23 - 5 - 2017 | 17:52
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU MỸ Chính sách châu Á của Mỹ sau 100 ngày cầm quyền của Donald Trump

Chính sách châu Á của Mỹ sau 100 ngày cầm quyền của Donald Trump

Email In PDF.

Sau 100 ngày tại vị Tổng thống, chính sách Châu Á của Chính quyền Trump chưa thực sự rõ ràng, có một số nét kế tục nhưng cũng có nhiều nét khác biệt so với Chính quyền tiền nhiệm.

 

 

Kể từ khi Tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên thệ nhậm chức vào ngày 20/1/2017, dường như Chính quyền Trump vẫn chưa đưa ra được các nét chính trong chính sách đối ngoại. Theo trang mạng của Nhà Trắng, ưu tiên hàng đầu của Chính quyền Mỹ vẫn là “đánh bại tổ chức Nhà nước Hồi giáo cùng các tổ chức khủng bố Hồi giáo lớn”. Điều này khiến người ta lo ngại rằng Trump có thể sao nhãng Châu Á - Thái Bình Dương, một khu vực có triển vọng phát triển kinh tế mạnh mẽ cũng như có rất nhiều thách thức đối với cạnh tranh chiến lược Trung - Mỹ.

Sau 100 ngày tại vị Tổng thống, chính sách Châu Á của Chính quyền Trump chưa thực sự rõ ràng, có một số nét kế tục nhưng cũng có nhiều nét khác biệt so với Chính quyền tiền nhiệm, thể hiện ở một số điểm sau:

Không còn sử dụng cụm từ “Tái cân bằng Châu Á” nhưng tiếp tục tập trung chiến lược vào Châu Á.

Ngày 17/3, khi quyền Trợ lý Ngoại trưởng Mỹ phụ trách khu vực Đông Á và Thái Bình Dương Susan Thornton phát biểu rằng cụm từ “Xoay trục về Châu Á” là khái niệm mô tả chính sách của Chính quyền Obama và Chính quyền Trump có “công thức” của riêng mình, giới quan sát đã nhanh chóng nhận định cụm từ “xoay trục sang Châu Á” đã bị khai tử. Tuy nhiên, Washington sẽ tiếp tục tập trung sự chú ý cho khu vực này. Bằng chứng là trong thời gian qua, Mỹ đã giữ mối liên lạc cấp cao với Châu Á như việc cử Bộ trưởng Quốc phòng Mattis, Ngoại trưởng Tillerson và Phó Tổng thống Pence tới khu vực Đông Á; sau khi nhậm chức, Tổng thống Mỹ đón tiếp Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe và Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình, một động thái được coi là vô cùng hiếm thấy; tính đến ngày 24/4, Trump cũng đã có tới 5 lần liên lạc trực tiếp với Thủ tướng Nhật Bản Abe.

Tiếp tục củng cố các mối quan hệ Đồng minh.

Về vấn đề này, Chính quyền Trump dường như sẵn sàng củng cố cam kết với các đồng minh hơn là đòi hỏi những chia sẻ về gánh nặng kinh tế đối với việc duy trì quân đội Mỹ trong khu vực.

Khi còn tranh cử, Trump đã nhấn mạnh nhiều lần cam kết của Mỹ đối với Hàn Quốc, Nhật Bản. Sau khi tại vị, Trump đã cử nhân sự cấp cao (Bộ trưởng Quốc phòng, Ngoại trưởng, Phó Tổng thống) công du Châu Á để khẳng định tiếp tục những cam kết với các nước đồng minh. Tại Hàn Quốc, dựa theo thông cáo sau các chuyến thăm, có thể thấy phía Mỹ đã nhấn mạnh nhiều đến cam kết của Mỹ bảo vệ Hàn Quốc trước mối đe dọa Triều Tiên mà dường như không đòi hỏi phía Hàn Quốc đóng góp nhiều hơn vào việc giúp duy trì lực lượng quân đội Mỹ tại khu vực này.

Với Nhật Bản, khi Tổng thống Mỹ tiếp đón Thủ tướng Nhật Bản, hai bên đã khẳng định lại cam kết quốc phòng của Mỹ đối với quần đảo Senkaku/Điếu Ngư theo Hiệp ước an ninh Mỹ - Nhật. Cam kết này tiếp tục được khẳng định trong các chuyến thăm Nhật của các quan chức Mỹ.

Chuyển từ “Kiên nhẫn chiến lược” đến “Mất kiên nhẫn chiến lược”?

Đối với vấn đề Triều Tiên, “Kiên nhẫn chiến lược” đề cập đến những tính toán của Chính quyền Obama cho rằng có thể chờ đợi Triều Tiên quay trở lại tiến trình phi hạt nhân hóa khi Mỹ và các đồng minh áp dụng các biện pháp thúc đẩy tiến trình này. Tuy nhiên, Ngoại trưởng Mỹ Tillerson và sau đó là Phó Tổng thống Mỹ Mike Pence đã lên tiếng khẳng định thời kỳ “kiên nhẫn chiến lược” đã chấm dứt, mọi phương án đều sẽ được tính đến.

Trên thực tế, Mỹ không thể tiếp tục kiên nhẫn sau hai vụ thử hạt nhân mới đây của Triều Tiên, thể hiện những tiến bộ nhanh chóng của nước này trong công nghệ hạt nhân tên lửa. Tuy nhiên, vấn đề phức tạp ở chỗ nếu chỉ áp dụng phương án đàm phán hoặc phương án quân sự thì sẽ chưa đủ để giải quyết vấn đề. Mặt khác, đối thoại với Triều Tiên rõ ràng không phải là lựa chọn hấp dẫn vì thiếu vắng lòng tin giữa hai bên, bắt nguồn từ các vòng đàm phán thất bại trước đây. Hơn nữa, tấn công ngăn ngặn có thể sẽ leo thang thành một cuộc chiến tranh Triều Tiên tàn phá bán đảo này.

Mặc dù nhấn mạnh không còn “kiên nhẫn chiến lược” nhưng Chính quyền Trump vẫn chưa xác định được rõ ràng có tiếp tục hay từ bỏ chính sách Triều Tiên của Chính quyền cũ hay không. Khi thăm Seoul và Tokyo, cả Bộ trưởng Quốc phòng và Ngoại trưởng Mỹ đều khẳng định sẽ áp đặt những hình phạt nghiêm khắc đối với Bắc Triều Tiên, đồng thời tiếp tục mở rộng hợp tác Mỹ - Nhật - Hàn. Dường như các biện pháp đó chỉ là sự mở rộng chính sách thời Obama là một mặt tăng cường trừng phạt Triều Tiên, mặt khác thúc đẩy đối thoại cấp cao để giải quyết vấn đề.

Điểm khác biệt chính giữa Trump và Chính quyền tiền nhiệm là cách tiếp cận với nhân tố Trung Quốc. Cho đến nay, Trump đã phân tích lợi, hại cho Trung Quốc trong vấn đề này. Nếu Trung Quốc phát huy vai trò tích cực, Trump sẵn sàng tạo điều kiện thương mại thuận lợi cho Trung Quốc. Nếu không, Mỹ sẽ hành động cùng với các đồng minh Châu Á.

Tiếp tục thúc đẩy quan hệ Mỹ - Trung: cơ chế đối thoại và các nguyên tắc lâu dài.

Sau thượng đỉnh Donald Trump - Tập Cận Bình, Ngoại trưởng Mỹ Tillerson đã công bố sáng kiến Đối thoại toàn diện Trung - Mỹ, dựa trên 4 trụ cột: Đối thoại ngoại giao và an ninh; Đối thoại kinh tế toàn diện; Đối thoại an ninh mạng và thực thi luật pháp; Đối thoại các vấn đề văn hóa xã hội. Sáng kiến này thực chất là sự tiếp nối của Đối thoại Chiến lược và Kinh tế giữa hai nước trước đây.

Rút khỏi Hiệp định Xuyên Thái Bình Dương.

Việc ông Trump quyết định rút khỏi Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) đánh dấu sự thay đổi lớn trong chính sách Châu Á của Washington. Đã có lúc sự thịnh vượng đến từ hội nhập kinh tế khu vực Châu Á - Thái Bình Dương trở thành trụ cột chính của chiến lược Châu Á của Mỹ và Chính quyền Obama đã rất cố gắng thúc đẩy các cuộc đàm phán để đạt được TPP. Nhiều thành viên của TPP đã nỗ lực cải tổ để đạt được các nhượng bộ. Việc Mỹ rời bỏ TPP sẽ làm giảm lòng tin của các nước trong khu vực đối với Mỹ. Các bên sẽ ngờ vực cam kết của Mỹ sau các điều chỉnh chính sách lớn. Các thành viên TPP cũng có thể hiểu rằng, trong ngắn hạn đây là tín hiệu Mỹ chuyển dần sang chính sách bảo hộ và trong dài hạn đây trở thành trở ngại lớn để đạt được tầm nhìn chung cho Khu vực Tự do Thương mại Châu Á - Thái Bình Dương (FTAAP). Hơn nữa, quyết định của Mỹ cũng khiến cho tương lai hoàn tất TPP trở nên xa vời.

Lo lắng về thâm hụt thương mại.

Chính quyền Trump coi thâm hụt thương mại với khu vực Châu Á là một trong những nguyên nhân chính dẫn đến sự suy giảm của nền kinh tế Mỹ. Trong cuộc họp với Chủ tịch Trung Quốc, Trump đã từng bày tỏ lo ngại về vấn đề thâm hụt thương mại với Trung Quốc và hai bên đã đi đến thống nhất về kế hoạch 100 ngày tìm ra phương cách cắt giảm thâm hụt thương mại song phương. Phó Tổng thống Mỹ Pence khi kết thúc chuyến thăm Hàn Quốc cũng thể hiện lo lắng về mức thâm hụt thương mại Mỹ - Hàn vốn đã tăng gấp đôi kể từ khi 2 nước thông qua Hiệp định Thương mại Tự do song phương.

Việc Mỹ quá chú trọng đến thâm hụt thương mại sẽ không giúp thúc đẩy quan hệ kinh tế giữa Mỹ và Châu Á, cũng như không giúp nền kinh tế Mỹ trở nên cạnh tranh hơn trên thị trường thế giới. Quá chú trọng vào thâm hụt thương mại và tăng cường các rào cản thương mại sẽ khiến cho các đồng minh trong khu vực lo lắng và quan ngại về việc liệu Mỹ có tiếp tục theo đuổi các cam kết về quản trị kinh tế toàn cầu và tự do thương mại hay không. Hơn nữa, không giống như tính toán của chính quyền Trump, thâm hụt thương mại không phải là trò chơi bên được - bên không, trên thực tế có rất nhiều nhân tố quyết định quy mô thâm hụt thương mại của một nước. Thay vì cố cắt giảm một nửa thâm hụt thương mại hiện nay, chính quyền Mỹ nên tập trung giành lại vị thế thủ lĩnh kinh tế khu vực, sau khi rút khỏi TPP.

Chính sách về chống Biến đổi khí hậu.

Chính sách về vấn đề này của Mỹ cũng đã có sự thay đổi. Nếu trước kia, trong ba cuộc họp thượng đỉnh Mỹ - Trung, hai bên đều tái khẳng định cam kết về trách nhiệm và vai trò trong cuộc chiến chống biến đổi khí hậu thì trong Hội nghị thượng đỉnh Trump - Tập mới đây, hai bên không đề cập gì đến vấn đề này.

Chính quyền Trump chưa cho biết có rút khỏi Hiệp định Paris hay không nhưng Giám đốc cơ quan Bảo vệ Môi trường Mỹ Scott Pruitt từng cho rằng Mỹ có thể sẽ rút khỏi Hiệp định này. Hơn nữa, Trump đã ký sắc lệnh xóa bỏ các kế hoạch phát triển năng lượng sạch của người tiền nhiệm Obama.

Nếu Mỹ rút khỏi Hiệp định thì quyết định này sẽ có tác động lan truyền đến hợp tác quốc tế về chống biến đổi khí hậu khi nhiều quốc gia có thể sử dụng đây làm cái cớ để rút khỏi các cam kết. Nhưng quan trọng hơn, khi Mỹ rút khỏi Hiệp định mà Trung Quốc vẫn tuân thủ Hiệp định và các thỏa thuận về môi trường khác, Mỹ sẽ mất dần vai trò lãnh đạo thế giới vào tay Trung Quốc, ít nhất trước mắt là trong lĩnh vực biến đổi khí hậu và dần dần là trong các lĩnh vực khác./.

Theo “The Diplomat

Anh Thư (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Dự đoán 100 ngày tiếp theo của Tổng thống Donald Trump

Dự đoán 100 ngày tiếp theo của Tổng thống Donald Trump

100 ngày tiếp theo của ông Trump chắc chắn sẽ không yên ả khi phải đối diện với hàng loạt vấn đề học búa: vấn đề thương mại, tình thế nan giải trong vấn đề Triều Tiên, mối quan hệ với nước Nga, một Châu Âu có dấu hiệu bị chia rẽ, những tái điều chỉnh đầy rủi ro tại Trung Đông và cuộc khủng hoảng ngày một nghiêm trọng tại Caribe.

Đọc tiếp...

Chính sách châu Á của Mỹ sau 100 ngày cầm quyền của Donald Trump

Chính sách châu Á của Mỹ sau 100 ngày cầm quyền của Donald Trump

Sau 100 ngày tại vị Tổng thống, chính sách Châu Á của Chính quyền Trump chưa thực sự rõ ràng, có một số nét kế tục nhưng cũng có nhiều nét khác biệt so với Chính quyền tiền nhiệm.

Đọc tiếp...

Chiến lược Ấn độ - Thái Bình Dương của tổng thống Mỹ sẽ như thế nào?

Chiến lược Ấn độ - Thái Bình Dương của tổng thống Mỹ sẽ như thế nào?

Một trong những thách thức chiến lược đối với chính quyền Trump là khẳng định tầm nhìn về chiến lược tổng thể về biển ở khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương. Đây sẽ là sự mở rộng của chiến lược kiềm chế hành động trên biển của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Viện trợ nước ngoài là một phần của chính sách "nước Mỹ trên hết"

Viện trợ nước ngoài là một phần của chính sách

"Nước Mỹ trên hết" cần đi theo hướng chấm dứt suy nghĩ coi viện trợ nước ngoài là trò chơi “kẻ được người mất” nhờ vào việc giảm các chương trình không quan trọng và tận dụng nguồn vốn để tạo ra các quỹ đầu tư địa phương và toàn cầu mới.

Đọc tiếp...

Những thay đổi trong chiến lược “Xoay trục châu Á - Thái Bình Dương” của Mỹ trong thời gian tới và cách ứng phó của Việt Nam

Những thay đổi trong chiến lược “Xoay trục châu Á - Thái Bình Dương” của Mỹ trong thời gian tới và cách ứng phó của Việt Nam

Bài viết tập trung phân tích chính sách đối ngoại, nhất là chính sách đối với CA-TBD và chiến lược “xoay trục” của Tân Tổng thống D.Trump, từ đó đưa ra một số khuyến nghị đối sách cho Việt Nam trong tình hình mới.

Đọc tiếp...

Donald Trump với “bài kiểm tra” về ASEAN

Donald Trump với “bài kiểm tra” về ASEAN

Bài kiểm tra không đơn thuần chỉ là tham dự một vài hội nghị thượng đỉnh mà đó là một loạt hành động mang tính chuẩn mực cao hơn nhiều. Vượt qua nó chắc chắn sẽ là một thách thức. Nhưng nếu Chính quyền Trump có một khởi đầu sớm, họ có thể nhanh chóng có những tiến triển trên một số mặt trận.

Đọc tiếp...

Mỹ cần một chiến lược “can dự và kiềm chế” đối với Trung Quốc

Mỹ cần một chiến lược “can dự và kiềm chế” đối với Trung Quốc

Đối với Mỹ, chiến lược liên quan đến Trung Quốc không nên là “can dự và phòng ngừa” như nó đã diễn ra trong hàng thập kỷ. Xét cách hành xử với bên ngoài gây bất ổn có hệ thống của Trung Quốc, thời gian cho chiến lược phòng ngừa đã qua. Chính xác hơn, trong tương lai gần, chính sách của Mỹ nên là “can dự và kiềm chế”.

Đọc tiếp...

Ông Donald Trump cần có một chiến lược ở châu Á-Thái Bình Dương

Ông Donald Trump cần có một chiến lược ở châu Á-Thái Bình Dương

Cuộc tranh giành ảnh hưởng tại Đông Nam Á không nhất thiết là trò chơi bên được bên mất, nhưng Mỹ vẫn có thể thua. Hiện nay, Chính quyền Trump dành ít sự chú ý tới khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Đây là một sai lầm và Mỹ cần ưu tiên phát triển một chiến lược đối với khu vực này.

Đọc tiếp...

Chính sách ngoại giao của tân Tổng thống Mỹ đối với châu Á

Chính sách ngoại giao của tân Tổng thống Mỹ đối với châu Á

Chương trình nghị sự “Nước Mỹ trên hết” sẽ là ưu tiên hàng đầu của Tổng thống Trump. Tuy nhiên, nếu “Nước Mỹ trên hết” của ông Trump gạt các đồng minh ra bên ngoài thì nó có thể kích động và tạo ra một làn sóng chống Mỹ ở khu vực này.

Đọc tiếp...

Viện trợ nước ngoài - Công cụ bảo vệ an ninh quốc gia của Mỹ

Viện trợ nước ngoài - Công cụ bảo vệ an ninh quốc gia của Mỹ

Việc tăng chi tiêu quốc phòng là cần thiết tuy nhiên, chính quyền của ông Trump và Quốc hội Mỹ cần xem xét một cách khôn ngoan những hậu quả của việc cắt giảm ngân sách cho  ngoại giao và viện trợ.

Đọc tiếp...

Lý do quân đội Mỹ cần cải cách

Lý do quân đội Mỹ cần cải cách

Dường như quân đội Mỹ sẽ không có cơ hội tăng ngân sách như mong đợi. Nếu muốn có nhiều lực lượng quân đội sẵn sàng chiến đấu cao trong mọi tình huống thì Mỹ cần cải cách lĩnh vực quốc phòng một cách nghiêm túc.

Đọc tiếp...

Triết lý kinh tế của Tổng thống Donald Trump

Triết lý kinh tế của Tổng thống Donald Trump

Nội dung chủ nghĩa hiện thực kinh tế của tân Tổng thống Mỹ Donald Trump (Trumponomics) là gì và nó sẽ có tác động như thế nào đối với tiến trình toàn cầu hóa mạnh mẽ hiện nay?

Đọc tiếp...

Đánh giá chính sách đối ngoại của Chính quyền Donald Trump

Đánh giá chính sách đối ngoại của Chính quyền Donald Trump

Chính sách đối ngoại của Tổng thống Trump đang trở nên tốt một cách đáng ngạc nhiên. Có vẻ như đội ngũ cố vấn an ninh, đối ngoại của ông đang thực hiện tốt hơn những gì người ta nghĩ.

Đọc tiếp...

Chủ nghĩa dân túy Mỹ và trật tự tự do mới

Chủ nghĩa dân túy Mỹ và trật tự tự do mới

Thách thức đặt ra cho chính trị quốc tế trong thời điểm này không phải là việc hoàn tất xây dựng trật tự thế giới tự do theo cách thức thông thường mà là tìm cách ngăn chặn sự xói mòn trật tự quốc tế và xây dựng lại hệ thống toàn cầu trên cơ sở bền vững hơn.

Đọc tiếp...

Liệu Tổng thống Mỹ có chơi “lá bài Nga” để chống Trung Quốc?

Liệu Tổng thống Mỹ có chơi “lá bài Nga” để chống Trung Quốc?

Trái với Chính quyền Obama, Tổng thống Donald Trump luôn tỏ ra hữu nghị với Nga và cá nhân Tổng thống Putin. Một số phương tiện thông tin đại chúng bằng cách so sánh lịch sử, dự đoán rằng, ông Trump có thể sử dụng “lá bài Nga” để chống Trung Quốc. Liệu có cơ sở thực tế cho kịch bản này hay không?

Đọc tiếp...

Tổng thống Donald Trump có thể cân bằng sân chơi thương mại với Trung Quốc như thế nào?

Tổng thống Donald Trump có thể cân bằng sân chơi thương mại với Trung Quốc như thế nào?

Mỹ và Trung Quốc cần ghi nhớ hai điều hiển nhiên sau: Các cuộc chiến thương mại có thể dễ dàng gây tổn hại tới quốc gia khởi xướng cũng như quốc gia mục tiêu, và phát động chúng thì dễ hơn nhiều so với ngăn chặn chúng. Cả hai quốc gia nên hướng đến giải pháp mang tính xây dựng, cùng hướng tới các chuẩn mực chung toàn cầu về thương mại.

Đọc tiếp...

Donald Trump nên làm gì với Trung Quốc?

Donald Trump nên làm gì với Trung Quốc?

Ông Trump nên nhận ra rằng các thỏa thuận chỉ có thể đạt được khi một bên có niềm tin vào bên kia. Cho tới nay, dường như phía Bắc Kinh cho thấy bản thân nước này không đáng được tin cậy. Theo đó, Trump nên được chuẩn bị để ăn miếng trả miếng với một Trung Quốc thiếu tinh thần hợp tác và có ý định thay đổi trật tự thế giới vốn do Mỹ xác lập.

Đọc tiếp...

Mục tiêu “nước Mỹ trên hết” của Donald Trump liệu có được thực hiện?

Mục tiêu “nước Mỹ trên hết” của Donald Trump liệu có được thực hiện?

Bài viết phân tích các chính sách thương mại toàn cầu của Mỹ sau khi Donald Trump lên nắm quyền từ các phương diện như mục tiêu chính sách thương mại, khả năng thực thi, sự thay đổi chính sách thương mại và những ảnh hưởng sau khi thực thi chính sách thương mại.

Đọc tiếp...

L‎ý giải trật tự quốc tế theo cách nhìn của Donald Trump

L‎ý giải trật tự quốc tế theo cách nhìn của Donald Trump

Không ai biết ông Trump sẽ định hình trật tự thế giới như thế nào. Nhưng dịch chuyển quyền lực trong hệ thống quốc tế và các động lực từ cuộc bầu cử Mỹ có nhiều khả năng sẽ đưa tới sự xuất hiện của một nước Mỹ hoàn toàn khác biệt so với những gì trong 7 thập kỉ qua.

Đọc tiếp...

Dự báo toàn cầu năm 2017: Các thách thức an ninh quốc gia lớn của Chính quyền Donald Trump

Dự báo toàn cầu năm 2017: Các thách thức an ninh quốc gia lớn của Chính quyền Donald Trump

Có 4 thách thức ninh quốc gia lớn nhất mà Chính quyền Donald Trump sẽ phải đối mặt sau khi nhậm chức, đó là (i) tình hình trong nước; (ii) quan hệ với các đồng minh; (iii) các đối thủ cạnh tranh khu vực ngày càng quyết đoán; và (iv) nội hàm an ninh của cuộc cách mạng viễn thông. Chính quyền ông Donald Trump sẽ đối phó với các thách thức này ra sao?

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 13885 khách và 1 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin