30 - 3 - 2017 | 17:38
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Quan hệ Mỹ-Nhật: “Đồng sàng dị mộng”?

Quan hệ Mỹ-Nhật: “Đồng sàng dị mộng”?

Email In PDF.

Xét trên cả khía cạnh chính thức và không chính thức, cuộc gặp thượng đỉnh giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe gần đây là một lời khẳng định rõ ràng cho mối liên minh giữa hai nước. Tuy nhiên, thực tế mối quan hệ này có thể phát triển như thế nào lại là điều cần bàn kỹ.

 

ad0bb820cc448120210f6a7067000d11_original.jpg

Chính Tổng thống Mỹ Donald Trump đã công khai khẳng định rằngmọi lĩnh vực nằm trong quyền hạn của Nhật Bảnm chỉ chủ quyền quần đảo Senkaku, nơi Trung Quốc gọi là Điếu Ngư và cũng tuyên bố chủ quyền) đều nằm trong phạm vi mối liên minh Mỹ-Nhật”. Ông đã nhấn mạnh tới quyền tự do hàng hải, một vấn đ cũng đang rất nóng Biển Đông, cũng như những nguy cơ từ mối đe dọa hạt nhân và tên lửa của Triều Tiên. Người đứng đầu Nhà Trắng cũng cảm ơn Nhật Bản vì đã cho phép quân đội Mỹ đồn trú trên lãnh thổ của mình, song không hề đ cập tới việcchia sẻ gánh nặng”, điều ông từng nhiều lần nhắc tới trong chiến dịch tranh cử khi bày tỏ sự hoài nghi về những đóng góp của Nhật Bản trong các hoạt động quốc phòng chung.          

Về phần mình, trong cuộc họp báo chung với Tổng thống Trump, ông Abe đã tái khẳng định tầm quan trọng của mối quan hệ Mỹ-Nhật, và nhấn mạnh rằng trong 6 tháng qua ông đã tới thăm Mỹ tới 4 lần. Ông Abe cũng nhắc tới khoản đầu tư trị giá 150 tỷ USD mà các doanh nghiệp Nhật Bản đang đ vào Mỹ, cũng như tầm quan trọng của các khoản đầu tư này đối với vấn đ tạo việc làm nước sở tại. Thủ tướng Abe nhấn mạnh nhiều lĩnh vực quan trọng mà hợp tác an ninh Mỹ-Nhật đang được củng cố, trong đó hoạt động chống khủng bố và chống lại các mối đe dọa từ Triều Tiên.

Đây là lần thứ hai kể từ khi nhậm chức ông Trump có cuộc gặp thượng đỉnh với một nhà lãnh đạo nước ngoài (sau cuộc gặp trước đó với Thủ tướng Anh Theresa May). Cuộc gặp lần này cũng diễn ra sau hàng loạt cuộc điện đàm không mấy dễ chịu giữa người đứng đầu Nhà Trắng với các đồng minh và đối tác lâu năm như Đức, Úc và Mexico. Nói một cách ngắn gọn, ông Trump đã “đón nhậnThủ tướng Abe một cách dễ dàng và nhã nhặn. Hai nhà lãnh đạo thậm chí còn đạt đồng thuận trong hàng loạt vấn đ, nhiều hơn những gì mà các nhà quan sát Washington có thể kỳ vọng 6 tuần trước.

Với những gì hiện diện trong cuộc gặp này, câu hỏi đặt ra là liệu người ta có nên chờ đợi một mối quan hệ gần gũi và nồng ấm, tương tự những gì từng diễn ra cách đây 30 năm dưới thời Tổng thống Mỹ Ronald Reagan và Thủ tướng Nhật Bản Yasuhiro Nakasone hay không? Tác giả Kent E.Calder tỏ ý hoài nghi về triển vọng dài hạn này và chỉ ra ba lý do dẫn tới sự hoài nghi của mình. Trước hết, ông cho rằng đó là tính cách của cá nhân ông Trump. Nhà lãnh đạo Mỹ cần củng cố các mối quan hệ và sự ủng hộ của dư luận khi mới bắt đầu nhiệm kỳ, song ông có thể nhanh chóng thay đổi quan điểm trong tương lai, điều mà ông đã nhiều lần làm trong quá khứ. Lý do thứ hai mà ông nhắc đến là nền tảng chính trị của ông Trump, một người có xu hướng bảo hộ, và rất khác Tổng thống Reagan. Lý do thứ ba chính là thực tế nền dân số đang có xu hướng già hóa của Nhật Bản có thể sẽ không đem lại được nhiều nguồn lực có lợi cho Mỹ, nhất là trên khía cạnh tài chính, như thời ông Reagan.

Theo những phân tích thời gian qua, ông Trump được xem là vị Tổng thống Mỹ có tư tưởng đ cao bản thân và vị kỷ nhất kể từ thời Theodore Roosevelt. Trong vài tuần trở lại đây, sự ủng hộ của dư luận cả trong và ngoài nước đối với ông đã sụt giảm nhiều. trong nước, ông đang vướng vào nhiều tranh cãi về pháp lý liên quan đến sắc lệnh nhập cư vừa bị tòa án đình chỉ, trong khi bình diện quốc tế, ông lại mâu thuẫn với nhiều nhà lãnh đạo thế giới, kể cả các đồng minh thân thiết, và vấp phải sự phản đối mạnh mẽ sau khi rút Mỹ khỏi Hiệp định Đối tác Xuyên Thái Bình Dương (TPP) và các thỏa thuận môi trường toàn cầu.

Có thể nói, mối quan hệ thân thiện của Thủ tướng Abe với ông Trump là điều vô cùng giá trị, nhất là trong bối cảnh hiện tại. Tuy nhiên, lực lượng ủng hộ ông Trump giành chiến thắng trong cuộc bầu cử hồi tháng 11/2016 là một yếu tố cần lưu ý trong dài hạn đối với sự bền vững của mối quan hệ đang nở rộ giữa hai bờ Thái Bình Dương này. Ông Trump đắc cử, trái với nhiều dự đoán, khi phá vỡbức tường xanh” - màu tượng trưng của đảng Dân chủ - nhiều bang từng ủng hộ đảng này trong suốt hơn 1/4 thế kỷ. Lực lượng công nhân thuộc các ngành công nghiệp là những người đóng vai trò lớn trong chiến thắng của ông Trump, và những người làm việc trong các ngành sản xuất ô tô, thép và máy móc là lực lượng từ lâu có nhiều mâu thuẫn với Nhật Bản. Đây là điều trái ngược hoàn toàn với những gì diễn ra dưới thời Tổng thống Reagan, khi những người ủng hộ ông có cái nhìn khá thiện cảm về nước Nhật.

Khi nghĩ về tương lai mối quan hệ Trump-Abe, có một câu hỏi cần đặt ra, nhất là với một người thực dụng như ông Trump, là Nhật Bản có thể hoặc muốn đem tới Mỹ những gì, đ củng cố nền công nghiệp của nước này? Một phóng viên có mặt trong cuộc họp báo chung giữa hai nhà lãnh đạo đã đặt câu hỏi rằng khẩu hiệu “đưa nước Mỹ vĩ đại trở lạicủa ông Trump nên được hiểu thế nào cho Thủ tướng Abe, và ông đã đáp lại rằng ông kỳ vọng đó sẽ là việc Mỹ đóng một vai trò an ninh bền vững hơn. Trong khi đó, người đứng đầu Nhà Trắng không ngần ngại trả lời rằng mục tiêu mà ông hướng đến là kinh tế.

Dưới thời Tổng thống Mỹ Reagan, Nhật Bản của Thủ tướng Nakasone có thể đem đến những hỗ trợ kinh tế-chính trị vô giá cho Mỹ thông qua dòng vốn lớn, nhờ sự tự do hóa tài chính Nhật Bản, giúp Mỹ đầu tư xây dựng năng lực quốc phòng. Ngày nay, với việc nền kinh tế Nhật Bản chững lại, và Nhật Bản cũng có nhiều mối quan tâm hơn bên ngoài, rõ ràng không thể những sự đầu tư mạnh mẽ như trước. Hơn thế nữa, bên cạnh Nhật Bản, Trung Quốc, Hàn Quốc và nhiều quốc gia khác cũng đang cạnh tranh với các mục tiêu của ông Trump. Giới chức Nhật Bản và các doanh nghiệp tư nhân cần sự sáng tạo lớn hơn và nhiều tham vọng hơn trong việc phát triển các khái niệm hợp tác kinh tế với Mỹ đ có thể đạt tới sự thịnh vượng và mở rộng trong quan hệ song phương như thời Reagan và Nakasone. Dù đã có những tuyên bố mạnh mẽ trong cuộc gặp vừa qua, song những dự định của họ có thể khác xa những gì mà ông Trump và những người ủng hộ trong đợi. Rõ ràng, Nhật Bản và Mỹ, tuy “đồng sàngnhưng thực tế lại đangdị mộng”.

Tác giả là nhà nghiên cứu Kent E.Calder, Giám đốc Viện Nghiên cứu Đông Á Reischauer, thuộc Trường Đại học Johns Hopkins Washington. Bài viết đăng trênKyodo”.

Vũ Hiền (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

THAAD và tương lai về sự ổn định chiến lược tại Đông Á

THAAD và tương lai về sự ổn định chiến lược tại Đông Á

Triển khai THAAD có thể giảm nguy cơ leo thang hạt nhân trên Bán đảo Triều Tiên, nhưng cũng có thể làm tăng khả năng leo thang hạt nhân với Trung Quốc. Mặc dù phản ứng của Bắc Kinh vẫn chưa rõ ràng vào thời điểm này, song Trung Quốc vẫn có những động cơ mạnh mẽ để điều chỉnh học thuyết và công nghệ vũ khí hạt nhân.

Đọc tiếp...

Hạn chót cho chính sách Trung Quốc của Mỹ

Hạn chót cho chính sách Trung Quốc của Mỹ

Các đời tổng thống Mỹ từ năm 1979 đến nay đều cho rằng một Trung Quốc mạnh mẽ, hòa bình sẽ mang lại lợi ích lớn nhất cho sự ổn định quốc tế và Mỹ. Tổng thống Trump liệu có sẵn sàng đưa ra tuyên bố tương tự?

Đọc tiếp...

Cách Úc xử lý quan hệ khu vực trong bối cảnh bất ổn toàn cầu

Cách Úc xử lý quan hệ khu vực trong bối cảnh bất ổn toàn cầu

Với nhiệm kỳ của Tổng thống Mỹ Donald Trump và sự quyết đoán của Trung Quốc làm tăng bất ổn khu vực, Úc cùng với các nước láng giềng nên tìm kiếm những cách thức mới để thắt chặt các mối quan hệ khu vực, tránh hoài niệm quá khứ.

Đọc tiếp...

Thách thức Donald Trump của Shinzo Abe và các lựa chọn chính sách ngoại giao của Nhật Bản

Thách thức Donald Trump của Shinzo Abe và các lựa chọn chính sách ngoại giao của Nhật Bản

Thách thức đối với Abe là phải khéo léo tìm cho Nhật Bản một vai trò trong môi trường an ninh mới và bất ổn hiện nay tại khu vực, và làm cho vai trò đó ăn khớp với mục tiêu của chính ông là “làm cho Nhật Bản vĩ đại trở lại” về mặt chính trị-quân sự ở châu Á và toàn cầu.

Đọc tiếp...

Nhật Bản tìm kiếm quan hệ chiến lược vững mạnh hơn ở Đông Nam Á

Nhật Bản tìm kiếm quan hệ chiến lược vững mạnh hơn ở Đông Nam Á

Trong 6 ngày vào tháng 1/2017, Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đã di chuyển trên 18.000 ki-lô-mét, đến thăm Philippines, Indonesia, Việt Nam và Úc. Thời điểm và kế hoạch hành trình của chuyến đi có phần gấp gáp này phản ánh nhiều lo ngại về bối cảnh chính trị đang thay đổi.

Đọc tiếp...

Phải chăng Donald Trump thật sự là mối đe dọa đối với Trung Quốc?

Phải chăng Donald Trump thật sự là mối đe dọa đối với Trung Quốc?

Tổng thống Mỹ đem lại nguy cơ về cuộc chiến kinh tế và những căng thẳng trong vấn đề lãnh thổ. Tuy nhiên, ông Tập Cận Bình có thể sử dụng kẻ thù bên ngoài này để tăng cường quyền lực của mình. 

Đọc tiếp...

Quan hệ Mỹ-Trung sẽ như thế nào dưới thời Donald Trump?

Quan hệ Mỹ-Trung sẽ như thế nào dưới thời Donald Trump?

Quan hệ Mỹ-Trung là trọng tâm của sự cân bằng chiến lược tương lai tại châu Á. Diễn biến ban đầu cho thấy Bắc Kinh đã tiếp nhận việc Donald Trump đắc cử với ít nhiều lạc quan. Tuy nhiên, những phát ngôn và diễn biến sau đó đã buộc Bắc Kinh lựa chọn thực hiện chính sách chờ thời thận trọng. Tương lai mối quan hệ Mỹ - Trung sẽ được định hình như thế nào?

Đọc tiếp...

Những nước cờ của Nga trong bối cảnh Mỹ có tân tổng thống

Những nước cờ của Nga trong bối cảnh Mỹ có tân tổng thống

Mặc dù ông Putin đã lấy lại được phần nào vị thế vốn có của Nga trên trường quốc tế, tuy nhiên, nếu không đẩy mạnh nền kinh tế đang chậm chạp của mình, thì khả năng tiến xa của Nga trong tương lai sẽ bị hạn chế.

Đọc tiếp...

Vai trò của Nga trong cấu trúc châu Á-Thái Bình Dương

Vai trò của Nga trong cấu trúc châu Á-Thái Bình Dương

Không bao giờ nên cho rằng trong bất cứ cuộc cuộc khủng hoảng địa chính trị trong tương lai nào tại châu Á, lợi ích kinh tế sẽ thắng thế trước các đam mê chính trị. Đó là lý do Châu Á cần một tổ chức khu vực có khả năng giải quyết những vấn đề chính sách kinh tế và an ninh.

Đọc tiếp...

Cạnh tranh địa chính trị Trung-Ấn định hình bức tranh chiến lược Nam Á

Cạnh tranh địa chính trị Trung-Ấn định hình bức tranh chiến lược Nam Á

Trung Quốc chỉ là một trong ba chặng dừng chân của chuyến công du nước ngoài gần đây của Ngoại trưởng Ấn Độ, song điểm dừng chân này lại có ý nghĩa bao trùm lên cả chuyến đi.

Đọc tiếp...

Nhiều triển vọng trong mối quan hệ Nhật Bản-Ấn Độ

Nhiều triển vọng trong mối quan hệ Nhật Bản-Ấn Độ

Trong môi trường địa chính trị như hiện nay, Nhật Bản sẽ hưởng lợi từ việc thúc đẩy mối quan hệ với các nước khác trong khu vực, và có thể họ sẽ theo đuổi mối quan hệ sâu rộng với Ấn Độ, một đối tác tự nhiên của Nhật Bản.

Đọc tiếp...

“Giải pháp Trung quốc”: Bắc kinh đáp trả ông Trump

“Giải pháp Trung quốc”: Bắc kinh đáp trả ông Trump

Khi ông Trump tập trung vào việc làm cho nước Mỹ vĩ đại trở lại, Trung Quốc nhận ra được quà tặng trời cho về địa chính trị: Cơ hội giành được vị thế cao về đạo đức trên toàn cầu và dẫn dắt sự phát triển của các lợi ích chung.

Đọc tiếp...

Quan hệ Mỹ-Nhật: “Đồng sàng dị mộng”?

Quan hệ Mỹ-Nhật: “Đồng sàng dị mộng”?

Xét trên cả khía cạnh chính thức và không chính thức, cuộc gặp thượng đỉnh giữa Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe gần đây là một lời khẳng định rõ ràng cho mối liên minh giữa hai nước. Tuy nhiên, thực tế mối quan hệ này có thể phát triển như thế nào lại là điều cần bàn kỹ.

Đọc tiếp...

Nhân tố Trump trong liên minh Mỹ-Úc

Nhân tố Trump trong liên minh Mỹ-Úc

Trên khắp thế giới, các nhà lãnh đạo đang cố gắng phân tích xem chính quyền Trump có ý nghĩa gì với họ và họ nên xử lý quan hệ này như thế nào. Tình trạng khó khăn này là rõ ràng hơn cả đối với Canberra vì liên minh Mỹ-Úc rất bền chặt trong nhiều thập kỷ qua.

Đọc tiếp...

Các bước triển khai một TPP không có Mỹ

Các bước triển khai một TPP không có Mỹ

TPP đã rơi vào tình trạng rối loạn sau khi Tổng thống Donald Trump tuyên bố rút Mỹ ra khỏi thỏa thuận thương mại mang tính bước ngoặt này. Hiện nay, một số thành viên TPP đang tìm kiếm một thỏa thuận thương mại không có Mỹ, được gọi là "TPP11" hoặc "TPP 12-1".

Đọc tiếp...

Ấn Độ đang vật lộn với Trung Quốc ở khu vực?

Ấn Độ đang vật lộn với Trung Quốc ở khu vực?

Trung Quốc có thể vượt trội Ấn Độ về mặt quân sự song nhận thức rằng không thể ảnh hưởng đến khu vực bằng quân sự nên thay vào đó, bắt đầu sử dụng sức mạnh kinh tế để cho thấy kinh tế có thể thay đổi cán cân quyền lực ở bất kỳ khu vực nào.

Đọc tiếp...

Mỹ và chính sách "Một Trung Quốc"

Mỹ và chính sách

Bài viết mang tính cơ bản của hai chuyên gia hàng đầu tại CSIS, Bonnie S. Galser và Michael J. Green, về chính sách “Một Trung Quốc” của Mỹ cũng như tầm quan trọng của Đài Loan đối với cả Trung Quốc và Mỹ.

Đọc tiếp...

Châu Phi với sáng kiến “Một vành đai, một con đường” của Trung Quốc

Châu Phi với sáng kiến “Một vành đai, một con đường” của Trung Quốc

Kế hoạch của Trung Quốc nhằm tăng cường sáng kiến OBOR ở châu Phi diễn ra không chỉ ở trong một thế giới hậu Brexit, mà còn trong bối cảnh nước Mỹ vừa có một chính quyền mới, đứng đầu bởi ông Donald Trump, người hầu như chưa hề đề cập đến bất kỳ chính sách đối ngoại nào đối với châu Phi. Đây là cơ hội quý giá để Trung Quốc tăng cường thúc đẩy sáng kiến này tại Châu Phi.

Đọc tiếp...

Mỹ phải có cách tiếp cận riêng với Duterte

Mỹ phải có cách tiếp cận riêng với Duterte

Dù cách thức biểu hiện bề ngoài đôi khi rất khó hiểu và bốc đồng nhưng trên thực tế ông Duterte hiểu rất rõ mình đang làm gì và muốn gì. Ông dám lựa chọn rủi ro có tính toán để bảo vệ các lợi ích quốc gia và Chính quyền Trump sẽ phải có cách tiếp cận riêng với vị tổng thống theo đường lối dân túy này.

Đọc tiếp...

Úc đã sẵn sàng trong cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung?

Úc đã sẵn sàng trong cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung?

Mặc dù là một nền kinh tế mở tương đối nhỏ, Úc rõ ràng vẫn có thể bị ảnh hưởng trong một cuộc chiến thương mại giữa hai nền kinh tế lớn nhất thế giới. Nếu chính sách thuế của ông Trump làm tổn hại quá trình chuyển đổi kinh tế của Trung Quốc sẽ gây ra thiệt hại to lớn đối với triển vọng kinh tế của Úc, đặc biệt là trong lĩnh vực nông nghiệp và dịch vụ.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 6598 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin