21 - 8 - 2018 | 1:02
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU TRUNG QUỐC "Vành đai và Con đường": Tương lai hay ác mộng đối với Trung Quốc?

"Vành đai và Con đường": Tương lai hay ác mộng đối với Trung Quốc?

Email In PDF.

Mặc dù sáng kiến "Vành đai và Con đường" (BRI) của Trung Quốc được cộng đồng quốc tế hết sức quan tâm, nhưng BRI cũng đối mặt với rất nhiều thách thức. Nếu Bắc Kinh không giải quyết được những thách thức này, BRI sẽ trở thành cơn ác mộng.

 

chinese-soldiers-raising-flag-ceremony.jpg

 

Thách thức về các dự án cơ sở hạ tầng

Tài chính cho các dự án cơ sở hạ tầng luôn là một thách thức bởi các dự án này rất lớn, đòi hỏi nhiều chi phí, đắt đỏ, thời gian xây dựng và hoàn vốn lâu, kéo theo nhiều rủi ro. Các dự án này cũng thường chịu ảnh hưởng từ các yếu tố ngoại cảnh, từ chi phí và lợi ích xã hội khiến các nhà đầu tư tư nhân đầu tư dưới mức cần thiết, dẫn tới dự án không đạt hiệu quả. Do vậy, đầu tư công là mô hình phổ biến nhất cho các dự án cơ sở hạ tầng. Chính phủ có thể vay tiền với chi phí thấp hơn so với các khoản vay tư nhân, kèm theo việc đảm bảo ngầm về chủ quyền trong trường hợp vỡ nợ. Nguồn tài chính cho các dự án cơ sở hạ tầng từ các liên doanh cũng là một mô hình phổ biển, liên quan tới các mối quan hệ đối tác công-tư và các thể chế tài chính khu vực, đa phương như Ngân hàng Thế giới (WB), Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB), Ngân hàng Đầu tư Cơ sở Hạ tầng châu Á (AIIB). Các liên doanh có thể tăng vốn và có được nhiều chuyên môn hơn từ các nguồn tài trợ, giảm thiểu các nguy cơ cho bất kỳ cá nhân, nhà đầu tư nào cũng như bất kỳ bên vay mượn nào trong triển khai các dự án. Ngoài ra, ở các nước đang phát triển, nguồn vốn thường rất khan hiếm, trong khi vay tiền từ các nguồn nước ngoài rẻ hơn đòi hỏi phải trả lại theo tỷ giá ngoại hối sẽ kéo theo những rủi ro về tiền tệ. Rủi ro về quản trị phát sinh từ các chính phủ thiếu kiến thức chuyên môn để đánh giá, thực hiện và giám sát các dự án; sự lãng phí tài chính xuất phát từ nạn tham nhũng, tăng chi phí đầu tư, trì hoãn và các vấn đề về chất lượng của dự án.

Rủi ro về chính trị

Cũng tồn tại rủi ro về chính trị vì sự phân bổ lợi ích và chi phí không công bằng. Bên cạnh đó là bất ổn xã hội có thể xuất hiện từ các tranh chấp về sử dụng, bồi thường đất đai, lao động và các hậu quả về môi trường như việc làm tổn hại đến những người dân trồng rừng, làm nông nghiệp hay đánh bắt thủy hải sản. Bất ổn cũng có thể xảy ra tại các quốc gia có chính quyền độc đoán hoặc là sử dụng biện pháp cưỡng chế để giải quyết tranh chấp, trong khi các chính phủ dân chủ có thể có sự thay đổi và yêu cầu thay đổi các điều khoản trong các dự án.

Phần lớn các nước tham gia BRI là các quốc gia có thu nhập thấp, thiếu vốn, nguồn nhân lực và khả năng trả nợ từ việc nhập khẩu thiết bị, nguyên vật liệu cho các dự án BRI dẫn đến nguy cơ cao về nợ và khủng hoảng tiền tệ. Điều này có thể dẫn tới các bất ổn về kinh tế, chính trị trong nước, các mối quan hệ căng thẳng với các nước láng giềng liên quan tới việc chia sẻ, sử dụng các dự án cơ sở hạ tầng như đập nước.

Một nghiên cứu mới đây do Trung tâm phát triển toàn cầu cho thấy 8 nước gồm Dijibouti, Kyrgyzstan, Lào, Maldives, Mông Cổ, Pakistan, Montenegro, Tajikistan là các quốc gia chịu tác động trực tiếp từ các dự án BRI, xây dựng các đường ống dẫn dầu sẽ làm tăng nợ lên Tổng thu nhập quốc dân và nợ Trung Quốc rơi vào mức độ rủi ro cao.

Ngay cả khi không đối mặt với các bận tâm về nợ nần thì việc háo hức tham gia các dự án cơ sở hạ tầng tại các nước tham gia BRI cũng có thể không phù hợp với nhu cầu trong nước và làm tăng nguy cơ về chính trị đối với chính phủ các nước đó. Ví dụ tại Malaysia, nhiều tiếng nói của giới kinh doanh cho rằng hầu hết các dự án BRI tại Malaysia đều không mang lại lợi ích cho đất nước. Các dự án cơ sở hạ tầng lớn như bến tàu, cảng đường sắt đều mang lợi ích chiến lược cho Trung Quốc mà hầu như không có lợi cho Malaysia. Các điều khoản trong các dự án này đều không rõ ràng cho Malaysia nhưng người dân Malaysia chỉ có thể tự trách mình vì đã để cho các chính trị gia thực hiện các thỏa thuận tồi như thế.

Mô hình kinh doanh kiểu Trung Quốc

Cách hành xử của Trung Quốc trong xây dựng cơ sở hạ tầng không giành được sự ủng hộ của cư dân địa phương bởi Trung Quốc thường xuất khẩu trang thiết bị, nguyên vật liệu, quản lý và đưa lao động Trung Quốc sang các nước tham gia BRI, tạo ra rất ít việc làm, đào tạo cho lao động địa phương. Điều này củng cố thêm nhận thức rằng các dự án BRI chỉ làm lợi cho Trung Quốc thay vì mang lại lợi ích cho nước tiếp nhận dự án.

Các công ty Trung Quốc thường bị cáo buộc có hành vi kinh doanh kém, chẳng hạn như việc cắt giảm các nhà cung cấp tại địa phương, vi phạm và không tuân thủ hợp đồng cũng như luật lệ địa phương, đồng thời mang đến các công nghệ và chất lượng kém như tại các dự án điện mà Trung Quốc đang xây dựng tại Indonesia.

Các công ty Trung Quốc ưa thích làm việc với các lãnh đạo chính trị địa phương, không làm việc trực tiếp với các cộng đồng dân cư bị ảnh hưởng từ các dự án, dẫn tới các chi phí xã hội và đền bù cho người dân không thỏa đáng. Kết quả là nhiều cuộc biểu tình đã nổ ra, gây cản trở các dự án như dự án đập Myistone và đường xe lửa nối Côn Minh với Kyaukphyu và đường ống dẫn dầu tại Myanmar.

Sự kiêu ngạo của Trung Quốc

Tại Sri Lanka, sự lừa dối của chính phủ trong việc phải nhượng lại cảng Hambantota cho một doanh nghiệp nhà nước Trung Quốc để đổi lại việc trả nợ đã góp phần dẫn tới thất bại của đảng cầm quyền trong bầu cử địa phương vào tháng 2/2018. Và tại Indonesia, đã có nhiều đồn đoán xuất hiện về sự khuyến khích đầu tư từ Trung Quốc sẽ làm suy yếu khả năng tranh cử nhiệm kỳ tới vào năm 2019 của Tổng thống Jokowi.

Các công ty Trung Quốc cũng thường thiếu kinh nghiệm làm việc tại các quốc gia đa văn hóa, đa sắc tộc và thường bị cáo buộc thiếu tôn trọng các phong tục, tập quán địa phương, minh chứng cho thói kiêu ngạo về sự thành công của Trung Quốc. Nếu muốn thành công, các dự án BRI cần mang ít tính Trung Quốc hơn, mặc dù điều này có vẻ đi ngược lại mục đích của Trung Quốc là muốn mở rộng ảnh hưởng trên toàn thế giới. Nếu Bắc Kinh không học cách thích nghi với cuộc sống bên ngoài thì những rủi ro từ BRI sẽ trở thành một cơn ác mộng đối với chính sách đối ngoại, chứ không phải là sự phồn vinh cho nước này.

Tác giả Linda Lim là Giáo sư về quan hệ kinh tế quốc tế tại Trường Quan hệ Quốc tế Rajaratnam, Đại học Nam Dương, Singapore. Bài viết đăng trên trang “RSIS”.

Vũ Hiền (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Trung Quốc sẽ làm suy yếu nền kinh tế toàn cầu

Trung Quốc sẽ làm suy yếu nền kinh tế toàn cầu

Trên thực tế, Trung Quốc đã không thoát khỏi sự sụp đổ năm 2008. Họ chỉ trì hoãn nó – cho đến hiện nay. Do đó, dường như Bắc Kinh đang làm suy yếu nền kinh tế toàn cầu một lần nữa. Lần nay, nạn nhân lớn nhất sẽ là Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Về thế và lực quân sự hiện nay của Trung Quốc

Về thế và lực quân sự hiện nay của Trung Quốc

Đến nay, bức tranh toàn cảnh về thế và lực quân sự của Trung Quốc đã có những thay đổi đáng chú ý. Tuy lực và thế quân sự của Trung Quốc được cải thiện, nhưng thiếu kinh nghiệm tác chiến thực tế, Trung Quốc sẽ gặp khó khăn lớn khi tiến hành chiến tranh với cường quốc khác. Trong khi đó, Trung Quốc có ưu thế hơn hẳn các nước khu vực.

Đọc tiếp...

Đằng sau việc Trung Quốc thúc đẩy mạnh mẽ chương trình tàu sân bay

Đằng sau việc Trung Quốc thúc đẩy mạnh mẽ chương trình tàu sân bay

Có thể thấy ở thời điểm hiện tại, các tàu sân bay Trung Quốc cơ bản không theo kịp cạnh tranh ngày một gia tăng ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, nhưng Bắc Kinh có lý do để tin rằng sẽ đến lúc thực tế đó thay đổi.

Đọc tiếp...

Những thách thức thực sự của Trung Quốc

Những thách thức thực sự của Trung Quốc

Tới một thời điểm nào đó, Bắc Kinh sẽ không thể thực hiện đầy đủ các cam kết và do đó khiến cho bản thân trở nên dễ bị tổn thương.

Đọc tiếp...

Cuộc chơi mới: Trung Quốc và cuộc cạnh tranh khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Cuộc chơi mới: Trung Quốc và cuộc cạnh tranh khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương

Khả năng phô trương sức mạnh hải quân đang gia tăng của Trung Quốc - cũng như sự chuyển hướng của họ sang chiến lược phòng thủ tích cực - đã kích động sự cạnh tranh căng thẳng trên biển ở Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương, nơi các quan điểm truyền thống về phạm vi ảnh hưởng đang bị thách thức.

Đọc tiếp...

Quan điểm của Trung Quốc về chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương

Quan điểm của Trung Quốc về chiến lược Ấn Độ-Thái Bình Dương

Nhìn chung, đa số các học giả Trung Quốc có xu hướng coi đây là một chiến lược để kiềm chế sự trỗi dậy của Trung Quốc. Tuy nhiên, các học giả Trung Quốc không chắc chắn về tính hiệu quả trong tương lai của chiến lược này do vấn đề còn tồn tại trong hợp tác giữa Mỹ, Nhật Bản, Ấn Độ và Úc.

Đọc tiếp...

Trung Quốc và cách thức trở thành một cường quốc có trách nhiệm

Trung Quốc và cách thức trở thành một cường quốc có trách nhiệm

Việc thay đổi Hiến pháp vừa diễn ra tại Trung Quốc giúp ông Tập có thể kéo dài vai trò lãnh đạo đất nước thêm nhiều năm nữa. Điều này khiến nhiều nhà bình luận cả trong và ngoài Trung Quốc bày tỏ sự quan tâm liệu việc này sẽ ảnh hưởng như thế nào đến các mối quan hệ quốc tế của Trung Quốc?

Đọc tiếp...

"Vành đai và Con đường": Tương lai hay ác mộng đối với Trung Quốc?

Mặc dù sáng kiến "Vành đai và Con đường" (BRI) của Trung Quốc được cộng đồng quốc tế hết sức quan tâm, nhưng BRI cũng đối mặt với rất nhiều thách thức. Nếu Bắc Kinh không giải quyết được những thách thức này, BRI sẽ trở thành cơn ác mộng.

Đọc tiếp...

Các điểm yếu chiến lược của Trung Quốc

Các điểm yếu chiến lược của Trung Quốc

Trung Quốc trong thế kỷ 21 có thể sở hữu cỗ máy quân sự mạnh mẽ với kho vũ khí tên lửa có khả năng bắn tới lục địa Mỹ, tuy nhiên, Vạn lý trường thành trên bộ và Vạn lý trường thành trên biển, là những đảo đá được gia cố và cải tạo ở Biển Đông, vẫn có thể khiến Trung Quốc dễ bị tổn thương.

Đọc tiếp...

Trung Quốc: Liệu PLA có theo gương đồng nhân dân tệ?

Trung Quốc: Liệu PLA có theo gương đồng nhân dân tệ?

Quân Giải phóng Nhân dân Trung Quốc sẽ đóng vai trò ngày càng rõ rệt cả trong và ngoài khu vực Âu-Á thông qua những sự triển khai và con đường ngoại giao. Điều đó có nghĩa là Mỹ sẽ phải liên tục đánh giá lại mối quan hệ đối tác quân sự của mình trong khu vực.

Đọc tiếp...

Tại sao Quân ủy trung ương Trung Quốc bị tinh giản?

Tại sao Quân ủy trung ương Trung Quốc bị tinh giản?

Động thái này giúp Tập Cận Bình củng cố quyền kiểm soát đối với quân đội trong khi tránh được một phản ứng dữ dội, đồng thời “câu giờ” để đánh giá lại sự trung thành của các tướng lĩnh cấp cao và chuẩn bị một đội ngũ bảo vệ ban lãnh đạo mới.

Đọc tiếp...

Ai sẽ dẫn dắt Trung Quốc tiến vào kỷ nguyên mới?

Ai sẽ dẫn dắt Trung Quốc tiến vào kỷ nguyên mới?

Ngoại trừ Tập Cận Bình và Thủ tướng Lý Khắc Cường, tất cả các thành viên khác trong Ban Thường vụ đều là mới đối với “câu lạc bộ quyền lực” gồm 7 ủy viên này, mặc dù tất cả họ đều có kinh nghiệm dày dạn trong viêc hoạch định chính sách. Những thành viên mới này là ai và sự thăng tiến của họ có ý nghĩa gì trong việc hoạch định chính sách cho 5 năm tới? 

Đọc tiếp...

Đánh giá Thái độ đang Thay đổi của Trung Quốc đối với Singapore

Đánh giá Thái độ đang Thay đổi của Trung Quốc đối với Singapore

Mối quan hệ Trung Quốc – Singapore đã trải qua những thăng trầm lớn trong năm 2016. Sự thay đổi được thể hiện qua nhiều phản ứng khác nhau của các thành phần xã hội Trung Quốc đối với những căng thẳng quan hệ năm 2016. Bài viết phân tích toàn diện sự thay đổi thái độ của Trung Quốc với Singapore cũng như các sự kiện cản trở mối quan hệ, xác định bảy lĩnh vực bất hòa và gây tranh cãi chính giữa hai nước.

Đọc tiếp...

Năm điều thách thức sự trỗi dậy của Trung Quốc

Năm điều thách thức sự trỗi dậy của Trung Quốc

Bất chấp vẻ ngoài tự tin, vẫn còn nhiều vấn đề khiến giới cầm quyền cao nhất của Trung Quốc phải bận tâm. Có 5 vấn đề thực sự khiến họ bận tâm: đặc điểm địa lý, nước Mỹ, sự trỗi dậy và trở lại của các cường quốc khác, “chủ nghĩa ly khai” và sự ổn định kinh tế.

Đọc tiếp...

Ba vấn đề về sức mạnh của Trung Quốc

Ba vấn đề về sức mạnh của Trung Quốc

Trung Quốc là một siêu cường, sức mạnh và ảnh hưởng ngày càng tăng ở quy mô toàn cầu. Tuy nhiên, đằng sau những yếu tố sức mạnh này, cũng như bài diễn văn rất tự tin của Chủ tịch Tập Cận Bình về sự trở lại của Trung Quốc trên trường quốc tế và "Giấc mộng Trung Hoa", sự trỗi dậy của Trung Quốc đang vấp phải những hạn chế, khó khăn cần phải vượt qua.

Đọc tiếp...

Trung Quốc sử dụng có chiến lược kinh phí khoa học cho nghiên cứu về Luật quốc tế

Trung Quốc sử dụng có chiến lược kinh phí khoa học cho nghiên cứu về Luật quốc tế

Trong số nhiều chủ đề được chính phủ Trung Quốc tài trợ và khuyến khích, đứng đầu là luật kinh tế quốc tế, thứ hai là các vấn đề liên quan tới luật biển và thứ ba là luật môi trường quốc tế. Và Trung Quốc thường khuyến khích các học giả phát triển cách tiếp cận theo hướng chủ nghĩa dân tộc.

Đọc tiếp...

Giải mã tầm nhìn của Bắc Kinh về khu vực “cộng đồng chung vận mệnh”

Giải mã tầm nhìn của Bắc Kinh về khu vực “cộng đồng chung vận mệnh”

Hiện nay Sáng kiến Vành đai Con đường được thể hiện như phản ứng của Trung Quốc trước một nhu cầu thúc bách cần phải có sự thay đổi, một trật tự lấy Trung Quốc làm trung tâm. Liệu ý niệm về cộng đồng chung vận mệnh có đồng nghĩa với hệ thống “thiên hạ - triều cống”?

Đọc tiếp...

Chính sách đối ngoại Trung Quốc: Những động lực trong nước

Chính sách đối ngoại Trung Quốc: Những động lực trong nước

Dưới sự lãnh đạo của Tập Cận Bình, chính sách đối ngoại “giấu mình chờ thời” của Trung Quốc đã không còn được ưa chuộng mà thay bằng định hướng “làm nên công tích”. Trong bối cảnh đó, ngoại giao Trung Quốc đã trở nên chủ động hơn nhiều, phát động những sáng kiến tại châu Á-Thái Bình Dương và vượt ra ngoài khu vực.

Đọc tiếp...

Mười mối quan hệ Trung Quốc phải xử lý khi thực hiện chiến lược “Vành đai và Con đường”

Mười mối quan hệ Trung Quốc phải xử lý khi thực hiện chiến lược “Vành đai và Con đường”

Trên thế giới hiện nay vẫn có rất nhiều tranh luận khác nhau về chiến lược này, chẳng hạn như chiến lược này liên quan tới chủ nghĩa thực dân mới, thuyết về mối đe dọa Trung Quốc, kế hoạch Marshall mới... Do vậy, việc phân tích và thảo luận có hệ thống về 10 mối quan hệ lớn Trung Quốc phải xử lý có ý nghĩa thực tiễn quan trọng.

Đọc tiếp...

Trung Quốc mở rộng đầu tư vào cảng biển trên toàn cầu

Trung Quốc mở rộng đầu tư vào cảng biển trên toàn cầu

Trung Quốc đang nỗ lực đẩy mạnh các bước đi nhằm thể hiện vai trò một cường quốc biển. Bên cạnh việc tăng cường sức mạnh hải quân, Trung Quốc cũng đang đầu tư rất lớn vào hạ tầng cảng biển trên quy mô toàn cầu. Tuy nhiên, có những rủi ro kinh tế và chính trị cần được xem xét thỏa đáng nhằm bảo đảm sự đầu tư này thực sự mang lại hiệu quả.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 7039 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin