27 - 5 - 2018 | 4:28
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Chính sách "thất thường" của Mỹ với Trung Quốc

Chính sách "thất thường" của Mỹ với Trung Quốc

Email In PDF.

Trong khi một số đồng minh và đối tác của Mỹ "thở phào" do Washington đã chấp nhận biện pháp mang tính hòa giải hơn đối với sáng kiến "Vành đai và Con đường", một số nước khác lại tức giận với chuyển biến này. Nhật Bản rất cảnh giác với bất cứ dấu hiệu nào của cuộc gặp song phương Mỹ-Trung theo mô hình G2.

 

us-china-strategic-and-economic-dialogue.jpg

Điều mà ít người nói tới trong tuần qua là tuyên bố về kế hoạch hành động 100 ngày về lĩnh vực kinh tế Mỹ-Trung. Đó là một văn bản bình thường cam kết về thương mại song phương, đầu tư, trong đó đề cập tới gia cầm, thịt bò và các biện pháp quản lý tài chính mà không phải là vấn đề chiến lược lớn hay thỏa thuận lớn. Văn bản này có thể mang lại lợi nhuận về kinh tế cho Mỹ nếu Trung Quốc có thể bị thuyết phục về việc mở cửa thị trường với những điều khoản "có đi có lại". Trung Quốc sẽ bắt đầu nhập khẩu khí đốt tự nhiên để đáp ứng nhu cầu năng lượng của họ trong phạm vi giới hạn xuất khẩu của Mỹ cho các nước không có Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Mỹ.

Về mặt chính trị, đây là một bước đi quan trọng dù vẫn có những phản đối trong nội bộ Mỹ đối với bất cứ thỏa thuận thương mại nào với Trung Quốc, cho thấy xung đột thương mại Mỹ-Trung đến giờ đã được ngăn chặn. Cùng với bản kế hoạch hành động là cam kết gửi một đoàn đại biểu Mỹ tới dự Diễn đàn cấp cao hợp tác quốc tế "Vành đai và Con đường" được tổ chức tại Bắc Kinh ngày 14-15/5. Vậy tác hại của văn bản này là gì?

Người ta vẫn chỉ trích Chính quyền Trump về việc Mỹ đang mất dần ảnh hưởng tại châu Á bởi Mỹ thiếu những chính sách kinh tế khu vực ngoài sự phủ nhận những thỏa thuận thương mại đã có từ thời cựu Tổng thống Barack Obama. Kết quả là Mỹ đã thụt lùi về sự tín nhiệm ở khu vực. Đây chính là ý chính trong bài bình luận về chính sách đối ngoại gần đây của hai chuyên gia Mỹ nghiên cứu về Trung Quốc là Ely Ratner và Samir Kumar. Hai tác giả đã so sánh sự tương phản giữa các biện pháp ngẫu nhiên của Mỹ với các sáng kiến đầy toan tính của Trung Quốc về "Vành đai và Con đường".

Trung Quốc đang triển khai tầm nhìn rõ ràng để thu hút các quốc gia từ châu Á, châu Phi, Trung Đông và châu Âu. Diễn đàn này đã thu hút hơn 1.200 đại biểu từ 110 quốc gia, trong đó có 29 nguyên thủ quốc gia. Ấn Độ và Nhật Bản là hai thành viên châu Á còn giữ khoảng cách thận trọng đối với sáng kiến này. Đối với một số nhà phân tích, quyết định của Mỹ trong việc cử một đoàn đại biểu tới diễn đàn này đáng được hoan nghênh như là một tín hiệu về sự trưởng thành của Chính quyền Trump - một sự sửa chữa từ quan điểm lạnh lùng thờ ơ của ông Obama đối với Ngân hàng Đầu tư Cơ sở Hạ tầng châu Á (AIIB).

Hãy cùng phân tích kỹ hơn về điểm thứ 10 trong kế hoạch hành động này: Mỹ công nhận tầm quan trọng của sáng kiến "Vành đai và Con đường" và gửi đoàn đại biểu tới tham dự Diễn đàn trên. Điều gây ấn tượng chính là việc ngụ ý công nhận "tầm quan trọng" của sáng kiến do Trung Quốc khởi xướng. Trên Twitter, ông Ely Ratner đã so sánh những từ ngữ này với việc Ngoại trưởng Mỹ Tillerson bắt chước những lời lẽ của Trung Quốc nói về quan hệ song phương Mỹ-Trung khi ông tới thăm Bắc Kinh sau khi nhậm chức. Từ ngữ và các cụm từ có ý nghĩa đối với Trung Quốc nhiều hơn các nước khác bởi người Trung Quốc đặt nhiều hàm ý trong đó. Đồng ý về ngôn từ là thắng lợi hơn một nửa cuộc chiến đối với các quan chức Trung Quốc.

Đối với các nhà đàm phán của Chính quyền Trump, những người "mới" về lĩnh vực ngoại giao, đặc biệt đều đi lên từ lĩnh vực kinh doanh, coi khuôn khổ này có vẻ như không quan trọng so với những lợi ích về thương mại và kinh tế có được trong kế hoạch hành động này. Trung Quốc thực sự đang theo đuổi chủ nghĩa thực dụng của ông Trump với một loạt gói thỏa thuận trơ tráo, trong đó có tin cho rằng Trung Quốc yêu cầu sa thải Tư lệnh Lực lượng Mỹ tại Thái Bình Dương, Đô Đốc Harry Harris, để đổi lấy việc nước này hợp tác trong vấn đề Triều Tiên.

Các bài phát biểu ban đầu của Tổng thống Trump và Ngoại trưởng Rex Tillerson về Trung Quốc đều quá nóng nảy nhưng hiện giờ chính sách của Mỹ đối với Trung Quốc có vẻ như ngược lại. Kể từ cuộc gặp thượng đỉnh tại Mar-a-Lago, bang Florida, các yếu tố chiến lược và thương mại đã mở đường cho hợp tác Mỹ-Trung. Mỹ dựa vào Trung Quốc như là một yếu tố then chốt trong chính sách "gây áp lực và can dự" có hiệu quả hơn đối với Triều Tiên.

Tại Biển Đông, sự phản đối của Mỹ đối với hành vi xâm lấn của Trung Quốc đã thất bại và cũng không có gì cho thấy một chiến lược về định hướng hoạt động của Washington ở khu vực này. Không có hoạt động tự do hàng hải (FONOP) nào của Mỹ được công khai thực hiện kể từ cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ đến nay. Tàu khu trục USS Carl Vinson không còn tiếp tục đi theo định hướng "sai lầm" sau thời gian bị điều đến Bán đảo Triều Tiên hồi tháng trước. Nó cũng chuyển hướng đi xung quanh khu vực Biển Đông mặc dù đây là đoạn đường xa hơn nhiều so với lộ trình chỉ đi qua lại vô hại thông thường trên Biển Đông. Bất kể có trục trặc gì trong liên lạc về phía Bộ Quốc phòng Mỹ thì sự thiếu vắng của FONOP và việc tàu khu trục của Mỹ chuyển hướng di chuyển không phải là ngẫu nhiên đối với Bắc Kinh.

Trong khi một số đồng minh và đối tác của Mỹ "thở phào" do Washington đã chấp nhận biện pháp mang tính hòa giải hơn đối với sáng kiến "Vành đai và Con đường", một số nước khác lại tức giận với chuyển biến này. Nhật Bản rất cảnh giác với bất cứ dấu hiệu nào của cuộc gặp song phương Mỹ-Trung theo mô hình G2 mà có thể phớt lờ những lợi ích của Tokyo. Đặt những lo ngại về an ninh sang một bên, Nhật Bản chắc chắn phải rất tức giận về kế hoạch hành động Mỹ-Trung và việc tham gia sáng kiến đó của Mỹ sau khi bị đặt vào tình thế khó khăn ở Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) mà đối với Tokyo là một sự tiếp cận ưu tiên vào thị trường của Mỹ. Ấn Độ cũng lánh xa sáng kiến này với cùng lý do như Nhật Bản, dù Ấn Độ ít bị ảnh hưởng trực tiếp hơn bởi là một nước không liên minh thì họ vẫn rất thận trọng với sự thất thường của Mỹ.

Tại Đông Nam Á, trong khi Chính quyền Trump gần đây đã chuyển sang liên kết với các đồng minh và đối tác thông qua các diễn đàn song phương và đa phương nhưng kết quả của hội nghị Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) mới đây tại Manila không mang lại nhiều hy vọng về một lập trường thống nhất trong vấn đề Biển Đông. Tất cả những điều này đều diễn biến theo hướng có lợi cho Bắc Kinh.

Không có gì ngạc nhiên nếu Mỹ có thể sẽ chuyển hướng sang một chính sách cứng rắn hơn với Trung Quốc khi sự khác biệt trong lợi ích quốc gia tại châu Á giữa Mỹ và Trung Quốc được phơi bày sau những kỳ vọng về Triều Tiên hay những va chạm tại Biển Đông. Chính những thay đổi đột ngột trong định hướng chính sách đang làm giảm đi sự tin tưởng và đáng tin cậy của Mỹ - điều vốn đã bị suy giảm thời gian qua.

Tác giả là ông Euan Graham, Giám đốc Chương trình An ninh Quốc tế thuộc Viện nghiên cứu Lowy. Bài viết đăng trên tờ “The Interpreter”.

Nhật Linh (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Ấn Độ-Việt Nam: Quan hệ đối tác chiến lược đang phát triển mạnh mẽ

Ấn Độ-Việt Nam: Quan hệ đối tác chiến lược đang phát triển mạnh mẽ

Những xu hướng gần đây trong mối quan hệ Ấn Độ-Việt Nam đã được ban lãnh đạo chính trị hai nước cam kết thúc đẩy mạnh mẽ. Đây chính là động lực giúp mối quan hệ hai nước tiếp tục phát triển vững mạnh hơn trong tương lai, đặc biệt là trong bối cảnh chính trị, kinh tế khu vực và quốc tế đang có sự điều chỉnh.

Đọc tiếp...

Tương lai quan hệ Malaysia - Trung Quốc sau bầu cử 2018

Tương lai quan hệ Malaysia - Trung Quốc sau bầu cử 2018

Sau chiến thắng gây sốc của phe đối lập trong cuộc bầu cử lần thứ 14 ở Malaysia tuần qua, nhiều người cho rằng sự ra đi của Thủ tướng Najib Razak có thể dẫn đến một cách tiếp cận mới trong chính sách đối ngoại của Malaysia và ảnh hưởng đến quan hệ giữa Malaysia với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Trung Quốc đang thay đổi hay cải thiện trật tự thời hậu chiến?

Trung Quốc đang thay đổi hay cải thiện trật tự thời hậu chiến?

Việc Mỹ rõ ràng rút bỏ quan điểm ủng hộ toàn cầu hóa, cùng sự thiếu nhiệt tình của họ trong việc duy trì các cấu trúc kinh tế và an ninh thời hậu chiến mà họ giúp thiết lập và dẫn dắt, đã mở ra các cơ hội cho Trung Quốc - nền kinh tế thứ 2 thế giới - đảm nhiệm các nghĩa vụ quốc tế lớn hơn đi kèm sự trỗi dậy của họ.

Đọc tiếp...

Cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ-Triều có thể sử dụng quân bài hy sinh Trung Quốc

Cuộc gặp thượng đỉnh Mỹ-Triều có thể sử dụng quân bài hy sinh Trung Quốc

Nếu Trung Quốc không kiểm điểm lại sâu sắc chính sách của mình đối với Triều Tiên mà chỉ đơn giản đẩy trách nhiệm cho nước khác, thì đây là sai lầm lịch sử và quốc gia cuối cùng bị thiệt hại sẽ là Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Những giới hạn trong sự can dự với Triều Tiên

Những giới hạn trong sự can dự với Triều Tiên

Trong suốt chiến dịch tranh cử vào ghế tổng thống mới của Hàn Quốc, ông Moon Jae-in đã hứa hẹn phục hồi chính sách ánh dương can dự với Triều Tiên. Dù tổng thống Hàn Quốc có cơ hội để thực hiện chính sách này hay không, chính sách Ánh dương vẫn tồn tại những hạn chế và đó là điều mà Hàn Quốc và cả Mỹ cần khắc phục.

Đọc tiếp...

Trung Quốc đang theo kiểu mô hình bá quyền khu vực như thế nào?

Trung Quốc đang theo kiểu mô hình bá quyền khu vực như thế nào?

Thời điểm ảnh hưởng bao trùm của Trung Quốc về kinh tế, quân sự và chính trị tại khu vực sẽ đến. Các đồng minh và đối tác của Mỹ tại khu vực có cần phải tăng cường nỗ lực phòng vệ riêng rẽ và đẩy mạnh hợp tác với quốc gia khác trong khu vực hay không và bằng cách nào?

Đọc tiếp...

Philippines: Chính sách đối ngoại nhằm đối phó với môi trường an ninh năng động

Philippines: Chính sách đối ngoại nhằm đối phó với môi trường an ninh năng động

Để hiểu được chính sách đối ngoại đang nổi lên của Duterte, cần phân tích giao điểm của 5 yếu tố then chốt: chủ nghĩa dân túy; sự tập trung quyền lực nhanh chóng trong tay Duterte; thiếu sự cam kết rõ ràng của Mỹ đối với Philippines ở Biển Đông; sự ve vãn của Trung Quốc nhằm thuyết phục Philippines gạt Phán quyết sang một bên; và cuối cùng là việc Duterte “cá nhân hoá” chính sách đối ngoại.

Đọc tiếp...

Giấc mộng toàn cầu của Trung Quốc – Ác mộng của láng giềng

Giấc mộng toàn cầu của Trung Quốc – Ác mộng của láng giềng

Những lời ca tụng sự hội nhập Á-Âu của Tập Cận Bình có thể bỏ qua sự bành trướng vốn thường bạo lực của Trung Quốc, nhưng lịch sử đó chưa bị các nước láng giềng của Trung Quốc lãng quên.

Đọc tiếp...

Mỹ tấn công Syria: Điều gì xảy ra tiếp theo?

Mỹ tấn công Syria: Điều gì xảy ra tiếp theo?

Ngày 7/4, Mỹ và đồng minh Anh, Pháp đã tấn công Syria. Câu hỏi đặt ra là hệ quả của cuộc tấn công sẽ như thế nào? Hành động của Mỹ có vi phạm luật pháp của chính nước Mỹ và luật pháp quốc tế hay không?

Đọc tiếp...

Vấn đề khó trong quan hệ Trung - Ấn và sách lược của Trung Quốc

Vấn đề khó trong quan hệ Trung - Ấn và sách lược của Trung Quốc

Giữa Trung Quốc và Ấn Độ tồn tại rất nhiều vấn đề mang tính kết cấu, vốn đã hạn chế sự hợp tác chiến lược giữa hai nước. Ấn Độ là một nước mạnh trong khu vực, trên thế giới cũng có không ít những nước kiểu này. Làm thế nào để xử lý mối quan hệ với những nước này, trong phân tích về chiến lược ngoại giao của Trung Quốc lại không đề cập nhiều và điều này cần phải được thay đổi.

Đọc tiếp...

Nút thắt đe dọa Con đường tơ lụa trên biển của Trung Quốc tại Nam Á

Nút thắt đe dọa Con đường tơ lụa trên biển của Trung Quốc tại Nam Á

Các nước Nam Á tham gia dự án Con đường tơ lụa trên biển của Trung Quốc (MSR) đã có những quan ngại khác nhau về hậu quả của sự phụ thuộc vào tài chính và chủ quyền đối với Trung Quốc. Tất cả những điều đó cho thấy những thách thức lớn cho các dự án MSR của Trung Quốc tại khu vực này.

Đọc tiếp...

ASEAN-Ấn Độ và chính sách Hành động phía Đông: Để lời nói đi đôi với hành động

ASEAN-Ấn Độ và chính sách Hành động phía Đông: Để lời nói đi đôi với hành động

Dù rất tích cực can dự và hợp tác với khu vực, nhưng có một hố sâu ngăn cách giữa tham vọng và khả năng thực hiện của Ấn Độ. Nếu nghiêm túc về mở rộng ảnh hưởng về phía Đông, Ấn Độ cần thực hiện và hoàn tất nhiều việc hơn nữa.

Đọc tiếp...

Lá bài Đài Loan trong quan hệ Mỹ-Trung

Lá bài Đài Loan trong quan hệ Mỹ-Trung

Hiện nay, với việc thông qua Đạo luật đi lại Đài Loan và xét tới những thay đổi nhân sự gần đây và có thể đang chờ giải quyết trong Chính quyền Trump, có một khả năng rất thực tế là ở một số thời điểm Trump có thể sử dụng lá bài Đài Loan theo cách có nguy cơ gây ra xung đột quân sự với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Tại sao thượng đỉnh Trump-Kim khó tạo ra đột phá quan hệ Mỹ-Triều?

Tại sao thượng đỉnh Trump-Kim khó tạo ra đột phá quan hệ Mỹ-Triều?

Triều Tiên và Mỹ vẫn còn khác biệt quá nhiều trong những mục tiêu kỳ vọng, và dù có thỏa thuận nào được lập ra, thì việc xác minh sự phi hạt nhân hóa Triều Tiên và một bản thảo về hiệp ước hòa bình để chính thức kết thúc Chiến tranh Triều Tiên cũng sẽ phải mất vài năm mới có thể hoàn thiện.

Đọc tiếp...

Đạo luật Đài Loan mới của Mỹ có thể dẫn đến chiến tranh Trung-Đài

Đạo luật Đài Loan mới của Mỹ có thể dẫn đến chiến tranh Trung-Đài

Câu hỏi thực sự là ông Tập sẽ có phản ứng như thế nào trong vòng 3-5 năm tới, sau khi đã đánh cược quyền lực hợp pháp của mình vào "việc trẻ hóa đất nước Trung Quốc" thông qua việc sáp nhập Đài Loan, khi ông nhận thấy rằng con đường "thống nhất hòa bình" ngày càng xa.

Đọc tiếp...

Ý nghĩa chuyến thăm của Thủ tướng Việt Nam tới New Zealand và Úc

Ý nghĩa chuyến thăm của Thủ tướng Việt Nam tới New Zealand và Úc

Việc một số cường quốc châu Á có cách tiếp cận đơn phương đối với một số vấn đề khu vực có tầm quan trọng đặc biệt đã làm cho các quốc gia liên quan lo lắng. Trong bối cảnh đó, mối quan hệ giữa các nước Úc, New Zealand, Nhật Bản, Ấn Độ và Việt Nam được tăng cường là điều hết sức quan trọng.

Đọc tiếp...

Cơ chế 4 bên và tham vọng của ông Tập

Cơ chế 4 bên và tham vọng của ông Tập

Việc Trung Quốc quân sự hóa Biển Đông, lớn tiếng đe dọa Đài Loan, nhiều lần lấn chiếm biên giới ở dãy Himalaya, xâm nhập thường xuyên Senkaku là những minh chứng thực tế rõ nhất về chính sách ngoại giao và chiến lược của nước này.

Đọc tiếp...

Sự răn đe hạt nhân của Mỹ ở Đông Bắc Á: Những vai trò hạn chế

Sự răn đe hạt nhân của Mỹ ở Đông Bắc Á: Những vai trò hạn chế

Trước những nỗ lực không ngừng của Triều Tiên trở thành một nhà nước sở hữu vũ khí hạt nhân và sự nổi lên của sức mạnh Trung Quốc, cuốn “Nhật Bản, Hàn Quốc và cái ô hạt nhân của Mỹ: sự răn đe sau Chiến tranh Lạnh” đưa ra cho độc giả cái nhìn sâu sắc vô giá về cách thức xem xét vai trò của Mỹ trong việc đối phó với các cuộc đối đầu hạt nhân hiện tại và trong tương lai ở Đông Bắc Á.

Đọc tiếp...

Canh bạc ngoại giao của Nga trên bán đảo Triều Tiên

Canh bạc ngoại giao của Nga trên bán đảo Triều Tiên

Nga đã học được bài học một cách khó nhọc rằng ảnh hưởng đòn bẩy và khả năng bảo vệ các lợi ích của nước này trong vấn đề bán đảo Triều Tiên tương quan với mức độ quan hệ của nước này với Triều Tiên; nếu không, Nga sẽ bị loại khỏi cuộc chơi và trở thành bên thứ yếu.

Đọc tiếp...

Quan hệ Việt Nam-Ấn Độ: Hợp tác sức mạnh mềm

Quan hệ Việt Nam-Ấn Độ: Hợp tác sức mạnh mềm

Quan hệ Ấn Độ-Việt Nam không phải mới hình thành gần đây; hai quốc gia có quá khứ lịch sử kéo dài nhiều thiên niên kỷ, và tầm quan trọng của nó chưa bao giờ mất đi trong tiến trình phát triển của thời kỳ hiện đại.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 6582 khách và 2 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin