16 - 6 - 2019 | 12:15
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU NƯỚC NGOÀI Phải chăng giờ là thời điểm Mỹ cần chống lại “sự nổi dậy” của Trung Quốc ở Biển Đông?

Phải chăng giờ là thời điểm Mỹ cần chống lại “sự nổi dậy” của Trung Quốc ở Biển Đông?

Email In PDF.

Chế độ quản trị bằng luật pháp quốc tế sẽ đứng vững hay sụp đổ là phụ thuộc vào việc các tàu thuyền dân sự có tự tin hoạt động ở những nơi và theo cách thức họ muốn trong khuôn khổ các quyền lợi hợp pháp quốc tế của mình hay không.

 

 

Cách tiếp cận hiện tại của Mỹ đối với việc chống lại sự gây hấn vẫn tiếp diễn từng bước của Trung Quốc ở Biển Đông đã thất bại. Hải quân Mỹ không đạt được những mục tiêu chính trị dài hạn của việc sử dụng các hoạt động tự do hàng hải (FONOP) nhằm làm thay đổi đáng kể thái độ mang màu sắc chủ nghĩa xét lại và hành vi hung hăng của Trung Quốc trong khu vực hay duy trì sự cai trị bằng luật pháp quốc tế. Tuy nhiên, thất bại của Mỹ cho đến giờ chưa phải là kết cục cuối cùng. Mặc dù sự bành trướng tai hại của những tiền đồn trên mặt đất và sự hiện diện mang tính đe dọa của Trung Quốc trên Biển Đông giờ đây đã gia tăng đáng kể so với khi Mỹ bắt đầu các FONOP, nhưng vẫn còn thời gian để cứu vãn tình hình trước khi các cộng đồng khu vực và quốc tế hoặc công nhận về mặt chính trị những thành quả phi nghĩa của Trung Quốc, hoặc đầu hàng trước quan niệm theo chủ nghĩa châu lục của nước này về chủ quyền đối với các vùng biển. Việc cứu vãn tình hình đòi hỏi Mỹ phải có một quan điểm mới về bản chất cốt lõi của mối đe dọa, xem xét lại các nỗ lực hiện tại của nước này nhằm nhận thức được tác động của chúng đối với trọng tâm mang tính quyết định, và áp dụng những bài học từ lịch sử không quá xa của chính nước Mỹ vào việc tạo dựng những chiến lược mới và những khái niệm tác chiến có thể được sử dụng để giành thế chủ động và đạt được một cách hiệu quả hơn mục tiêu chính đáng của Mỹ là duy trì quyền tự do trên biển và pháp trị trên phạm vi quốc tế.

Chiến lược gồm nhiều hướng của Trung Quốc nhằm thúc đẩy các mục tiêu mang màu sắc chủ nghĩa xét lại của nước này ở Biển Đông - với nhiều mức độ xung đột khác nhau và trên nhiều lĩnh vực khác nhau - giống với một con bạch tuộc đang tấn công ở chỗ nó kết hợp nhiều tuyến nỗ lực diễn ra đồng thời và độc lập, mà nếu riêng lẻ thì có khả năng bị đánh bại, để gây bối rối và áp đảo bên phòng vệ trước khi họ có thể đưa ra một phản ứng cố kết đối với bên gây hấn một cách chi tiết hay tổng thể. Nhiều người đã chú ý đến những thách thức được đặt ra bởi các nỗ lực bành trướng lãnh thổ của Trung Quốc thông qua việc cải tạo tự nhiên phần đất trên các cấu trúc địa hình trên biển do Trung Quốc chiếm đóng, và việc nước này theo đuổi ưu thế quân sự cục bộ bằng cách mở rộng phạm vi chống tiếp cận/ngăn chặn xâm nhập khu vực, bằng việc xây dựng các cơ sở không quân, hải quân và tên lửa trên các cấu trúc đảo nhân tạo mới cũng như gia tăng sự hiện diện của các lực lượng hải quân lưu động tinh nhuệ thuộc Hải quân Quân giải phóng nhân dân. Tuy nhiên, về cơ bản, thành tố mang tính quyết định và trọng tâm của cuộc vật lộn hiện đang diễn ra ở Biển Đông là cuộc giao tranh giữa hai hệ thống thẩm quyền pháp lý loại trừ lẫn nhau, đó là chế độ cai trị bằng luật pháp quốc tế hiện tại đối đầu với tư tưởng xét lại mang màu sắc chủ nghĩa châu lục của Trung Quốc.

Một mặt là chế độ hiện hành, bị chi phối bởi các nguyên tắc nền tảng là quyền tự do trên biển và đất liền chi phối biển, như đã được hệ thống hóa trong Công ước Liên hợp quốc về Luật biển (UNCLOS) và phán quyết của Tòa trọng tài trong vụ Philippines kiện Trung Quốc. Theo những văn bản pháp lý này, các khu vực bị tranh chấp ở phía Nam Biển Đông chủ yếu sẽ được phân chia thành các Vùng đặc quyền kinh tế (EEZ) của Philippines, Việt Nam, Malaysia, Indonesia và Brunei, với một phần nhỏ của vùng biển quốc tế giữa chúng chạy xuyên qua Vùng nguy hiểm. Đi ngược lại nguyên trạng hợp pháp quốc tế này là tham vọng lãnh thổ mang màu sắc chủ nghĩa xét lại của Trung Quốc và quan niệm của nước này về chủ quyền trên biển, phản ánh ưu thế của Trung Quốc với tư cách một cường quốc châu lục. Với những đòi hỏi về “chủ quyền không thể chối cãi” đối với một vùng rộng lớn của Biển Đông nằm trong phạm vi “Đường 9 đoạn” và những nỗ lực nhằm áp đặt luật pháp trong nước của chính họ đối với các tàu thuyền và máy bay đi qua khu vực rộng lớn đó, Trung Quốc tìm cách phá bỏ nguyên tắc quyền tự do trên biển và nguyên tắc đất liền chi phối biển để áp dụng các nguyên tắc về chủ quyền trên đất liền đối với những vùng biển mà Trung Quốc thèm muốn. Do đó, Trung Quốc không coi Biển Đông là một khu vực chung toàn cầu mà đối với nó, các quốc gia có thể khẳng định quyền kiểm soát ở mức độ hạn chế dựa trên vùng đất gần kề do họ chiếm giữ, mà coi nó là “lãnh thổ xanh” mà nước này có thể một mình khẳng định chủ quyền, không đếm xỉa tới những vùng đất lớn gần đó hay những thực tế địa lý khác.

Trong lĩnh vực luật pháp quốc tế, Trung Quốc đã chọn cách can dự có chọn lọc vào cơ chế được quốc tế công nhận. Nước này phủ nhận vị thế của Tòa trọng tài trong việc đưa ra phán quyết về những vụ việc ở Biển Đông như vụ Philippines kiện Trung Quốc, đồng thời đệ trình những hồ sơ pháp lý nhằm thúc đẩy lập luận của nước này trong các khuôn khổ pháp lý được công nhận. Trung Quốc cũng là một bên tham gia UNCLOS và do đó công nhận khái niệm EEZ 200 hải lý cho chính mình (và quả thực đã khẳng định một cách thái quá quyền cấp phép hoặc từ chối cấp phép cho các tàu thuyền nước ngoài muốn đi qua EEZ của nước này) đồng thời vi phạm quyền về EEZ của các nước láng giềng của họ bằng việc nhấn mạnh “tuyên bố lịch sử” trái pháp luật của nước này về “chủ quyền không thể chối cãi” đối với khu vực nằm trong “Đường 9 đoạn”. Tuy vậy, bất chấp điều được một số nhà quan sát suy luận là sự chấp nhận chí ít là một phần của chế độ cai trị bằng luật pháp quốc tế trên biển, Trung Quốc về cơ bản tìm cách đánh bại cơ chế pháp lý hiện hành bằng cách ép buộc các bên khác công nhận trên thực tế thẩm quyền trái pháp luật của mình, sử dụng lực lượng thực thi pháp luật trên biển với quy mô lớn và sự hiện diện dân sự bán quân sự của mình để quấy rối và hăm dọa dân thường không có vũ trang của các quốc gia láng giềng đang tìm cách thực hiện các quyền của họ theo luật pháp quốc tế để tiến hành các hoạt động kinh tế trong vùng biển quốc tế hoặc trong các EEZ quốc gia của riêng họ.

Mặc dù động lực này thường được mô tả bằng những thuật ngữ gần như ngoại lai - “chiến tranh hỗn hợp”, “sự gây hấn ở vùng xám” - song trên thực tế, so với nhìn nhận ban đầu, thách thức từ phía Trung Quốc quen thuộc hơn nhiều đối với các binh lính, thủy thủ và chính khách Mỹ, đặc biệt là những người có kinh nghiệm trong các cuộc chiến tranh viễn chinh gần đây ở Iraq và Afghanistan. Phía sau sự sắp đặt trên biển của Trung Quốc để ngụy trang, những hành động của nước này trên Biển Đông cấu thành một cuộc nổi dậy, nhằm làm suy yếu thẩm quyền hợp pháp của cơ chế hiện hành (UNCLOS) bằng việc áp đặt thẩm quyền trái pháp luật đối với các thủy thủ và phi công dân sự, cũng như ngư dân địa phương thông qua những lời đe dọa ngấm ngầm và công khai về việc sử dụng vũ lực. Việc người dân địa phương chấp nhận để Trung Quốc tước đoạt các quyền lợi hợp pháp của họ - dù đó là những hành vi xâm phạm EEZ được công nhận của đất nước họ hay những hạn chế đối với quyền tự do hàng hải và hàng không trong vùng biển quốc tế gần với những căn cứ mới được xây dựng của Trung Quốc - qua thời gian sẽ hợp pháp hóa những hành động tước đoạt đó, mà kết quả cuối cùng sẽ là sự sụp đổ về thẩm quyền của trật tự đúng đắn.

Bất chấp sự bành trướng và sức mạnh của mình, việc Chính phủ Trung Quốc coi hệ thống quốc tế dựa trên các quy tắc là một sự áp đặt hà khắc được hình thành trước khi Đảng Cộng sản Trung Quốc chiếm một ghế trên bàn đàm phán ngoại giao, kết hợp với những động lực của các chiến thuật mang tính cưỡng ép các bên khác phải thuận theo quan điểm khác của nước này về sự cai trị khiến Trung Quốc ở Biển Đông trở thành một phe nổi dậy với quy mô nhà nước chống lại trật tự thế giới tự do do Mỹ lãnh đạo.

Một số nhà bình luận, đáng chú ý là Thomas Christensen tại Diễn đàn chiến lược hiện hành năm 2016, đã nói rằng Mỹ chỉ quan tâm đến việc bảo vệ quyền tự do hàng hải về quân sự, chứ không phải về dân sự. Sẽ là sai lầm nếu tiếp nhận quan điểm này như một chính sách chính thức. Chế độ cai trị bằng luật pháp quốc tế sẽ đứng vững hay sụp đổ là phụ thuộc vào việc các tàu thuyền dân sự địa phương có tự tin vào khả năng hoạt động hàng ngày của họ ở những nơi và theo cách thức họ muốn trong khuôn khổ các quyền lợi hợp pháp quốc tế của họ hay không. Vì các tàu thuyền và máy bay dân sự địa phương không có vũ trang hoạt động trong các khu vực bị tranh chấp một cách thường xuyên hơn nhiều so với các tàu chiến của Mỹ, nên chính khả năng và sự sẵn sàng của người dân trong việc xem nhẹ hành vi quấy rối và những sự kiềm chế phi pháp của Trung Quốc đối với hoạt động hàng hải sẽ quyết định cuộc tranh đấu giữa hai chế độ pháp lý đang đối đầu nhau.

Không thể gọi cách tiếp cận hiện tại của Mỹ đối với vấn đề Biển Đông, cụ thể là mô hình FONOP hiện nay của Mỹ, là một chiến lược hay một chiến dịch, vì nó chỉ gồm một loạt hành động rời rạc, định kỳ khẳng định quyền tự do hàng hải và hàng không quân sự của Mỹ, mà hầu như không làm gì để giảm bớt sức ép thực sự từ việc Trung Quốc làm xói mòn pháp trị trên biển dưới hình thức những hành động tước đoạt quyền tự do hàng hải và hàng không dân sự. Việc cử một tàu chiến tới hoạt động trong phạm vi 12 hải lý xung quanh một cấu trúc địa hình bị tranh chấp trên biển mỗi quý một lần là một phương thức hiệu quả để thông báo về mặt pháp lý việc Mỹ tái khẳng định quyền tự do hàng hải quân sự của mình hay không công nhận một tuyên bố chủ quyền bất hợp pháp đối với một lãnh thổ cụ thể, nhưng những chuyến quá cảnh đó không có hiệu quả trong khuôn khổ rộng lớn hơn, vì chúng vốn mang tính tạm thời. Quan trọng hơn, chúng không có tác động đáng kể tới hành vi của các thủy thủ và phi công dân sự địa phương, nhưng người sẽ một lần nữa phải chịu sự quấy rối của Trung Quốc ngay khi tàu Mỹ rời khỏi khu vực. Như các nhà tuyên truyền Trung Quốc thường xuyên nhắc nhở thế giới bằng những lời khoe khoang sau các FONOP về việc những chiếc khinh hạm có nhiệm vụ hộ tống của Quân giải phóng nhân dân đã xua đuổi các tàu khu trục có hành vi xâm phạm của Mỹ, Mỹ luôn bỏ đi. Vì chính dân thường cuối cùng sẽ là những người quyết định chiến thắng trong cuộc chiến giữa các chế độ pháp lý, nên các FONOP của Mỹ không thực sự công kích chiến lược của Trung Quốc là đe dọa để có được quyền kiểm soát đối với Biển Đông. Kết quả là Trung Quốc dung thứ cho các FONOP (nếu không phải trong luận điệu công khai thì là trong hành động thực tế) vì chúng không có hiệu quả: Các FONOP của Mỹ như được tiến hành hiện nay thiếu sức bền bỉ, và do đó không gây ra mối đe dọa mang tính chiến lược nào.

Theo các sỹ quan cấp cao của Mỹ, các sân bay của Trung Quốc được xây dựng trên các bãi đá được gia cố sẽ là những mục tiêu tương đối sơ hở trong một cuộc giao tranh toàn lực. Nhưng dù giá trị tác chiến của chúng là gì trong một tình huống bất ngờ với cường độ cao, thì trong các kịch bản chưa đến mức chiến tranh, những công trình này và những vũ khí tinh vi được bố trí trên đó vẫn có sức ảnh hưởng đáng kể nhất. Trong những môi trường chưa đến mức phải sử dụng vũ lực này, chúng có thể đe dọa các thủy thủ và phi công dân sự không có vũ trang để họ không đến quá gần những vùng cốt lõi mà Trung Quốc tuyên bố chủ quyền và các trung tâm hậu cần quân sự của nước này ở các quần đảo Trường Sa và Hoàng Sa. Chừng nào cuộc xung đột giữa Mỹ và Trung Quốc còn diễn ra dưới ngưỡng một cuộc chiến tranh công khai, thì chừng đó mối đe dọa thực sự đối với Mỹ, các đồng minh của nước này và trật tự quốc tế dựa trên các quy tắc được Mỹ ủng hộ sẽ không đến từ việc Trung Quốc mở rộng sự hiện diện trên biển và mạng lưới chống tiếp cận/ngăn chặn xâm nhập khu vực của nước này, mà đến từ cuộc nổi dậy trên biển, mà trong đó Trung Quốc tìm cách phát triển những điều kiện nhằm lật đổ hệ thống thẩm quyền hiện tại và áp đặt các quy tắc và luật lệ của riêng họ đối với những thủy thủ và phi công đi qua các vùng biển và vùng trời mà nước này thèm muốn.

Để thực sự cạnh tranh với nước cờ nổi dậy của Trung Quốc nhằm giành quyền kiểm soát trên thực tế và có khả năng là quyền kiểm soát hợp pháp trong tương lai, Mỹ phải tư duy và hoạt động như một lực lượng chống nổi dậy ở Biển Đông, sử dụng tầm ảnh hưởng của mình để chống lại cuộc nổi dậy của Trung Quốc thông qua việc bảo vệ sự hiện diện thường xuyên và liên tục hơn nhiều của các tàu thuyền và máy bay dân sự địa phương. Nếu Mỹ có thể bảo vệ thành công các tàu thuyền đó khỏi sự can thiệp của Trung Quốc trong hoạt động của họ ở những khu vực này của Biển Đông, vốn nằm trong phạm vi của luật pháp quốc tế, và nếu Mỹ có thể hợp thức hóa thành công các hoạt động như vậy nhằm tạo ra một nguyên trạng mới, thì Trung Quốc trên thực tế sẽ buộc phải tôn trọng quyền tự do hàng hải dân sự, và nỗ lực của họ để có được chủ quyền hợp pháp theo kiểu trên đất liền đối với Biển Đông sẽ phải hứng một đòn giáng nặng nề.

Một chiến dịch chống nổi dậy trên biển như vậy sẽ không nhất thiết làm thay đổi toàn bộ cán cân quân sự ở Biển Đông, mà sẽ tiếp tục có lợi cho Trung Quốc chỉ vì khoảng cách gần về địa lý của nước này. Thách thức mà các lực lượng thực hiện việc chống nổi dậy phải đối mặt sẽ là việc bảo vệ quyền tự do hàng hải và luật pháp quốc tế từ lập trường yếu thế hơn về quân sự ở địa phương. Ban đầu, điều này có lẽ dường như là trái với lẽ thường, nhưng chừng nào Trung Quốc vẫn chưa sẵn sàng nổ súng để xua đuổi các lực lượng hộ tống của Mỹ và do đó chấp nhận nguy cơ xảy ra một cuộc chiến tranh mang tính phá hoại cao chỉ để quấy rối một nhóm tàu dân sự dưới sự bảo vệ của Mỹ, thì chừng đó sự mất cân bằng cục bộ giữa các lực lượng tinh nhuệ tham chiến nhìn chung là không gây ảnh hưởng gì.

Với các phương pháp hoạt động đúng đắn, cam kết dành các nguồn lực đầy đủ nhưng bền vững cho nhiệm vụ này, và ý chí quốc gia cần thiết để duy trì nỗ lực này trong một giai đoạn kéo dài - vì yếu tố cần thiết của tất cả các cuộc chống nổi dậy thành công không phải là quân số, mà là thời điểm - một chiến dịch chống nổi dậy trên biển ở Biển Đông đi kèm với hoạt động ngoại giao mạnh mẽ có thể đem lại chiến thắng cần thiết cho Mỹ và các lực lượng quân đội đồng minh cũng như trật tự quốc tế dựa trên các nguyên tắc mà họ bảo vệ. Nỗ lực này sẽ đòi hỏi, trong số những điều khác, một tiến trình lên kế hoạch liên ngành, linh hoạt và cố kết nhằm phối hợp với các đồng minh; khả năng kết hợp các phương tiện quân sự và chính trị nhằm chuẩn bị cho các phản ứng khác nhau có thể có; và trên hết là giữ vững mục tiêu cho tới khi Trung Quốc nhận ra sự sáng suốt của việc chấp nhận quyền tự do trên biển vốn đã làm lợi rất nhiều cho nước này trong 7 thập kỷ qua và tránh các hành động mang tính đe dọa. Việc này có thể mất nhiều năm, thậm chí là nhiều thập kỷ, song cuộc đấu tranh này sẽ là đáng trân trọng, được tiến hành vì một sự nghiệp có ý nghĩa sống còn đối với lợi ích quốc gia và quốc tế.

Tiến sĩ Patrick M. Cronin là nhà biên tập cao cấp Chương trình Nghiên cứu Châu Á – Thái Bình Dương, Trung tâm An ninh Mỹ Mới (CNAS), nguyên là giám đốc Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc gia, Đại học Quốc phòng. Hunter Stires là chuyên viên nghiên cứu tại Trung tâm Nghiên cứu Lịch sử Hàng hải John B. Hattendorf, Học viện Hải chiến Mỹ, là Hội viên Liên kết Chiến lược Biển tại CNAS. Bài viết được đăng trênThe National Interest.

Trần Quang (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Hệ lụy từ hành vi của Trung Quốc ở Biển Đông

Hệ lụy từ hành vi của Trung Quốc ở Biển Đông

Việc kiểm soát Biển Đông có nghĩa là Trung Quốc có khả năng bác bỏ hệ thống trật tự thế giới dựa trên các quy tắc, từ chối tuân thủ các chuẩn mực, kỳ vọng, và UNCLOS; đẩy người bảo vệ trật tự thế giới (Mỹ) khỏi Tây Thái Bình Dương, làm suy yếu hoặc phá hủy các đồng minh ở Tây Thái Bình Dương, khiến uy tín của Mỹ bị nghi ngờ ở phạm vi khu vực cũng như quốc tế và phá hủy cơ sở hạ tầng an ninh ở Đông Nam Á.

Đọc tiếp...

Nhận diện chiến lược của Trung Quốc ở Biển Đông

Nhận diện chiến lược của Trung Quốc ở Biển Đông

Để giành kiểm soát trên Biển Đông, đầu tiên, Trung Quốc cần phải cô lập khu vực. Trong nỗ lực cô lập khu vực, Trung Quốc sử dụng chiến lược hai hướng “cây gậy và củ cà rốt”, vừa lôi kéo các nước láng giềng khi thuận tiện trong khi đe dọa các nước chống đối mình.

Đọc tiếp...

Nhận diện mục đích của Trung Quốc ở Biển Đông

Nhận diện mục đích của Trung Quốc ở Biển Đông

Tại sao Trung Quốc lại tập trung vào Biển Đông đến như vậy và tại sao lại vào thời điểm này? Nghiên cứu cho thấy, một phần Trung Quốc được thúc đẩy bởi nhận thức về cơ hội, một phần vì nhận thức về sự suy yếu của Mỹ và một phần bởi nhu cầu lên tiếng về những tuyên bố pháp lý của nhà nước.

Đọc tiếp...

Phán quyết Biển Đông: Chúng ta nên hiểu Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển như thế nào?

Phán quyết Biển Đông: Chúng ta nên hiểu Công ước Liên Hợp Quốc về Luật biển như thế nào?

Người ta thường cho rằng cơ chế giải quyết tranh chấp được quy định tại phần XV Công ước Liên hợp quốc về Luật biển (UNCLOS) được áp dụng rất hạn chế, phản ánh ý đồ của những người soạn thảo UNCLOS. Vì vậy, các tòa trọng tài cần diễn giải phần XV một cách thận trọng, lưu ý đến những giới hạn về thẩm quyền của toà. Tuy nhiên, Phán quyết Vụ kiện Biển Đông đã đi ngược lại với cách tiếp cận này.

Đọc tiếp...

Leo thang trên biển: Tình trạng ổn định và bất ổn định tại các vùng biển Đông Á

Leo thang trên biển: Tình trạng ổn định và bất ổn định tại các vùng biển Đông Á

Bài viết lập luận rằng các bất ổn cường độ thấp sẽ xảy ra trong tranh chấp biển hoặc cạnh tranh sức mạnh trên biển; tuy nhiên, ít có khả năng tạo ra chu kỳ leo thang kéo dài bởi đặc điểm của môi trường chiến lược biển khu vực.

Đọc tiếp...

Đã đến lúc cần suy nghĩ nghiêm túc về một chiến lược tại Biển Đông

Đã đến lúc cần suy nghĩ nghiêm túc về một chiến lược tại Biển Đông

Thời điểm hiện tại, tình hình Biển Đông đang đi vào thời điểm quan trọng khi những bước tiến của Trung Quốc đang tích tụ dần còn dư địa cho Mỹ hành động đang giảm đi, và các nhà quan sát tại khu vực thì đang tự hỏi liệu Mỹ đã sẵn sàng đối mặt với thách thức này hay chưa. Và Mỹ vẫn đang loay hoay đi tìm một chiến lược.

Đọc tiếp...

"Không độc chiếm" Biển Đông?

Dù có sự khác biệt giữa Vương quốc Trung Hoa và Cộng hoà Nhân dân Trung Hoa, nhưng Simon nhận thấy Trung Quốc vẫn giữ khuynh hướng sơ khởi đó là thưởng cho "những quốc gia sẵn sàng thừa nhận vị thế bá chủ khu vực của mình" trong khi phạt "những quốc gia từ chối tuân phục". Để thấy rõ nhất cách tiếp cận này của Trung Quốc, ta có thể nhìn ngay vào quan hệ của nước này tại Đông Nam Á trong năm 2018.

Đọc tiếp...

Vai trò các Chủ thể Doanh nghiệp trong Chính sách Biển Đông của Trung Quốc

Vai trò các Chủ thể Doanh nghiệp trong Chính sách Biển Đông của Trung Quốc

Bài viết phân tích 3 trường hợp nghiên cứu trong lĩnh vực - du lịch, khai thác năng lượng và cơ sở hạ tầng - từ đó nêu bật vai trò các chủ thể doanh nghiệp Trung Quốc đã làm thay đổi chính sách Biển Đông của Trung Quốc như thế nào.

Đọc tiếp...

Chiến lược xây dựng Trung Quốc trở thành cường quốc biển của Bắc Kinh

Chiến lược xây dựng Trung Quốc trở thành cường quốc biển của Bắc Kinh

Bài phân tích đánh giá việc Bắc Kinh xác định chiến lược biển của mình trong các tuyên bố công khai của lãnh đạo. Mục đích là nhằm hiểu được nhiều hơn về ý đồ và ưu tiên chiến lược của Trung Quốc trong lĩnh vực biển; đồng thời cung cấp cho giới hoạch định chính sách và các chuyên gia an ninh quốc gia vốn kiến thức cụ thể và đầy đủ nhất để đối trọng với Trung Quốc trong các vấn đề trên biển.

Đọc tiếp...

Biển Đông: Các Động lực Thay đổi

Biển Đông: Các Động lực Thay đổi

Hành động của Trung Quốc tại Biển Đông khiến các nước trong khu vực cảnh giác. Thực tế này thúc đẩy Philippines kiện Trung Quốc. Vào năm 2016, tòa đã đưa ra phán quyết. Hành động và phản ứng của các bên liên quan tới phán quyết và các sự kiện chính trị khác đã khiến năm 2016 trở thành một năm đáng chú ý. Cuộc bầu cử Tổng thống ở Philippines và Mỹ cũng bổ sung những động lực khác khiến tình hình khu vực thay đổi.

 

Đọc tiếp...

Cạnh tranh ảnh hưởng Trung - Mỹ tại Đông Nam Á

Cạnh tranh ảnh hưởng Trung - Mỹ tại Đông Nam Á

Bài viết so sánh chính sách đối ngoại của Trung Quốc và Mỹ, cụ thể là các hình thức hội nhập kinh tế và cách tiếp cận địa chính trị tại Đông Nam Á. Các tác giả so sánh động cơ và lý do các cường quốc lớn và hạng hai trong khu vực chấp nhận hoặc tranh cãi về các chính sách của Mỹ và Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Khảo cổ học và chủ nghĩa yêu nước: Chiến lược dài hạn của Trung Quốc ở Biển Đông

Khảo cổ học và chủ nghĩa yêu nước: Chiến lược dài hạn của Trung Quốc ở Biển Đông

Các ghi chép của Trung Quốc cho thấy chuyến thám hiểm chính thức đầu tiên của Trung Quốc tới Hoàng Sa vào năm 1902 chưa từng diễn ra. Thay vào đó, một cuộc thám hiểm bí mật được tiến hành nhiều thập kỷ sau đó để ngụy tạo bằng chứng khảo cổ học trên quần đảo Hoàng Sa nhằm củng cố yêu sách lãnh thổ của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Trung Quốc và ASEAN trên Biển Đông: Những cơ hội và nguy hiểm

Trung Quốc và ASEAN trên Biển Đông: Những cơ hội và nguy hiểm

Quan hệ giữa Trung Quốc và ASEAN về vấn đề Biển Đông dường như đang được cải thiện. Trong khu vực, người ta nói đến hợp tác kinh tế và khoa học, khai thác chung tài nguyên biển, bộ quy tắc ứng xử. Nhưng thực tế hoàn toàn khác và chúng ta không thể quên một điều cốt yếu: Sự mất cân xứng về công nghệ và quân sự, những cơ hội và nguy hiểm của việc khai thác chung... có lợi cho Bắc Kinh!

Đọc tiếp...

Cách thức đúng đắn để Mỹ đẩy lùi Trung Quốc ở Biển Đông

Cách thức đúng đắn để Mỹ đẩy lùi Trung Quốc ở Biển Đông

Một liên minh hiệu quả ở Biển Đông sẽ là thứ giúp bảo vệ các quyền lợi mà các nước Đông Nam Á được hưởng trong vùng biển của chính họ, đồng thời khiến Bắc Kinh phải đưa ra những nhượng bộ dài hạn hoặc phải trả một cái giá cắt cổ về ngoại giao và kinh tế. Nhưng để làm được điều đó, Washington cần đưa chính sự sáng tạo và tham vọng mà họ đã thể hiện ở biển Hoa Đông đến Biển Đông.

Đọc tiếp...

Hiểu và đánh bại cuộc nổi dậy trên biển của Trung Quốc ở Biển Đông

Hiểu và đánh bại cuộc nổi dậy trên biển của Trung Quốc ở Biển Đông

Để khôi phục được vị thế, Mỹ và các đồng minh của nước này cần phải điều chỉnh lại cách hiểu của họ về chiến dịch của Trung Quốc trên Biển Đông và định hướng lại chiến lược của Mỹ nhằm đánh bại nó.

Đọc tiếp...

Phát biểu của ông Ngô Sỹ Tồn: Những thách thức địa chính trị trên Biển Đông mà Trung Quốc đang phải đối mặt

Phát biểu của ông Ngô Sỹ Tồn: Những thách thức địa chính trị trên Biển Đông mà Trung Quốc đang phải đối mặt

Bài phát biểu của ông Ngô Sỹ Tồn nhận định tình hình Biển Đông mà ông đã nắm được qua cuộc trao đổi với chuyên gia, học giả các viện nghiên cứu chính sách nhân chuyến công tác tới Mỹ, Nhật Bản và Úc gần đây, đồng thời đưa ra một số phán đoán và phân tích về tình hình địa chính trị ở Biển Đông hiện nay.

Đọc tiếp...

Khai thác chung tài nguyên dầu khí ở Biển Đông giữa Trung Quốc – Philippines: Thách thức và triển vọng

Khai thác chung tài nguyên dầu khí ở Biển Đông giữa Trung Quốc – Philippines: Thách thức và triển vọng

Vài năm trở lại đây, vấn đề khai thác chung tài nguyên dầu khí ở Biển Đông giữa Trung Quốc và Philippines thu hút sự chú ý rất lớn từ các quốc gia trong và ngoài khu vực. Trên quan điểm của Trung Quốc, triển vọng khai thác chung giữa hai nước có khả thi? Cần phải giải quyết những thách thức nào để đi đến thỏa thuận khai thác trên thực tế?

Đọc tiếp...

Thương mại, chiến tranh và Biển Đông

Thương mại, chiến tranh và Biển Đông

Trong vùng biển từng được cho là đã đạt được tiến bộ, một mặt trận đáng lo ngại đang hình thành: làn sóng ngầm liên kết tranh chấp ở Biển Đông với cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung.

Đọc tiếp...

Phán quyết Tòa trọng tài Biển Đông: nhìn từ góc độ giải quyết tranh chấp

Phán quyết Tòa trọng tài Biển Đông: nhìn từ góc độ giải quyết tranh chấp

Việc thực thi hay chấp nhận Phán quyết là điều quan trọng để giải quyết tranh chấp, nhưng quan trọng hơn là các quốc gia và những nước phụ thuộc vào hoạt động giao thương trong khu vực phải tìm kiếm giải pháp hòa bình và thực dụng để cân bằng lợi ích của tất cả các bên liên quan.

Đọc tiếp...

Du kích trong vùng biển sương mù -Lực lượng dân quân biển của Trung Quốc và luật pháp quốc tế

Du kích trong vùng biển sương mù -Lực lượng dân quân biển của Trung Quốc và luật pháp quốc tế

Phân tích chuyên sâu cho thấy, hành động dân quân biển Trung Quốc “cấu thành” trách nhiệm pháp lý cho chính phủ Trung Quốc, đồng thời làm xói mòn các ngành luật chuyên biệt của luật pháp quốc tế. Phân tích cũng đưa ra những khuyến nghị cụ thể để đối phó với thách thức mà dân quân biển Trung Quốc đặt ra.

Đọc tiếp...

Hoạt động Xây đảo tại Biển Đông: Tính Pháp lý và Những Giới hạn

Hoạt động Xây đảo tại Biển Đông: Tính Pháp lý và Những Giới hạn

Mặc dù Phán quyết của Toà tập trung chủ yếu vào việc làm rõ phạm vi các quyền lợi biển của Trung Quốc và Philippines ở Biển Đông, tuy nhiên phần về hoạt động cải tạo và xây đảo của Trung Quốc cũng rất đáng chú ý. Với mục đích này, bài viết sẽ kiểm chứng những kết luận của Tòa về tính pháp lý trong hoạt động xây đảo của Trung Quốc cũng như những quy định pháp lý về những hoạt động này.

Đọc tiếp...

Lựa chọn Mô hình của Bismarck hay Wilhelm? Sự Trỗi dậy Hòa bình và Chính sách Biển Đông của Trung Quốc

Lựa chọn Mô hình của Bismarck hay Wilhelm? Sự Trỗi dậy Hòa bình và Chính sách Biển Đông của Trung Quốc

Trung Quốc đứng trước lựa chọn áp dụng mô hình của Otto von Bismarck hoặc đi theo mô hình của một lãnh đạo người Đức khác, Kaiser Wilhelm. Theo đó, nước này theo đuổi chính sách phát triển quân sự, tìm cách mở rộng lãnh thổ, có phần xem nhẹ những quan ngại của các nước láng giềng.

Đọc tiếp...

Cân bằng quyền lực liên kết và những khả năng cho Luật quốc tế tại Biển Đông

Cân bằng quyền lực liên kết và những khả năng cho Luật quốc tế tại Biển Đông

Các tác giả bài phân tích cho rằng việc làm sống lại lập luận về “cân bằng quyền lực liên kết” sẽ đưa ra những ý tưởng mới giúp luật quốc tế có thể phát huy khả năng của mình trong tranh chấp Biển Đông. Từ đó, bài viết đề xuất chương trình nghiên cứu liên ngành giữa Luật quốc tế và Nghiên cứu chiến lược nhằm thúc đẩy giải quyết tranh chấp trên biển Đông dựa trên các nguyên tắc pháp luật.

Đọc tiếp...

“Vùng biển Hợp tác” hay “Vùng biển Xung đột”: Biển Đông trong bối cảnh hợp tác biển Trung Quốc – ASEAN

“Vùng biển Hợp tác” hay “Vùng biển Xung đột”: Biển Đông trong bối cảnh hợp tác biển Trung Quốc – ASEAN

Bài viết đánh giá tổng quan về mối quan hệ hợp tác biển Trung Quốc ASEAN cũng như những động lực và tác động đằng sau những sáng kiến hợp tác giữa hai bên. Bên cạnh đó, bài viết đưa ra phương hướng và triển vọng để Biển Đông trở thành “vùng biển hợp tác”, góp phần duy trì hòa bình, ổn định khu vực.

Đọc tiếp...

Duterte và chính sách đối ngoại gây tranh cãi của Philippines

Duterte và chính sách đối ngoại gây tranh cãi của Philippines

Dưới thời Tổng thống Rodrigo Duterte, Philippines được xem là người bạn thân mới của Trung Quốc. Tuy nhiên cách làm này của Tổng thống Philippines đã gây ra phản ứng trong nước trên diện rộng, khiến cho chính quyền của Duterte phải cẩn thận hơn trong những bước đi tiếp theo.

Đọc tiếp...

Phán quyết Trọng tài về vấn đề Biển Đông - Những tác động nào đối với Tự do Hàng hải và Sử dụng Vũ lực?

Phán quyết Trọng tài về vấn đề Biển Đông - Những tác động nào đối với Tự do Hàng hải và Sử dụng Vũ lực?

Bài viết đánh giá các tác động của Phán quyết đối với tự do hàng hải và việc sử dụng vũ lực ở Biển Đông, xác định các kết luận rút ra từ Phán quyết và các vấn đề tồn tại. Phán quyết cũng gián tiếp đặt ra vấn đề việc sử dụng vũ lực để bảo vệ các quyền lưu thông trên biển.

Đọc tiếp...

Biển Đông: Bất ổn gia tăng giữa những xu hướng theo chủ nghĩa xét lại

Biển Đông: Bất ổn gia tăng giữa những xu hướng theo chủ nghĩa xét lại

Vai trò lãnh đạo đang sa sút của Mỹ và trật tự dựa trên nguyên tắc đang suy yếu có quan hệ phụ thuộc qua lại với chủ nghĩa xét lại và thái độ quyết đoán ngày càng tăng của Bắc Kinh. Cách thức điều này diễn ra ở Biển Đông là một tiền lệ nguy hiểm cho các điểm nóng quân sự khác trên khắp Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương. Khu vực này có thể làm gì để ứng phó?

Đọc tiếp...

Phải chăng giờ là thời điểm Mỹ cần chống lại “sự nổi dậy” của Trung Quốc ở Biển Đông?

Phải chăng giờ là thời điểm Mỹ cần chống lại “sự nổi dậy” của Trung Quốc ở Biển Đông?

Chế độ quản trị bằng luật pháp quốc tế sẽ đứng vững hay sụp đổ là phụ thuộc vào việc các tàu thuyền dân sự có tự tin hoạt động ở những nơi và theo cách thức họ muốn trong khuôn khổ các quyền lợi hợp pháp quốc tế của mình hay không.

Đọc tiếp...

Trung Quốc có sử dụng vũ lực hay cưỡng bức ở Biển Đông hay không? - Tầm quan trọng của từ ngữ

Trung Quốc có sử dụng vũ lực hay cưỡng bức ở Biển Đông hay không? - Tầm quan trọng của từ ngữ

Vì sao việc định nghĩa hành vi sử dụng vũ lực có ý nghĩa quan trọng trong luật quốc tế? Và việc nhận định các hành động của Trung Quốc tại Biển Đông là hành vi sử dụng vũ lực theo nghĩa của Điều 2(4) Hiến chương Liên Hợp Quốc có tác động như thế nào về mặt pháp lý?

Đọc tiếp...

Vấn đê biển Đông trong chính sách châu Á-Thái Bình Dương của Mỹ từ sau Chiến tranh Lạnh

Vấn đê biển Đông trong chính sách châu Á-Thái Bình Dương của Mỹ từ sau Chiến tranh Lạnh

Bài viết tập trung phân tích, làm rõ quan điểm của Mỹ đối với vấn đề Biển Đông được thể hiện qua động thái thay đổi lập trường từ “không dính líu” sang “can dự có chừng mực” và “tích cực can dự” trong các diễn biến liên quan đến Biển Đông. Đồng thời bài viết cũng đưa ra một số nhận xét về quan điểm của Mỹ đối với vấn đề Biển Đông từ sau Chiến tranh Lạnh.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 7531 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin