26 - 9 - 2018 | 18:18
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home NGHIÊN CỨU VIỆT NAM Sri Lanka - Điểm nối đầy thách thức của Con đường tơ lụa trên biển

Sri Lanka - Điểm nối đầy thách thức của Con đường tơ lụa trên biển

Email In PDF.

Sri Lanka đóng một vai trò chiến lược trên Con đường Tơ lụa trên biển thế kỷ 21 do Trung Quốc phát động đi qua Nam Á. Nhưng trái với những cơ hội mà các nhà chiến lược Trung Quốc đang hình dung, quyết định tham gia hay đứng bên ngoài dự án của chính phủ Sri Lanka đang trở thành đề tài tranh cãi gay gắt.

 

Nằm trên một trong những tuyến hàng hải tấp nập nhất thế giới, Sri Lanka đóng một vai trò chiến lược trên Con đường Tơ lụa trên biển thế kỷ 21 do Trung Quốc phát động đi qua Nam Á. Nhưng trái với những cơ hội mà các nhà chiến lược Trung Quốc đang hình dung, quyết định tham gia hay đứng bên ngoài dự án của chính phủ Sri Lanka đang trở thành đề tài tranh cãi gay gắt. Việc hoãn dự án thành phố Colombo chẳng hạn được các nhà quan sát phân tích với nhiều tầng lớp; trong đó bên cạnh các tính toán kinh tế đơn thuần, còn là bài toán an ninh của Sri Lanka trong thế cạnh tranh giữa các siêu cường.

Bài toán Colombo

Hai cảng biển sâu 18m Colombo và Hambantota của Sri Lanka có vị trí chiến lược, giúp đảm bảo kết nối Đông - Tây của Con đường Tơ lụa trên biển tại Nam Á, tạo ra một hành lang biển xuyên suốt từ Trung Quốc qua Đông Nam Á tới hệ thống các cảng do Trung Quốc đầu tư tại châu Phi, trước khi qua Trung Đông và châu Âu.

Theo số liệu từ World Shipping Council, Cảng Colombo là cảng tấp nập nhất tại Nam Á năm 2013, tiếp nhận 4,31 triệu container tiêu chuẩn (TEU). Hiện 5 Terminal đã đi vào hoạt động và đang lên kế hoạch xây dựng thêm 1 terminal để nâng công suất từ hơn 4 triệu TEU lên 12 triệu TEU, từ đó đứng vào hàng ngũ những cảng container lớn nhất thế giới.

South Container Terminal của Cảng Colombo là bến cảng thương mại nước sâu duy nhất trong khu vực Nam Á có thể tiếp nhận các tàu cỡ lớn như tàu lớp Panamax (18000 TEU) và hậu Panamax (trên 18000 TEU). Được xây dựng, quản lý và điều hành bởi China Merchants Holdings International (CMHI - Trung Quốc) theo hợp đồng BOT 35 năm với Cơ quan Quản lý Cảng biển Sri Lanka (SLPA), CMHI sở hữu 85% cổ phần, còn SLPA 15%. South Container Terminal đi vào hoạt động từ 2014, công suất năm 2015 là 1,5 triệu TEU.

Trong khi Trung Quốc chưa có cảng nào tại Maldives, còn cảng chủ đạo của Bangladesh, chiếm 92% hoạt động xuất nhập khẩu của cả nước là Chittagong thì chỉ sâu 8m, với kênh dẫn dài tới 160km, thì việc dừng chân tại Sri Lanka là bắt buộc đối với các tàu Panamax đi từ Đông Nam Á sang châu Phi (xem bản đồ dưới đây). Vì vậy, Trung Quốc đã tăng đầu tư vào Sri Lanka gấp 50 lần so với thập kỷ trước. Theo số liệu từ Bộ Tài Chính Sri Lanka, các khoản vay từ Trung Quốc đã lên tới 490 triệu USD vào năm 2012, gấp 50 so với năm 2002 và gấp hơn hai lần các khoản vay từ Hoa Kỳ cùng các đồng minh và các tổ chức tài chính (khoảng 211 triệu USD). Các khoản đầu tư khác cũng đã tăng hơn 4 tỷ USD trong cùng giai đoạn.

Nhận thức được tầm quan trọng của Cảng Colombo, vào tháng 11/2014, Trung Quốc đã ký với Sri Lanka đồng xây dựng Dự án Thành Phố Thành phố Cảng Colombo (CPC) trị giá 1,4 tỷ USD - khoản đầu tư nước ngoài lớn nhất tại Sri Lanka. Giai đoạn một về cải tạo hạ tầng do China Communications Construction Company (CCCC) thực hiện. Dự án sẽ kết nối Cảng Colombo với phức hợp các trung tâm thương mại, khách sạn, căn hộ, các cơ sở giáo dục, y tế, công viên giải trí, …. trên một khu vực rộng 233 hecta. Kỳ vọng sẽ thay đổi bộ mặt cơ sở hạ tầng (CSHT) và biến Colombo trở thành trung tâm trung chuyển và thu hút đầu tư, dự kiến thu hút tới 13 tỷ USD đầu tư khi hoàn thành.

CPC là một trong những dự án chủ chốt dọc theo Con đường tơ lụa trên biển và giúp tăng cường vai trò chiến lược của Sri Lanka đối với sáng kiến của Trung Quốc. Đại sứ Sri Lanka tại Trung Quốc Karunasena Kodituwakku tin rằng Colombo sẽ trở thành một trung tâm tài chính của Nam Á, Đông Nam Á và Trung Đông. “Cảng quan trọng nhất khu vực Nam Á sẽ là cảng ở Colombo hoặc một cảng khác tại Sri Lanka”.

Tuy nhiên, dù có triển vọng và vai trò rất quan trọng, vào tháng 3/2015, Dự án CPC đã bị tạm dừng bởi chính quyền của Tổng thống mới tại Sri Lanka. Dự án được mở lại vào 12/2015 giữa nhiều luồng tranh luận trái chiều.


Bản đồ: Tăng cường liên nối kết: Guangdong - Hong Kong - Macau và Con đường tơ lụa trên biển thế kỷ 21. Nguồn: Guangdong Provincial Department of Communications, thực hiện bởi HKTDC Research

Các thách thức của Dự án

Việc khởi động lại dự án Thành phố Cảng Colombo đang đặt chính quyền Sri Lanka vào bốn thách thức lớn, dẫn đến tình thế đầy khó xử.

Thứ nhất là vấn đề chủ quyền: việc tiếp tục dự án CPC sẽ giúp Trung Quốc kiểm soát được một điểm chiến lược quan trọng thông qua các điều khoản xâm phạm vào chủ quyền của Sri Lanka. Theo Hiệp định được ký kết giữa Trung Quốc và Chính phủ của Cựu Tổng thống Mahinda Rajapaksa, sau khi cải tạo hạ tầng cho dự án, Trung Quốc sẽ có toàn quyn s hu đối với 233 hecta đất tại dự án. Trong quá trình đàm phán sau này, Chính phủ mới của Sri Lanka chỉ chấp nhận quyền sở hữu của Trung Quốc trên 20 hecta và cho thuê 88 hecta đất tại dự án trong 99 năm.

Quan trọng hơn, điều khoản này không đòi hỏi Trung Quốc phải giúp đỡ Sri Lanka phát triển các cơ sở hạ tầng trên phần đất do Sri Lanka kiểm soát (115 hecta). Chỉ cần hoàn thành cải tạo hạ tầng là Trung Quốc sẽ có quyền quản lý hoàn toàn đối với 108 hecta/233 hecta dự án. Chính vì điều khoản quá bất lợi, nên Thứ trưởng Bộ Ngoại giao Sri Lanka Harsha De Silva cũng nói đây là vấn đề cần giải quyết dù dự án sẽ tiếp tục. “Chúng tôi không muốn dừng dự án, nhưng chúng tôi cần xem lại các khu vực mà chính phủ Sri Lanka đã giải tỏa mặt bằng.”

Chính phủ Sri Lanka cũng sẽ khó quản lý cách Trung Quốc sử dụng cảng. 10/2014, một tàu ngầm điện - diesel lớp Tống và một tàu chiến hỗ trợ tàu ngầm Type 925 đã neo đậu tại South Container Terminal phía Nam thành phố Colombo (do CMHI Trung Quốc quản lý). Sau đó vài tuần, một tàu ngầm lớp Tống khác tiếp tục đậu tại đây. Trong cả hai lần, Trung Quốc đều vi phạm các giao thức an ninh của Sri Lanka khi không cập bến vào các Cảng do Chính quyền Sri Lanka quy định cho tàu quân sự và cũng không nhận được sự chấp thuận neo đậu tại cảng khác.

Hiệu quả kinh tế và khả năng sinh lời là vấn đề nan giải thứ hai. Hàng loạt dự án do Trung Quốc đầu tư tại Sri Lanka đang hoạt động thiếu hiệu quả, thậm chí là thua lỗ. Trong đó nổi bật lên hai ví dụ là Cảng Hambantota và sân bay quốc tế Mahinda Rajapaksa. Hambantota là một trong hai cảng nước sâu quan trọng nhất trên Con đường Tơ lụa trên biển đi qua Ấn Độ Dương và nằm trong chiến lược phát triển “five-hub” (năm trung tâm) của Sri Lanka. Hambantota được xây dựng vào 2010, trị giá 306 triệu USD, 85% từ Eximbank Trung Quốc với lãi suất cố định 6,3%. 2014, Trung Quốc tiếp tục hỗ trợ xây dựng dự án mở rộng hơn 1 tỉ USD. 4/7 cầu cảng do Trung Quốc thuê, CMHI và CCCC chiếm 85% cổ phần tại dự án. Nhưng dù có vị trí chiến lược và được đầu tư lớn, tính đến tháng 6/2015, vẫn chưa thể chia cổ tức như đã hứa và vẫn chưa thu hút được đầu tư dù đã tuyên bố là “cảng tự do” vào 6/2013. Theo Bộ trưởng Hàng hải và Vận chuyển (Minister of Port and Shipping), Cảng Hambantota lỗ khoảng 5 triệu USD vào 2012, và hiện đang được duy trì từ lợi nhuận của Cảng Colombo. Còn sân bay quốc tế Mahinda Rajapaksa (vốn đầu tư 209 triệu USD) đã lỗ gần 20 triệu USD trong năm 2014. Trong khi từ năm 2013, lãi suất đầu tư đã tăng từ 1,3% lên 6,3%.

Bẫy nợ do chi phí gia tăng và lãi suất cao cũng là một lo ngại khác. Theo tính toán của Shirajiv Sirimane đăng trên Sunday Observer 3/2014 dựa trên thông tin từ các quan chức tại dự án Thành phố Cảng Colombo, giai đoạn cải tạo hạ tầng ban đầu gồm giải tỏa và san lấp mặt bằng sẽ tốn tới 1,9 tỷ USD, tăng thêm 35% so với tính toán 1.4 tỷ USD ban đầu.  Lý do là vì “hỗ trợ” tài chính của Trung Quốc có lãi suất khá cao (3-6% cho dài hạn, 2% cho ngắn hạn) so với WB và ADB (lãi suất chỉ khoảng 0,25% - 2% cho ngắn - dài hạn). Vào tháng 3/2015, các quan chức của Dự án tiếp tục cảnh báo về sự gia tăng chi phí triển khai dự án do việc đình chỉ xây dựng, khiến cho nghi ngờ về khả năng chi trả của chính phủ Sri Lanka ngày càng tăng lên. Khả năng chi trả của Sri Lanka hiện rất hạn chế do nguồn thu chính phủ giảm và các dự án đầu tư không mang lại lợi nhuận như mong muốn. Thêm vào đó, đầu tư thiếu hiệu quả còn khiến Sri Lanka khó nhận được hỗ trợ tài chính từ các thể chế quốc tế do không đáp ứng được các yêu cầu về thu hồi vốn đầu tư. Chính phủ Sri Lanka đã từng liên hệ IMF để xin hỗ trợ cho một số khoản vay của chính phủ tiền nhiệm, nhưng đã không nhận được hồi đáp. Còn WB thì Sri Lanka sẽ khó có thể tiếp cận do CCCC (nhà thầu dự án) đang bị WB cấm tham gia các dự án do WB đầu tư đến 2017 vì hành vi tham nhũng (cùng hàng loạt công ty Trung Quốc khác). Do đó, dù nợ công hiện vẫn ở mức tương đối an toàn là 36 tỷ USD (2014), nhưng nếu các dự án tiếp tục thất bại thì Sri Lanka khó có thể chi trả cho những khoản nợ của mình. 

Sri Lanka sẽ phải lựa chọn giữa: (i) phụ thuộc, và bị kéo theo kịch bản mà Tổng thống Sirisena nói trong tuyên ngôn tranh cử về bẫy nợ là “Quốc gia của chúng ta đang trở thành thuộc địa và chúng ta sẽ trở thành nô lệ”, hoặc đơn giản là (ii) bỏ trống phần đất của mình tại dự án vì không đủ tiền đầu tư và lãng phí cả chi phí lẫn mặt bằng đã cải tạo hạ tầng. 

Cuối cùng là vấn đề môi trường. Theo các tuyên bố chính thức từ chính phủ Sri Lanka thì vấn đề môi trường là thách thức chính dẫn đến lý do tạm hoãn của Dự án. Chính phủ mới của Tổng thống Maithripala Sirisena đã cho ngừng thi công dự án này vì không thực hiện Đánh giá Tác động môi trường (Environmental Impact Assessment) Khi mở lại vào tháng 12/2015, chính phủ Sri Lanka tuyên bố đã thực hiện xong “các đánh giá và thủ tục cần thiết”. Tuy nhiên, động thái này không thể xoa dịu sự phản đối. Các nhà nghiên cứu và vận động môi trường cho rằng việc cải tạo hạ tầng và xây dựng Thành phố Cảng Colombo chắc chắn sẽ ảnh hưởng nghiêm trọng tới rặng san hô và nguồn cá trong khu vực. Trung tâm Tư pháp Môi trường (Centre for Environmental Justice) cũng đã đệ trình hồ sơ kiện lên tòa án để dừng dự án do các tác động tiêu cực của nó đến môi trường vùng biển Sri Lanka. Phó Tổng trưởng lý (Deputy Solicitor General) nhấn mạnh, cho dù có tiếp tục dự án thì cũng phải đóng Hợp đồng hiện tại và ký Hợp đồng mới với Cơ quan Phát triển Thành phố (Urban Development Authority - UDA).

Thế lưỡng nan của Sri Lanka

Với những thách thức kể trên, việc triển khai dự án Thành phố Cảng Colombo dường như không mang lại lợi ích cho Sri Lanka. Thực chất, Chính phủ Sri Lanka đang rơi vào thế lưỡng nan. Tiếp tục không đảm bảo lợi ích, nhưng lại không thể dừng lại. Trung Quốc hiện là nguồn đầu tư trực tiếp nước ngoài (FDI) lớn nhất của Sri Lanka cũng như cung cấp hàng loạt khoản vay phát triển cho nước này. Vào tháng 11/2015, Bộ trưởng Bộ Tài chính Sri Lanka Ravi Karunanayake cho biết thông qua Eximbank và các ngân hàng khác, Trung Quốc đã đầu tư khoảng 6 tỷ USD vào Sri Lanka trong vài năm qua. Nếu hủy dự án thì sẽ ảnh hưởng đến quan hệ với Trung Quốc, chưa kể phải đền bù hợp đồng, mà nhiều điều khoản có thể vẫn chưa được chính phủ công khai. Hiện tại, CCCC tuyên bố mỗi ngày mất 380.000 USD tại Colombo, nên Sri Lanka sẽ phải chi trả khoản đền bù lớn hơn nhiều nếu muốn hủy dự án.

Tại họp báo vào tháng 12/2015 về việc mở lại dự án Thành phố Cảng Colombo, Người phát ngôn Chính phủ Rajith Senaratne nói rằng Chính phủ Sri Lanka đã quyết định sẽ dỡ bỏ lệnh hoãn và cho phép Trung Quốc tiếp tục triển khai xây dựng sau khi việc tái đàm phán về hợp đồng với Bắc Kinh thất bại. “Chúng tôi đã quyết định sẽ tiếp tục với dự án vì không thể hủy nó giữa chừng”.

Việc bắt buộc phải tiếp tục thúc đẩy một dự án không đảm bảo lợi ích kinh tế, trong khi lại tác động tiêu cực tới chủ quyền và môi trường, làm suy giảm uy tín chính trị và rắc rối thêm các quan hệ đối ngoại rõ ràng cần phải có một giải pháp hợp lý. Để tránh phụ thuộc Trung Quốc, giảm xâm phạm chủ quyền và phát triển cảng, Sri Lanka rất có thể sẽ mời thêm một nước thứ ba tham gia vào phần đất của mình. Và quốc gia thứ ba có thể là Ấn Độ. Nhận định này được củng cố dựa trên các sự kiện và hành động của Chính phủ Sri Lanka trong thời gian gần đây.

Giới quan sát nói nhiều về việc tạm dừng xây dựng dự án Thành phố Cảng Colombo, diễn ra sau chuyến công du đến Ấn Độ của Tổng thống Sirisena. Kết quả của chuyến đi là việc kí kết nhiều thỏa thuận, trong đó bao gồm việc Thủ tướng Ấn Độ Modi dành thêm mức tín dụng 318 triệu USD cho Colombo để mở rộng ngành đường sắt và hai nước đã đạt thỏa thuận cùng nhau phát triển các ngành than, dầu khí của Sri Lanka và phát động một lực lượng đặc trách chung về kinh tế biển.

Ngoại trưởng Sri Lanka từng nhấn mạnh về việc duy trì quan hệ tốt với cả Trung Quốc, Ấn Độ và Mỹ. Sri Lanka xem Trung Quốc là một người bạn và đồng minh quan trọng, Ấn Độ là người láng giềng và anh cả, và Mỹ như một trọng tâm quyền lực quan trọng. Nhưng nếu kéo Mỹ vào thì chắc chắn sẽ làm phiền lòng cả Trung Quốc và Ấn Độ. Trong khi sự gần gũi về địa lý và quan hệ truyền thống khiến việc đưa Ấn Độ vào trở nên dễ dàng hơn.

Hoặc trong sự kiện tàu ngầm Trung Quốc neo đậu tại South Container Terminal vào tháng 9/2014. Ngay sau khi có thông tin, chính phủ Sri Lanka đã ngay lập tức đảm bảo rằng họ sẽ không làm “bất cứ gì đi ngược lại các lợi ích an ninh của Ấn Độ”. Tư lệnh hải quân Sri Lanka cũng phủ nhận sự hiện diện quân sự của Trung Quốc trên lãnh thổ của họ và “sẽ không bao giờ thỏa hiệp trên an ninh quốc gia của Ấn Độ”. Chính quyền Sri Lanka thậm chí đã định đưa ra biện pháp cấm các tàu ngầm hiện diện tại các cảng của nước này. Tháng 2/2015, trong chuyến thăm Bắc Kinh, Ngoại trưởng Sri Lanka Mangala Samaraweera đã nhấn mạnh rằng Sri Lanka sẽ không cho phép các tàu ngầm Trung Quốc đậu tại các cảng của họ.

Kẹt giữa hai cường quốc đang lên tại châu Á, hơn ai hết, Sri Lanka hiểu rằng sự hiện diện của Trung Quốc ở Colombo sẽ khiến Ấn Độ (và Mỹ) khó chịu. Colombo hiện là trạm trung chuyển cho 13% hàng hóa của Ấn Độ. Sự phụ thuộc của Ấn Độ vào tuyến đường biển qua Sri Lanka sẽ không để Ấn Độ ngủ yên khi Trung Quốc đang hiện diện và có thể điều chuyển lực lượng quân sự tại đây. Việc dừng dự án đã thể hiện thái độ cân bằng trong quan hệ với Trung - Ấn, nhưng việc tiếp tục dự án khiến Sri Lanka phải đưa ra một giải pháp làm hài lòng Ấn Độ. Giữa một Ấn Độ láng giềng với các liên kết mạnh mẽ về văn hóa và lịch sử và Trung Quốc - một người bạn tốt, một đối tác chiến lược và là nhà đầu tư chính, lựa chọn sắp tới của Sri Lanka sẽ rất khó khăn.

Vũ Thành Công, Nghiên cứu viên thuộc Trung tâm Nghiên cứu Quốc tế (SCIS), Đại học KHXH&NV, ĐHQG TP. Hồ Chí Minh.

Bài viết thuộc bản quyền Nghiên cứu Biển Đông. Đề nghị chỉ được dẫn đường link bài viết, không đăng lại khi chưa có sự đồng ý của Ban Biên tập.


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bản đồ Đường lưỡi bò liền nét: Khoa học bị lợi dụng, Lịch sử bị bóp méo, Luật pháp bị bẻ cong

Bản đồ Đường lưỡi bò liền nét:  Khoa học bị lợi dụng, Lịch sử bị bóp méo, Luật pháp bị bẻ cong

Dưới sự tài trợ và ủng hộ của chính phủ Trung Quốc, các học giả có lẽ sẽ tiếp tục cần mẫn tìm kiếm và ngụy tạo các chứng cớ lịch sử trên danh nghĩa khoa học. Nếu tiếp tục cố chấp với lỗi lầm của mình, Trung Quốc sẽ tiếp tục lúng túng và bế tắc, càng cố càng sai, càng giải thích, càng đi sâu vào ngõ cụt.

Đọc tiếp...

Chính sách của Nhật Bản đối với Biển Đông: Tác động và triển vọng hợp tác cho Việt Nam

Chính sách của Nhật Bản đối với Biển Đông: Tác động và triển vọng hợp tác cho Việt Nam

Trong những năm gần đây, Nhật Bản đã tích cực can dự vào vấn đề Biển Đông cũng như thường xuyên triển khai các hoạt động hỗ trợ năng lực cho các nước ven biển, trong đó có Việt Nam. Triển vọng hợp tác hai nước trong tương lai sẽ càng được mở rộng khi cả hai nước cùng hiểu rõ chính sách và nhu cầu của nhau.

Đọc tiếp...

Quan điểm của Nhật Bản về Biển Đông và những tác động đối với Trung Quốc

Quan điểm của Nhật Bản về Biển Đông và những tác động đối với Trung Quốc

Trong thời gian gần đây, Nhật Bản liên tục thể hiện quan điểm kiên quyết, nhất quán về vấn đề Biển Đông, đặc biệt trong bối cảnh Trung Quốc đẩy mạnh việc triển khai hoạt động trên Biển Đông. Bài viết sẽ góp phần làm rõ hơn sự can dự của Nhật Bản vào vấn đề Biển Đông và tác động của việc can dự đối với quá trình Trung Quốc triển khai thực hiện chiến lược cường quốc biển.

Đọc tiếp...

Khả năng thành lập Tổ chức Quản lý nghề cá ở Biển Đông

Khả năng thành lập Tổ chức Quản lý nghề cá ở Biển Đông

Nguồn cá ở Biển Đông đang bị suy giảm mạnh. Đồng thời, đây cũng là khu vực chồng chéo các yêu sách biển, gây khó khăn cho ngư dân các nước trong việc thực hiện quyền đánh bắt cá trên vùng biển quốc gia và quốc tế. Để giải quyết vấn đề này, việc thành lập một Tổ chức quản lý nghề cá ở Biển Đông có thể được xét tới như một giải pháp cần thiết và hữu ích.

Đọc tiếp...

Đàm phán COC: Một số câu hỏi ban đầu

Đàm phán COC: Một số câu hỏi ban đầu

Bài viết tập trung phân tích ba câu hỏi, chủ yếu có tính thủ tục và sơ khởi, mà các nhà đàm phán Bộ Quy tắc ứng xử tại Biển Đông (COC) sẽ gặp phải trong thời gian tới: (i) tính chất của COC; (ii) COC sẽ được đàm phán giữa một bên là ASEAN và bên kia là Trung Quốc hay là cuộc đàm phán giữa 11 nước; và (iii) mối quan hệ giữa Tuyên bố ứng xử các bên ở Biển Đông năm 2002 và COC dự định ký kết trong thời gian tới.

Đọc tiếp...

Nhìn lại nguyên tắc hòa bình giải quyết tranh chấp quốc tế trong luật pháp quốc tế và vấn đề Biển Đông giữa Việt Nam và Trung Quốc

Nhìn lại nguyên tắc hòa bình giải quyết tranh chấp quốc tế trong luật pháp quốc tế và vấn đề Biển Đông giữa Việt Nam và Trung Quốc

Không một quốc gia nào phủ nhận nguyên tắc hòa bình giải quyết tranh chấp quốc tế, nhưng điều này không đồng nghĩa là đã có sự đồng thuận về nội dung của nguyên tắc. Bài viết sẽ đề cập chủ yếu đến những điểm còn tranh cãi. Ngoài ra, bài viết cũng xem xét đến các cam kết giữa Việt Nam và Trung Quốc trong việc giải quyết hòa bình các tranh chấp trên Biển Đông.

Đọc tiếp...

Thái độ và phản ứng của quốc tế đối với Phán quyết của Tòa Trọng tài về tranh chấp ở Biển Đông và tác động đối với việc giải quyết tranh chấp ở vùng biển này

Thái độ và phản ứng của quốc tế đối với Phán quyết của Tòa Trọng tài về tranh chấp ở Biển Đông và tác động đối với việc giải quyết tranh chấp ở vùng biển này

Phán quyết của Tòa Trọng tài là một văn kiện pháp lý quốc tế quan trọng, có tầm ảnh hưởng rất lớn. Vì thế, văn kiện này cần được sử dụng làm cơ sở pháp lý cho các cuộc đàm phán giữa các nước có liên quan để giải quyết một cách hòa bình các tranh chấp ở Biển Đông.

Đọc tiếp...

Điều chỉnh chính sách Biển Đông của Trung Quốc sau Phán quyết của Tòa trọng tài

Điều chỉnh chính sách Biển Đông của Trung Quốc sau Phán quyết của Tòa trọng tài

Trung Quốc một mặt bác bỏ phán quyết, một mặt đã có những điều chỉnh trên thực địa và ngoại giao để hạn chế những tác động lan tỏa từ vụ kiện. Tuy nhiên, câu hỏi đặt ra là liệu những thay đổi trong cách tiếp cận của Trung Quốc có tính lâu dài hay chỉ là sách lược. Bài viết sẽ phân tích ứng xử của Trung Quốc sau phán quyết để tìm lời giải cho câu hỏi đó.

Đọc tiếp...

Tứ Sa - chiến thuật pháp lý mới của Trung Quốc ở Biển Đông

Tứ Sa - chiến thuật pháp lý mới của Trung Quốc ở Biển Đông

Lập luận Tứ Sa của Trung Quốc bao gồm những nội hàm gì, tại sao lại được đăng tải trên báo chí quốc tế và đưa đến những nhận định trái chiều? Bài viết sẽ tập trung giới thiệu về nguồn gốc, nội hàm của Tứ Sa, đánh giá Tứ Sa dưới góc độ pháp luật quốc tế và tính toán chiến lược của Trung Quốc tại Biển Đông.

Đọc tiếp...

Thông cáo Báo chí Đối thoại Biển lần thứ 3 - Luật Quốc tế và Biển Đông

Thông cáo Báo chí Đối thoại Biển lần thứ 3 - Luật Quốc tế và Biển Đông

Ngày 11/06/2018, tại Hà Nội, Học viện Ngoại giao, Quỹ Konrad-Adenauer-Stiftung (Đức) và Đại sứ quán Australia tại Hà Nội đã đồng tổ chức buổi Đối thoại Biển lần thứ ba với chủ đề “Luật quốc tế và Biển Đông”. Đối thoại lần này tập trung thảo luận về tình hình Biển Đông từ góc độ pháp lý và tìm kiếm ý tưởng hợp tác quản lý tranh chấp tại khu vực.

Đọc tiếp...

Thông báo về giải thưởng Nghiên cứu Biển Đông năm 2018

Thông báo về giải thưởng Nghiên cứu Biển Đông năm 2018

Thực hiện kế hoạch hoạt động của Quỹ Hỗ trợ Nghiên cứu Biển Đông năm 2018, Quỹ phát động Giải thưởng nghiên cứu biển Đông 2018 nhằm hỗ trợ việc nghiên cứu và viết bài về Biển Đông của các tác giả/nhóm tác giả trong và ngoài nước.

Đọc tiếp...

Thông báo về giải thưởng Nghiên cứu Biển Đông năm 2018

Thông báo về giải thưởng Nghiên cứu Biển Đông năm 2018

Thực hiện kế hoạch hoạt động của Quỹ Hỗ trợ Nghiên cứu Biển Đông năm 2018, Quỹ phát động Giải thưởng nghiên cứu biển Đông 2018 nhằm hỗ trợ việc nghiên cứu và viết bài về Biển Đông của các tác giả/nhóm tác giả trong và ngoài nước.

Đọc tiếp...

Lễ trao giải Nghiên cứu Biển Đông năm 2017

Lễ trao giải Nghiên cứu Biển Đông năm 2017


Tham dự Lễ trao giải có Chủ tịch Hội đồng quản lý Quỹ- PGS.TS. Đặng Đình Quý, các thành viên trong Ban Sáng lập Quỹ, Hội đồng Quản lý Quỹ, Hội đồng giám khảo, các tác giả có bài viết đạt giải thưởng cùng nhiều khách mời và phóng viên nhà báo thuộc nhiều cơ quan thông tấn trong nước.

Đọc tiếp...

Buổi nói chuyện về Biển Đông của Diễn giả Bill Hayton, Viện Nghiên cứu Quốc tế Hoàng gia Anh

Buổi nói chuyện về Biển Đông của Diễn giả Bill Hayton, Viện Nghiên cứu Quốc tế Hoàng gia Anh

Ngày 23/5/2017, Học viện Ngoại giao tổ chức buổi nói chuyện với diễn giả Bill Hayton, Chuyên gia hàng đầu về Biển Đông của Viện Nghiên cứu Quốc tế Hoàng gia Anh (Chatham House) với chủ đề "Trung Quốc và Biển Đông: Lịch sử, pháp lý và cạnh tranh quyền lực ở Châu Á – Thái Bình Dương".

Đọc tiếp...

Các quan điểm, học thuyết xây dựng chính sách biển cận đại và hiện đại

Các quan điểm, học thuyết xây dựng chính sách biển cận đại và hiện đại

Nghiên cứu những quan điểm, học thuyết để xây dựng hay hoạch định chính sách biển là vấn đề khó nhưng rất căn bản. Nhận thức về biển đảo của chúng ta đúng sẽ có một chính sách biển phù hợp và mang tính toàn diện trên tất cả các lĩnh vực.

Đọc tiếp...

Thông báo về Giải thưởng Nghiên cứu Biển Đông 2017

Thông báo về Giải thưởng Nghiên cứu Biển Đông 2017

Thực hiện kế hoạch hoạt động của Quỹ Hỗ trợ Nghiên cứu Biển Đông năm 2017, Quỹ phát động Giải thưởng nghiên cứu biển Đông 2017 nhằm hỗ trợ việc nghiên cứu và viết bài về Biển Đông của các tác giả/ nhóm tác giả trong và ngoài nước. Đọc tiếp...

Nhìn lại nguyên tắc hòa bình giải quyết tranh chấp quốc tế và vấn đề Biển Đông giữa Việt Nam và Trung Quốc

Nhìn lại nguyên tắc hòa bình giải quyết tranh chấp quốc tế và vấn đề Biển Đông giữa Việt Nam và Trung Quốc

Bài viết đề cập chủ yếu đến những điểm còn tranh cãi trong nguyên tắc hòa bình giải quyết tranh chấp quốc tế. Ngoài ra, bài viết cũng xem xét đến các cam kết giữa Việt Nam và Trung Quốc trong việc giải quyết hòa bình các tranh chấp trên Biển Đông.

Đọc tiếp...

Thái độ và phản ứng của quốc tế đối với phán quyết của Tòa Trọng tài và tác động đối với việc giải quyết tranh chấp ở vùng biển này

Thái độ và phản ứng của quốc tế đối với phán quyết của Tòa Trọng tài và tác động đối với việc giải quyết tranh chấp ở vùng biển này

Bài viết phân tích thái độ và phản ứng của cộng đồng quốc tế đối với Phán quyết của Tòa Trọng tài, tập trung vào những nước có liên quan trực tiếp tới những tranh chấp chủ quyền ở Biển Đông. Nội dung phân tích của bài viết nhằm nhận diện những khả năng giải quyết tranh chấp là gì và như thế nào sau Phán quyết của Tòa Trọng tài.

Đọc tiếp...

Một số hội nghị quốc tế liên quan đến chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa (1943-1954)

Một số hội nghị quốc tế liên quan đến chủ quyền của Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa (1943-1954)

Nghiên cứu những tư liệu và chứng cứ cho thấy, rõ ràng là những văn kiện pháp lý quốc tế từ Tuyên bố Cairo năm 1943, Tuyên ngôn Hội nghị Potsdam năm 1945, Hòa ước San Francisco năm 1951 và Hội nghị Geneve năm 1954 đều đã thừa nhận chủ quyền của Nhà nước Việt Nam đối với hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa.

Đọc tiếp...

FESS tổ chức Hội thảo Quốc tế về Biển Đông lần thứ VIII tại TP. Nha Trang -11/2016

FESS tổ chức Hội thảo Quốc tế về Biển Đông lần thứ VIII tại TP. Nha Trang -11/2016

Từ ngày 13-15/11/2016 tại Thành phố Nha Trang, Học viện Ngoại giao (DAV), Quỹ Hỗ trợ Nghiên cứu Biển Đông (FESS) và Hội Luật Gia Việt Nam (VLA) đồng phối hợp tổ chức Hội thảo khoa học Quốc tế về Biển Đông lần thứ VIII với chủ đề “ Hợp tác vì an ninh và phát triển khu vực.”

Đọc tiếp...

Phán quyết của Tòa Trọng tài Luật Biển làm lộ rõ Chủ nghĩa dân tộc Nguy hiểm của Trung Quốc

Phán quyết của Tòa Trọng tài Luật Biển làm lộ rõ Chủ nghĩa dân tộc Nguy hiểm của Trung Quốc

Chủ nghĩa dân tộc đang chèo lái sức mạnh của Trung Quốc. Những phản ứng của nước này đối với vụ kiện không hề có dấu hiệu nào cho thấy rằng, việc sử dụng sức mạnh đó để theo đuổi lợi ích quốc gia sẽ bị kiềm chế bởi nhận thức về tính công bằng của luật pháp quốc tế hay bởi sự tôn trọng đối với các quy chuẩn quốc tế.

Đọc tiếp...

Xử lý tranh chấp Pedra Branca: Kinh nghiệm cho Việt Nam trong tranh chấp tại Biển Đông

Xử lý tranh chấp Pedra Branca: Kinh nghiệm cho Việt Nam trong tranh chấp tại Biển Đông

Để chuẩn bị cho việc sử dụng luật pháp quốc tế và các thể chế quốc tế để giải quyết tranh chấp, Việt Nam cần tiếp tục ưu tiên đào tạo đội ngũ chuyên gia về luật quốc tế có trình độ chuyên môn, nghiệp vụ cao; chú trọng hơn nữa việc gửi người hoặc vận động gửi người tham gia vào các thể chế quốc tế, trong đó có các cơ quan tài phán quốc tế.

Đọc tiếp...

Bàn về chiến lược cường quốc biển của Trung Quốc sau đại hội XVIII

Bàn về chiến lược cường quốc biển của Trung Quốc sau đại hội XVIII

Có nhiều dấu hiệu cho thấy Trung Quốc đang và sẽ đi theo con đường phát triển truyền thống đã thành quy luật của các cường quốc trong lịch sử như Mỹ, Anh, Nhật Bản…Đó là phát triển sức mạnh biển với hải quân làm trung tâm theo tư tưởng của Alfred Mahan, nhưng có điều chỉnh cho phù hợp với điều kiện và hoàn cảnh của Trung Quốc hiện nay.

Đọc tiếp...

Con đường tơ lụa hay tư lợi trên Biển Đông

Con đường tơ lụa hay tư lợi trên Biển Đông

Sáng kiến con đường tơ lụa trên Biển Đông không năm ngoài chiến thuật ba hướng của Trung Quốc: (1) Pháp điển hóa đường lưỡi bò trong các văn bản quốc gia; (2) Triển khai các hoạt động quấy phá, thăm dò dọc theo đường lưỡi bò để áp đặt quyền quản lý toàn Biển Đông; (3) Tuyên truyền phản ứng mạnh mẽ đối với những phát biểu phê phán Trung Quốc của các nước.

Đọc tiếp...

Ba kịch bản ADIZ của Trung Quốc ở Biển Đông và những hệ quả

Ba kịch bản ADIZ của Trung Quốc ở Biển Đông và những hệ quả

Ba kịch bản ADIZ mà Trung Quốc có thể thiết lập ở Biển Đông là tại Hoàng Sa, Trường Sa và đối với đường 9 đoạn. Nếu ADIZ được Trung Quốc thiết lập thì hệ lụy về mặt ngoại giao, pháp lý sẽ là gì?

Đọc tiếp...

Trung Quốc bồi đắp, tôn tạo trái phép các cấu trúc địa lý trên Biển Đông: Đấu tranh của Việt Nam và phản ứng của cộng đồng quốc tế

Trung Quốc bồi đắp, tôn tạo trái phép các cấu trúc địa lý trên Biển Đông: Đấu tranh của Việt Nam và phản ứng của cộng đồng quốc tế

Việc Trung Quốc ồ ạt tôn tạo, bồi đắp các cấu trúc địa lý trên hai quần đảo Hoàng Sa và Trường Sa rõ ràng là vi phạm nghiêm trọng chủ quyền của Việt Nam, vi phạm luật pháp quốc tế, vi phạm DOC, hủy hoại môi trường, sinh thái biển, làm phức tạp tình hình.

Đọc tiếp...

Yếu tố chiến lược trong tham vọng Biển Đông của Trung Quốc

Yếu tố chiến lược trong tham vọng Biển Đông của Trung Quốc

Việc kiểm soát Biển Đông đóng vai trò tiên quyết cho tương lai phát triển và hiện đại hóa của hải quân và ngành hàng không vũ trụ của Trung Quốc. Nói cách khác, vai trò chiến lược của Biển Đông đối với Trung Quốc đã gia tăng cùng với quá trình hiện đại hóa của quân đội nước này.

Đọc tiếp...

Mưu đồ độc chiếm Biển Đông của Trung Quốc và đối sách của ASEAN

Mưu đồ độc chiếm Biển Đông của Trung Quốc và đối sách của ASEAN

Trung Quốc tiến hành phân hóa các nước ASEAN nhằm phân tán sức mạnh đoàn kết của ASEAN. Một khi ASEAN bị chia rẽ, không coi Biển Đông là vấn đề chung của Hiệp hội mà chỉ là vấn đề giữa Trung Quốc với một nước ASEAN thì Trung Quốc có thể dễ đạt được các thoả hiệp có lợi nhất về vấn đề Biển Đông

Đọc tiếp...

Sách Mới: Tìm kiếm Giải pháp vì Hòa bình và Công lý ở Biển Đông

Sách Mới: Tìm kiếm Giải pháp vì Hòa bình và Công lý ở Biển Đông

Nghiên cứu Biển Đông giới thiệu cuốn sách mới “Tìm kiếm Giải pháp vì Hòa bình và Công lý ở Biển Đông” do TS. Đặng Đình Quý chủ biên, một công trình tập hợp các nghiên cứu của học giả Việt Nam về Biển Đông nhằm góp phần đấu tranh và bảo vệ lợi ích chủ quyền biển đảo của đất nước.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 8113 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin