27 - 6 - 2017 | 20:48
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU TRUNG QUỐC Trung Quốc là quốc gia xét lại ở châu Á?

Trung Quốc là quốc gia xét lại ở châu Á?

Email In PDF.

Các chính sách của Trung Quốc gần đây đưa đến quan ngại rằng nước này đang cố gắng tìm cách thay đổi trật tự địa chính trị thế giới vốn đã được định hình từ sau Chiến tranh Lạnh.

 

scm_news_focus-0602_art_1(2).jpg

Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình đã tiến hành các hoạt động hiện đại hóa quân đội, từng bước cân bằng quyền lực tại khu vực, thực hiện các chính sách quyết đoán tại các khu vực có tranh chấp ở Biển Đông và Biển Hoa Đông, phá vỡ nguyên trạng và bất chấp luật pháp quốc tế. Nhiều nhà quan sát cho rằng Đông Á sẽ đối mặt với cường quốc xét lại nguy hiểm này.

Trước đó, Mỹ cũng từng theo đuổi chính sách phá vỡ nguyên trạng thông qua việc phổ biến chủ nghĩa tự do, thị trường tự do và Mỹ đã gây ảnh hưởng trên toàn thế giới. Do đó, chủ nghĩa xét lại của Trung Quốc là một cảnh báo đối với Mỹ và nước này có lý do để lo ngại về các chính sách của Bắc Kinh. Khi trở thành tổng thống Mỹ, ông Donald Trump hiểu được mối quan ngại này. Tuy nhiên, nếu ông Trump thực hiện các chính sách gây mất ổn định tại khu vực thì rủi ro, bất ổn, thậm chí là chiến tranh, có thể xảy ra.

Các nhà lập pháp Trung Quốc không thừa nhận Trung Quốc là quốc gia theo chủ nghĩa xét lại. Họ cho rằng Trung Quốc chỉ đơn giản bảo vệ trật tự khu vực vốn đang bị Mỹ đe dọa, đồng thời ngụy biện rằng Trung Quốc có chủ quyền lịch sử đối với các đảo tranh chấp ở Biển Đông và Biển Hoa Đông. Đại sứ Trung Quốc tại Liên minh châu Âu (EU) Dương  Yến Di trong bài viết trong năm 2016 cho rằng “Trung Quốc đã thụ hưởng chủ quyền đối với các quần đảo tại Biển Đông…và các vùng nước kề cận từ thời xa xưa”. Đại sứ Trung Quốc tại Vương quốc Anh Lưu Hiểu Minh năm 2016 cũng lớn tiếng phủ nhận phán quyết của Tòa Trọng tài ở La-Hay (Hà Lan) liên quan tới vụ kiện của Philippines đối với các yêu sách chủ quyền của Trung Quốc ở Biển Đông. Ông này thậm chí cho rằng “Biển Đông đã và luôn là lãnh thổ của Trung Quốc, Trung Quốc luôn là nước duy trì trật tự thế giới, không phải là nước theo chủ nghĩa xét lại”.

Rõ ràng, Trung Quốc đang có nhiều hoạt động phá vỡ nguyên trạng tại  Biển Đông. Vài năm trước đó, Trung Quốc đã tăng cường thực thi các hoạt động hiếu chiến tại các khu vực có tranh chấp. Năm 2012, Trung Quốc đã tuyên bố thiết lập Vùng Nhận dạng Phòng không bao trùm cả quần đảo Senkaku hiện do Nhật Bản kiểm soát nhưng Trung Quốc cũng có tuyên bố chủ quyền. Cũng trong năm 2012, Trung Quốc đã đẩy lùi Philippines để kiểm soát bãi cạn Scarborough, cách Philippines 100 hải lý nhưng cách Trung Quốc tới 500 hải lý. Hiện các lực lượng kiểm soát biển và tàu cá bán quân sự của Trung Quốc vẫn phong tỏa không cho tàu cá của Philippines tiếp cận bãi cạn này.

Bên cạnh đó, Trung Quốc còn tiến hành tôn tạo, xây dựng các công trình trên chuỗi đảo nhân tạo tại Biển Đông. Tổ chức Sáng kiến minh bạch biển châu Á mới đây đã chỉ rõ các công trình xây dựng của Trung Quốc tại đây có thể được sử dụng vào mục đích quân sự và nước này đang quân sự hóa tại các đảo ở Biển Đông. Thậm chí, Trung Quốc còn tiến hành hạ đặt giàn khoan dầu bất hợp pháp trong Vùng Đặc quyền Kinh tế của Việt Nam, bất chấp sự phản đối của Việt Nam…

Những năm gần đây, Trung Quốc không ngừng hiện đại hóa lực lượng quân đội. Theo James Fanell, người đứng đầu cơ quan tình báo của hạm đội Thái Bình Dương của Mỹ đã nghỉ hưu, Trung Quốc đã phát triển lực lượng kiểm soát bờ biển với tốc độ chóng mặt, trong đó nước này đã cho đóng một số tàu kiểm soát biển có trọng tải lớn nhất thế giới. Trung Quốc cũng đang cải tiến các tên lửa liên lục địa có thể đe dọa tới các căn cứ quân sự của Mỹ tại căn cứ quân sự quan trọng vào bậc nhất trên đảo Guam. Những động thái này đe dọa tới vị thế và lợi ích của Mỹ tại khu vực.

Ngoại trừ Trung Quốc, có lẽ tất cả các nước đều thấy rõ các hành động xét lại của nước này. Các nước đều cảnh giác với các hoạt động của Trung Quốc. Với Philippines, mặc dù dưới thời Tổng thống Rodrigo Duterte, nước này có dấu hiệu xích lại gần hơn Trung Quốc, nhưng trước đó Philippines đã kiện Trung Quốc ra Tòa Trọng tài và biến Trung Quốc thành người thua cuộc. Úc cũng tăng cường quan hệ quân sự và đồng minh với Mỹ. Singapore mặc dù không phải là đồng minh của Mỹ nhưng cũng có các hoạt động hợp tác chặt chẽ với Hải quân Mỹ và đầu tư mua sắm nhiều hơn cho quân đội. Hợp tác an ninh giữa Việt Nam và Mỹ cũng ngày càng được tăng cường.

Các hành động của Trung Quốc cũng khiến Nhật Bản ngày càng lo lắng, từ đó có những thay đổi về mặt phát triển quân sự. Sau hơn một nửa thế kỷ, giờ đây dưới thời Thủ tướng Shinzo Abe, Nhật Bản đã điều chỉnh lại Hiến pháp, cho phép tiền hành các hoạt động quân sự nhiều hơn, đầu tư cho quân đội lớn hơn và quan hệ gần gũi hơn với các nước trong khu vực như Australia và Ấn Độ.

Như vậy, các hoạt động của Trung Quốc đang làm thay đổi nguyên trạng trật tự địa chính trị tại khu vực. Tuy nhiên, dưới thời Tổng thống Trump, với chủ trương “làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại”, rất có thể Washington sẽ chú trọng hơn đến lợi ích Mỹ thay vì các giá trị Mỹ. Do đó, Mỹ có thể bỏ qua lợi ích của các nước nhỏ để đàm phán với các nước lớn nhằm tối đa lợi ích Mỹ.

Tác giả là Giáo sư Jennifer Lind trường Đại học Dartmouth. Bài viết đăng trên "Foreign Affairs."

Vũ Hiền (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Tầm nhìn về hợp tác trên biển trong Sáng kiến Vành đai và Con đường

Tầm nhìn về hợp tác trên biển trong Sáng kiến Vành đai và Con đường

Ngày 20/6/2017, Trung Quốc công bố tài liệu có tiêu đề “Tầm nhìn về hợp tác trên biển trong Sáng kiến ‘Vành đai và Con đường’” để đồng bộ hóa kế hoạch phát triển và thúc đẩy hành động chung giữa các quốc gia dọc “Con đường Tơ lụa trên Biển thế kỷ 21”. Nghiên cứu Biển Đông xin giới thiệu bản dịch toàn bộ nội dung của tài liệu.

Đọc tiếp...

Con đường Tơ lụa Mới của Trung Quốc: Sáng kiến mở đường

Con đường Tơ lụa Mới của Trung Quốc: Sáng kiến mở đường

Sáng kiến Con đường Tơ lụa Mới không hoàn toàn là một dự án trừu tượng hoặc hão huyền và người ta có thể chứng minh nó là một thực tế, được hỗ trợ bằng đồng tiền mạnh của Trung Quốc. Do đó, trong khi Washington vẫn loay hoay thảo luận về một chính sách tổng thể đối với châu Á, Bắc Kinh đang mở đường - theo cả nghĩa đen và nghĩa bóng – trong toàn khu vực và còn xa hơn nữa.

Đọc tiếp...

Cấu trúc kiểm soát và chỉ huy Lực lượng SSBN tương lai của Trung Quốc

Cấu trúc kiểm soát và chỉ huy Lực lượng SSBN tương lai của Trung Quốc

Sự xuất hiện của lực lượng tàu ngầm tên lửa đạn đạo hạt nhân (SSBN) sẽ đặt ra những thách thức mà Trung Quốc chưa từng gặp phải trước đây. Lực lượng này sẽ thuộc quyền kiểm soát của PLA hay PLAN?  Đâu là mô hình thích hợp mà Trung Quốc sẽ áp dụng để kiểm soát lực lượng SSBN? Bài viết sẽ đánh giá chi tiết và trả lời cho từng câu hỏi trên.

Đọc tiếp...

Xu hướng phát triển của Trung Quốc

Xu hướng phát triển của Trung Quốc

Với sự phát triển nhanh chóng của các ngành dịch vụ và tốc độ đô thị hóa mạnh mẽ, Trung Quốc đã từ một “trạm trung chuyển” trở thành động lực cho quá trình toàn cầu hóa. Điều này đem đến cho Trung Quốc cả những rủi ro và cơ hội vô cùng lớn trong quá trình kết nối với một thế giới ngày càng hội nhập.

Đọc tiếp...

Một vành đai, một con đường: Ván bài thuộc địa kiểu mới của trung quốc

Một vành đai, một con đường: Ván bài thuộc địa kiểu mới của trung quốc

OBOR rõ ràng gắn liền với các mục tiêu an ninh cốt lõi của Trung Quốc bao gồm tăng cường chiến lược ngoại vi thông qua việc củng cố quan hệ với các nước láng giềng trực tiếp từ Châu Âu đến Đông Nam Á. Đọc tiếp...

Trung Quốc nỗ lực xây dựng lực lượng Hải quân hùng mạnh

Trung Quốc nỗ lực xây dựng lực lượng Hải quân hùng mạnh

Trung Quốc có kế hoạch tăng cường tàu Hải quân lên con số 351 tàu vào năm 2020 và xây dựng 5 tàu sân bay trong vòng 15 năm tới, nâng số lượng tàu sân bay của lực lượng Hải quân Trung Quốc lên 6 tàu.

Đọc tiếp...

Khái niệm răn đe trong học thuyết quân sự của Trung Quốc

Khái niệm răn đe trong học thuyết quân sự của Trung Quốc

Cả Trung Quốc và Mỹ đều theo đuổi các mục tiêu răn đe nhằm bảo vệ những lợi ích của mình. Tuy nhiên những lợi ích sống còn của Mỹ và lợi ích cốt lõi của Trung Quốc khác xa nhau. Do đó các yếu tố răn đe của hai quốc gia cần được cân bằng và được hiểu lẫn nhau để không làm xói mòn mục tiêu chung về ổn định khu vực.

Đọc tiếp...

Chiến lược hành lang phía Tây của Trung Quốc

Chiến lược hành lang phía Tây của Trung Quốc

Quan hệ sâu hơn với Đông Nam Á mang lại ít lợi ích kinh tế hơn trong khi lại đẩy Trung Quốc vào xung đột quyền lực lớn hơn. Do vậy, khi buộc phải ưu tiên, Đông Nam Á ít khả năng được Trung Quốc lựa chọn hơn đại lục Á-Âu.

Đọc tiếp...

Tại sao chi tiêu cho quân đội của Trung Quốc lại lớn hơn mức công bố?

Tại sao chi tiêu cho quân đội của Trung Quốc lại lớn hơn mức công bố?

Một trong những xu hướng quan trọng nhất ở Trung Quốc hiện nay là việc quân đội có thể tiếp nhận các nguồn lực dân sự. Việc này chính là kế hoạch "quân sự hóa" các cơ quan dân sự của Trung Quốc.  

Đọc tiếp...

Bắc Kinh lợi dụng sự mập mờ chính sách của Donald Trump

Bắc Kinh lợi dụng sự mập mờ chính sách của Donald Trump

Trong vài tuần lễ, Donald Trump đã làm xáo trộn cán cân sức mạnh giữa Mỹ và Trung Quốc, đẩy Bắc Kinh đôi khi vào tình thế buộc phải cởi mở và ôn hòa, thậm chí là trở thành người bào vệ cho tự do thương mại.

Đọc tiếp...

Tính toán của ông Tập Cận Bình trong Đại hội Đảng XIX

Tính toán của ông Tập Cận Bình trong Đại hội Đảng XIX

Đại hội Đảng XIX sẽ duy trì “đường lối chính trị” của ông Tập Cận Bình. Sự lãnh đạo của ông Tập là nhằm mục đích đặt “quyền lực vào một chiếc lồng hiến pháp”, theo đó các quan chức phải tuân thủ tuyệt đối các quy định của đảng, pháp luật của nhà nước và giám sát chặt chẽ việc sử dụng quyền lực.

Đọc tiếp...

Trung Quốc là quốc gia xét lại ở châu Á?

Trung Quốc là quốc gia xét lại ở châu Á?

Các chính sách của Trung Quốc gần đây đưa đến quan ngại rằng nước này đang cố gắng tìm cách thay đổi trật tự địa chính trị thế giới vốn đã được định hình từ sau Chiến tranh Lạnh.

Đọc tiếp...

Trung Quốc đối mặt thế nào với “thách thức Donald Trump”?

Trung Quốc đối mặt thế nào với “thách thức Donald Trump”?

Ông Donald Trump đã tiếp cận các “lợi ích cốt lõi” và chọn đó là công cụ để trực tiếp gây áp lực và đối đầu với Trung Quốc. Trung Quốc cần làm gì để hóa giải?

Đọc tiếp...

Một số xu hướng của cục diện thế giới và lựa chọn của Trung Quốc

Một số xu hướng của cục diện thế giới và lựa chọn của Trung Quốc

Cục diện thế giới đang trong giai đoạn định hình, “quyền lực chuyển dịch về phía Đông”, “đọ sức Trung-Mỹ” ,“thế chân vạc”, “thế giới đa cực”, “rối loạn và mất trật tự” là xu hướng cục diện thế giới đang định hình và triển vọng trong tương lai có thể hình thành. Bài viết phân tích ngắn gọn những xu thế này và sự lựa chọn chiến lược của Trung Quốc trước mắt cũng như trong tương lai.

Đọc tiếp...

Dự báo toàn cầu năm 2017: Nhìn nhận sự trỗi dậy của Trung Quốc như thế nào?

Dự báo toàn cầu năm 2017: Nhìn nhận sự trỗi dậy của Trung Quốc như thế nào?

Sự trỗi dậy của Trung Quốc kéo theo lợi ích và tầm ảnh hưởng của nước này ngày càng rộng. Để bảo vệ lợi ích và ảnh hưởng của mình, Trung Quốc không hề do dự khi thực hiện những hành động quyết đoán, thậm chí là trực diện thách thức Mỹ ở Biển Đông. Mỹ và các quốc gia khu vực cần nhìn nhận và đối phó như thế nào với Trung Quốc?

Đọc tiếp...

Những được mất của ngoại giao Trung Quốc năm 2016

Những được mất của ngoại giao Trung Quốc năm 2016

Tác giả, Vương Dật Châu, Phó Viện trưởng Học viện quan hệ quốc tế Đại học Bắc Kinh, cho rằng, vấn đề Biển Đông chính là thất bại của ngoại giao Trung Quốc. Về “chính nghĩa” mà Trung Quốc luôn phát biểu, tác giả lại cho rằng, các phương thức như Hiến chương Liên hợp quốc, lợi ích của cộng đồng quốc tế, hợp tác cùng thắng... mới là “chính nghĩa”, đây là những thứ không thể bị bỏ qua.

Đọc tiếp...

Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Trung Quốc dưới thời Tập Cận Bình

Ở thời điểm này, chế độ tại Trung Quốc đang ổn định, tuy nhiên trong trường hợp chương trình kinh tế với nhiều rủi ro của Tập Cận Bình bị phá sản thì có thể dẫn tới sự sụp đổ của cả hệ thống chính trị của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Ai được hưởng lợi từ sáng kiến “Một vành đai, Một con đường”?

Ai được hưởng lợi từ sáng kiến “Một vành đai, Một con đường”?

Trung Quốc có thể cho rằng sự thèm khát các khoản vay lãi suất thấp ở các quốc gia đang phát triển sẽ giúp sáng kiến “Một vành đai, Một con đường” này trở nên hấp dẫn hơn.

Đọc tiếp...

Về khả năng Chủ tịch Tập Cận Bình kéo dài nhiệm kỳ

Về khả năng Chủ tịch Tập Cận Bình kéo dài nhiệm kỳ

Nếu ông Tập Cận Bình thật sự tìm cách kéo dài nhiệm kỳ của mình, ông sẽ cần vượt qua một nhiệm vụ rất khó khăn, đó là giành được sự ủng hộ của hai nhà lãnh đạo tiền bối là ông Hồ Cẩm Đào và ông Giang Trạch Dân.

Đọc tiếp...

Tập Cận Bình và Lý Khắc Cường đưa cuộc chiến chính trị vào lĩnh vực kinh tế

Tập Cận Bình và Lý Khắc Cường đưa cuộc chiến chính trị vào lĩnh vực kinh tế

Sự chênh lệch về chỉ số phát triển ngày càng lớn giữa Liêu Ninh và Chiết Giang dường như có ý nghĩa chính trị, thể hiện phần nào cuộc tranh đấu quyền lực giữa Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình và Thủ tướng Lý Khắc Cường. Một số nhà quan sát chính trị nói rằng Liêu Ninh, nơi mà ông Lý từng là bí thư, đang trở thành mục tiêu chính trị gần đây nhất của Bắc Kinh.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 10605 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin