Khi Mỹ kiên quyết theo đuổi một chính sách ngăn chặn Trung Quốc, mà ví dụ điển hình là cuộc chiến chống lại việc thành lập AIIB, những cáo buộc thao túng tiền tệ và từ chối cải cách IMF có thể làm tăng ảnh hưởng của Trung Quốc và Washington có thể mất khả năng định hình trật tự mới. Hậu quả có thể là một thế giới với những khối phân mảnh, không chỉ phá hoại sự phồn vinh toàn cầu, mà cả sự hợp tác để đối phó với những thách thức chung. Các hội nghị sắp tới của IMF và WB là một cơ hội quan trọng để đề ra một cách tiếp cận mới đối với Trung Quốc.

Paola Subacchi là Giám đốc Nghiên cứu Kinh tế Quốc tế tại Viện Chatham House (Anh), Giáo sư Kinh tế tại Trường Đại học Bologna, Ý. Bài viết được đăng trên trang Project Syndicate.

Trần Quang (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Mỹ và đối tác có thể kiềm chế sự bành trướng của Hải quân Trung Quốc như thế nào?

Mỹ và đối tác có thể kiềm chế sự bành trướng của Hải quân Trung Quốc như thế nào?

Quân đội Mỹ nên phản ứng với các khả năng A2/AD của Trung Quốc như thế nào? Một lựa chọn sẽ là sẵn sàng chuẩn bị tiêu diệt các lực lượng tấn công của Trung Quốc ngay đầu một cuộc xung đột. Lựa chọn khác sẽ là rút các lực lượng Mỹ khỏi Đông Á, bãi bỏ các liên minh trong khu vực và trao cho Trung Quốc một khu vực ảnh hưởng. Cả hai lựa chọn này đều có hạn chế. Liệu Mỹ có một lựa chọn thứ ba không?

Đọc tiếp...

Tại sao không thể ngừng chính sách đối ngoại của Donald Trump?

Tại sao không thể ngừng chính sách đối ngoại của Donald Trump?

Gần như không có sự giám sát hay cân bằng đối với hoạt động trong các vấn đề quốc tế của chính quyền Mỹ và hầu hết người Mỹ cũng hài lòng với điều đó.

Đọc tiếp...

"Sáng kiến Ổn định châu Á-Thái Bình Dương" của Mỹ

Câu hỏi lớn nhất về "Sáng kiến Ổn định châu Á-Thái Bình Dương", thậm chí ở Washington, không phải ở định hướng hay nội dung chi tiết, mà liệu chi tiêu quân sự nhiều hơn có thể củng cố vai trò lãnh đạo của Mỹ ở châu Á hay không?

Đọc tiếp...

Dự đoán 100 ngày tiếp theo của Tổng thống Donald Trump

Dự đoán 100 ngày tiếp theo của Tổng thống Donald Trump

100 ngày tiếp theo của ông Trump chắc chắn sẽ không yên ả khi phải đối diện với hàng loạt vấn đề học búa: vấn đề thương mại, tình thế nan giải trong vấn đề Triều Tiên, mối quan hệ với nước Nga, một Châu Âu có dấu hiệu bị chia rẽ, những tái điều chỉnh đầy rủi ro tại Trung Đông và cuộc khủng hoảng ngày một nghiêm trọng tại Caribe.

Đọc tiếp...

Chính sách châu Á của Mỹ sau 100 ngày cầm quyền của Donald Trump

Chính sách châu Á của Mỹ sau 100 ngày cầm quyền của Donald Trump

Sau 100 ngày tại vị Tổng thống, chính sách Châu Á của Chính quyền Trump chưa thực sự rõ ràng, có một số nét kế tục nhưng cũng có nhiều nét khác biệt so với Chính quyền tiền nhiệm.

Đọc tiếp...

Chiến lược Ấn độ - Thái Bình Dương của tổng thống Mỹ sẽ như thế nào?

Chiến lược Ấn độ - Thái Bình Dương của tổng thống Mỹ sẽ như thế nào?

Một trong những thách thức chiến lược đối với chính quyền Trump là khẳng định tầm nhìn về chiến lược tổng thể về biển ở khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương. Đây sẽ là sự mở rộng của chiến lược kiềm chế hành động trên biển của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Viện trợ nước ngoài là một phần của chính sách "nước Mỹ trên hết"

Viện trợ nước ngoài là một phần của chính sách

"Nước Mỹ trên hết" cần đi theo hướng chấm dứt suy nghĩ coi viện trợ nước ngoài là trò chơi “kẻ được người mất” nhờ vào việc giảm các chương trình không quan trọng và tận dụng nguồn vốn để tạo ra các quỹ đầu tư địa phương và toàn cầu mới.

Đọc tiếp...

Những thay đổi trong chiến lược “Xoay trục châu Á - Thái Bình Dương” của Mỹ trong thời gian tới và cách ứng phó của Việt Nam

Những thay đổi trong chiến lược “Xoay trục châu Á - Thái Bình Dương” của Mỹ trong thời gian tới và cách ứng phó của Việt Nam

Bài viết tập trung phân tích chính sách đối ngoại, nhất là chính sách đối với CA-TBD và chiến lược “xoay trục” của Tân Tổng thống D.Trump, từ đó đưa ra một số khuyến nghị đối sách cho Việt Nam trong tình hình mới.

Đọc tiếp...

Donald Trump với “bài kiểm tra” về ASEAN

Donald Trump với “bài kiểm tra” về ASEAN

Bài kiểm tra không đơn thuần chỉ là tham dự một vài hội nghị thượng đỉnh mà đó là một loạt hành động mang tính chuẩn mực cao hơn nhiều. Vượt qua nó chắc chắn sẽ là một thách thức. Nhưng nếu Chính quyền Trump có một khởi đầu sớm, họ có thể nhanh chóng có những tiến triển trên một số mặt trận.

Đọc tiếp...

Mỹ cần một chiến lược “can dự và kiềm chế” đối với Trung Quốc

Mỹ cần một chiến lược “can dự và kiềm chế” đối với Trung Quốc

Đối với Mỹ, chiến lược liên quan đến Trung Quốc không nên là “can dự và phòng ngừa” như nó đã diễn ra trong hàng thập kỷ. Xét cách hành xử với bên ngoài gây bất ổn có hệ thống của Trung Quốc, thời gian cho chiến lược phòng ngừa đã qua. Chính xác hơn, trong tương lai gần, chính sách của Mỹ nên là “can dự và kiềm chế”.

Đọc tiếp...

Ông Donald Trump cần có một chiến lược ở châu Á-Thái Bình Dương

Ông Donald Trump cần có một chiến lược ở châu Á-Thái Bình Dương

Cuộc tranh giành ảnh hưởng tại Đông Nam Á không nhất thiết là trò chơi bên được bên mất, nhưng Mỹ vẫn có thể thua. Hiện nay, Chính quyền Trump dành ít sự chú ý tới khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Đây là một sai lầm và Mỹ cần ưu tiên phát triển một chiến lược đối với khu vực này.

Đọc tiếp...

Chính sách ngoại giao của tân Tổng thống Mỹ đối với châu Á

Chính sách ngoại giao của tân Tổng thống Mỹ đối với châu Á

Chương trình nghị sự “Nước Mỹ trên hết” sẽ là ưu tiên hàng đầu của Tổng thống Trump. Tuy nhiên, nếu “Nước Mỹ trên hết” của ông Trump gạt các đồng minh ra bên ngoài thì nó có thể kích động và tạo ra một làn sóng chống Mỹ ở khu vực này.

Đọc tiếp...

Viện trợ nước ngoài - Công cụ bảo vệ an ninh quốc gia của Mỹ

Viện trợ nước ngoài - Công cụ bảo vệ an ninh quốc gia của Mỹ

Việc tăng chi tiêu quốc phòng là cần thiết tuy nhiên, chính quyền của ông Trump và Quốc hội Mỹ cần xem xét một cách khôn ngoan những hậu quả của việc cắt giảm ngân sách cho  ngoại giao và viện trợ.

Đọc tiếp...

Lý do quân đội Mỹ cần cải cách

Lý do quân đội Mỹ cần cải cách

Dường như quân đội Mỹ sẽ không có cơ hội tăng ngân sách như mong đợi. Nếu muốn có nhiều lực lượng quân đội sẵn sàng chiến đấu cao trong mọi tình huống thì Mỹ cần cải cách lĩnh vực quốc phòng một cách nghiêm túc.

Đọc tiếp...

Triết lý kinh tế của Tổng thống Donald Trump

Triết lý kinh tế của Tổng thống Donald Trump

Nội dung chủ nghĩa hiện thực kinh tế của tân Tổng thống Mỹ Donald Trump (Trumponomics) là gì và nó sẽ có tác động như thế nào đối với tiến trình toàn cầu hóa mạnh mẽ hiện nay?

Đọc tiếp...

Đánh giá chính sách đối ngoại của Chính quyền Donald Trump

Đánh giá chính sách đối ngoại của Chính quyền Donald Trump

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đang trở nên tốt một cách đáng ngạc nhiên. Có vẻ như đội ngũ cố vấn an ninh, đối ngoại của ông đang thực hiện tốt hơn những gì người ta nghĩ.

Đọc tiếp...

Chủ nghĩa dân túy Mỹ và trật tự tự do mới

Chủ nghĩa dân túy Mỹ và trật tự tự do mới

Thách thức đặt ra cho chính trị quốc tế trong thời điểm này không phải là việc hoàn tất xây dựng trật tự thế giới tự do theo cách thức thông thường mà là tìm cách ngăn chặn sự xói mòn trật tự quốc tế và xây dựng lại hệ thống toàn cầu trên cơ sở bền vững hơn.

Đọc tiếp...

Liệu Tổng thống Mỹ có chơi “lá bài Nga” để chống Trung Quốc?

Liệu Tổng thống Mỹ có chơi “lá bài Nga” để chống Trung Quốc?

Trái với Chính quyền Obama, Tổng thống Donald Trump luôn tỏ ra hữu nghị với Nga và cá nhân Tổng thống Putin. Một số phương tiện thông tin đại chúng bằng cách so sánh lịch sử, dự đoán rằng, ông Trump có thể sử dụng “lá bài Nga” để chống Trung Quốc. Liệu có cơ sở thực tế cho kịch bản này hay không?

Đọc tiếp...

Tổng thống Donald Trump có thể cân bằng sân chơi thương mại với Trung Quốc như thế nào?

Tổng thống Donald Trump có thể cân bằng sân chơi thương mại với Trung Quốc như thế nào?

Mỹ và Trung Quốc cần ghi nhớ hai điều hiển nhiên sau: Các cuộc chiến thương mại có thể dễ dàng gây tổn hại tới quốc gia khởi xướng cũng như quốc gia mục tiêu, và phát động chúng thì dễ hơn nhiều so với ngăn chặn chúng. Cả hai quốc gia nên hướng đến giải pháp mang tính xây dựng, cùng hướng tới các chuẩn mực chung toàn cầu về thương mại.

Đọc tiếp...

Donald Trump nên làm gì với Trung Quốc?

Donald Trump nên làm gì với Trung Quốc?

Ông Trump nên nhận ra rằng các thỏa thuận chỉ có thể đạt được khi một bên có niềm tin vào bên kia. Cho tới nay, dường như phía Bắc Kinh cho thấy bản thân nước này không đáng được tin cậy. Theo đó, Trump nên được chuẩn bị để ăn miếng trả miếng với một Trung Quốc thiếu tinh thần hợp tác và có ý định thay đổi trật tự thế giới vốn do Mỹ xác lập.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 15685 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin