18 - 12 - 2017 | 12:14
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Chính sách "thất thường" của Mỹ với Trung Quốc

Chính sách "thất thường" của Mỹ với Trung Quốc

Email In PDF.

Trong khi một số đồng minh và đối tác của Mỹ "thở phào" do Washington đã chấp nhận biện pháp mang tính hòa giải hơn đối với sáng kiến "Vành đai và Con đường", một số nước khác lại tức giận với chuyển biến này. Nhật Bản rất cảnh giác với bất cứ dấu hiệu nào của cuộc gặp song phương Mỹ-Trung theo mô hình G2.

 

us-china-strategic-and-economic-dialogue.jpg

Điều mà ít người nói tới trong tuần qua là tuyên bố về kế hoạch hành động 100 ngày về lĩnh vực kinh tế Mỹ-Trung. Đó là một văn bản bình thường cam kết về thương mại song phương, đầu tư, trong đó đề cập tới gia cầm, thịt bò và các biện pháp quản lý tài chính mà không phải là vấn đề chiến lược lớn hay thỏa thuận lớn. Văn bản này có thể mang lại lợi nhuận về kinh tế cho Mỹ nếu Trung Quốc có thể bị thuyết phục về việc mở cửa thị trường với những điều khoản "có đi có lại". Trung Quốc sẽ bắt đầu nhập khẩu khí đốt tự nhiên để đáp ứng nhu cầu năng lượng của họ trong phạm vi giới hạn xuất khẩu của Mỹ cho các nước không có Hiệp định Thương mại Tự do (FTA) với Mỹ.

Về mặt chính trị, đây là một bước đi quan trọng dù vẫn có những phản đối trong nội bộ Mỹ đối với bất cứ thỏa thuận thương mại nào với Trung Quốc, cho thấy xung đột thương mại Mỹ-Trung đến giờ đã được ngăn chặn. Cùng với bản kế hoạch hành động là cam kết gửi một đoàn đại biểu Mỹ tới dự Diễn đàn cấp cao hợp tác quốc tế "Vành đai và Con đường" được tổ chức tại Bắc Kinh ngày 14-15/5. Vậy tác hại của văn bản này là gì?

Người ta vẫn chỉ trích Chính quyền Trump về việc Mỹ đang mất dần ảnh hưởng tại châu Á bởi Mỹ thiếu những chính sách kinh tế khu vực ngoài sự phủ nhận những thỏa thuận thương mại đã có từ thời cựu Tổng thống Barack Obama. Kết quả là Mỹ đã thụt lùi về sự tín nhiệm ở khu vực. Đây chính là ý chính trong bài bình luận về chính sách đối ngoại gần đây của hai chuyên gia Mỹ nghiên cứu về Trung Quốc là Ely Ratner và Samir Kumar. Hai tác giả đã so sánh sự tương phản giữa các biện pháp ngẫu nhiên của Mỹ với các sáng kiến đầy toan tính của Trung Quốc về "Vành đai và Con đường".

Trung Quốc đang triển khai tầm nhìn rõ ràng để thu hút các quốc gia từ châu Á, châu Phi, Trung Đông và châu Âu. Diễn đàn này đã thu hút hơn 1.200 đại biểu từ 110 quốc gia, trong đó có 29 nguyên thủ quốc gia. Ấn Độ và Nhật Bản là hai thành viên châu Á còn giữ khoảng cách thận trọng đối với sáng kiến này. Đối với một số nhà phân tích, quyết định của Mỹ trong việc cử một đoàn đại biểu tới diễn đàn này đáng được hoan nghênh như là một tín hiệu về sự trưởng thành của Chính quyền Trump - một sự sửa chữa từ quan điểm lạnh lùng thờ ơ của ông Obama đối với Ngân hàng Đầu tư Cơ sở Hạ tầng châu Á (AIIB).

Hãy cùng phân tích kỹ hơn về điểm thứ 10 trong kế hoạch hành động này: Mỹ công nhận tầm quan trọng của sáng kiến "Vành đai và Con đường" và gửi đoàn đại biểu tới tham dự Diễn đàn trên. Điều gây ấn tượng chính là việc ngụ ý công nhận "tầm quan trọng" của sáng kiến do Trung Quốc khởi xướng. Trên Twitter, ông Ely Ratner đã so sánh những từ ngữ này với việc Ngoại trưởng Mỹ Tillerson bắt chước những lời lẽ của Trung Quốc nói về quan hệ song phương Mỹ-Trung khi ông tới thăm Bắc Kinh sau khi nhậm chức. Từ ngữ và các cụm từ có ý nghĩa đối với Trung Quốc nhiều hơn các nước khác bởi người Trung Quốc đặt nhiều hàm ý trong đó. Đồng ý về ngôn từ là thắng lợi hơn một nửa cuộc chiến đối với các quan chức Trung Quốc.

Đối với các nhà đàm phán của Chính quyền Trump, những người "mới" về lĩnh vực ngoại giao, đặc biệt đều đi lên từ lĩnh vực kinh doanh, coi khuôn khổ này có vẻ như không quan trọng so với những lợi ích về thương mại và kinh tế có được trong kế hoạch hành động này. Trung Quốc thực sự đang theo đuổi chủ nghĩa thực dụng của ông Trump với một loạt gói thỏa thuận trơ tráo, trong đó có tin cho rằng Trung Quốc yêu cầu sa thải Tư lệnh Lực lượng Mỹ tại Thái Bình Dương, Đô Đốc Harry Harris, để đổi lấy việc nước này hợp tác trong vấn đề Triều Tiên.

Các bài phát biểu ban đầu của Tổng thống Trump và Ngoại trưởng Rex Tillerson về Trung Quốc đều quá nóng nảy nhưng hiện giờ chính sách của Mỹ đối với Trung Quốc có vẻ như ngược lại. Kể từ cuộc gặp thượng đỉnh tại Mar-a-Lago, bang Florida, các yếu tố chiến lược và thương mại đã mở đường cho hợp tác Mỹ-Trung. Mỹ dựa vào Trung Quốc như là một yếu tố then chốt trong chính sách "gây áp lực và can dự" có hiệu quả hơn đối với Triều Tiên.

Tại Biển Đông, sự phản đối của Mỹ đối với hành vi xâm lấn của Trung Quốc đã thất bại và cũng không có gì cho thấy một chiến lược về định hướng hoạt động của Washington ở khu vực này. Không có hoạt động tự do hàng hải (FONOP) nào của Mỹ được công khai thực hiện kể từ cuộc bầu cử Tổng thống Mỹ đến nay. Tàu khu trục USS Carl Vinson không còn tiếp tục đi theo định hướng "sai lầm" sau thời gian bị điều đến Bán đảo Triều Tiên hồi tháng trước. Nó cũng chuyển hướng đi xung quanh khu vực Biển Đông mặc dù đây là đoạn đường xa hơn nhiều so với lộ trình chỉ đi qua lại vô hại thông thường trên Biển Đông. Bất kể có trục trặc gì trong liên lạc về phía Bộ Quốc phòng Mỹ thì sự thiếu vắng của FONOP và việc tàu khu trục của Mỹ chuyển hướng di chuyển không phải là ngẫu nhiên đối với Bắc Kinh.

Trong khi một số đồng minh và đối tác của Mỹ "thở phào" do Washington đã chấp nhận biện pháp mang tính hòa giải hơn đối với sáng kiến "Vành đai và Con đường", một số nước khác lại tức giận với chuyển biến này. Nhật Bản rất cảnh giác với bất cứ dấu hiệu nào của cuộc gặp song phương Mỹ-Trung theo mô hình G2 mà có thể phớt lờ những lợi ích của Tokyo. Đặt những lo ngại về an ninh sang một bên, Nhật Bản chắc chắn phải rất tức giận về kế hoạch hành động Mỹ-Trung và việc tham gia sáng kiến đó của Mỹ sau khi bị đặt vào tình thế khó khăn ở Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) mà đối với Tokyo là một sự tiếp cận ưu tiên vào thị trường của Mỹ. Ấn Độ cũng lánh xa sáng kiến này với cùng lý do như Nhật Bản, dù Ấn Độ ít bị ảnh hưởng trực tiếp hơn bởi là một nước không liên minh thì họ vẫn rất thận trọng với sự thất thường của Mỹ.

Tại Đông Nam Á, trong khi Chính quyền Trump gần đây đã chuyển sang liên kết với các đồng minh và đối tác thông qua các diễn đàn song phương và đa phương nhưng kết quả của hội nghị Hiệp hội các quốc gia Đông Nam Á (ASEAN) mới đây tại Manila không mang lại nhiều hy vọng về một lập trường thống nhất trong vấn đề Biển Đông. Tất cả những điều này đều diễn biến theo hướng có lợi cho Bắc Kinh.

Không có gì ngạc nhiên nếu Mỹ có thể sẽ chuyển hướng sang một chính sách cứng rắn hơn với Trung Quốc khi sự khác biệt trong lợi ích quốc gia tại châu Á giữa Mỹ và Trung Quốc được phơi bày sau những kỳ vọng về Triều Tiên hay những va chạm tại Biển Đông. Chính những thay đổi đột ngột trong định hướng chính sách đang làm giảm đi sự tin tưởng và đáng tin cậy của Mỹ - điều vốn đã bị suy giảm thời gian qua.

Tác giả là ông Euan Graham, Giám đốc Chương trình An ninh Quốc tế thuộc Viện nghiên cứu Lowy. Bài viết đăng trên tờ “The Interpreter”.

Nhật Linh (gt)

 


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Tác động của 3 siêu dự án cơ sở hạ tầng của Trung Quốc tại Đông Nam Á

Tác động của 3 siêu dự án cơ sở hạ tầng của Trung Quốc tại Đông Nam Á

Các nước Đông Nam Á có những mối quan ngại thực sự trước những dự án của Trung Quốc. Sự “khập khiễng” về năng lực và nguyện vọng giữa Trung Quốc và các nước Đông Nam Á sẽ là nguyên nhân chính cản trở sự tiến triển của những dự án đầy tham vọng của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Nhật - Ấn và giấc mơ Ấn Độ - Thái Bình Dương

Nhật - Ấn và giấc mơ Ấn Độ - Thái Bình Dương

Nếu Mỹ mong muốn một “Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và cởi mở”, như Ngoại trưởng Rex Tillerson đã hối thúc và Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đã thảo luận trong cuộc gặp gần đây giữa họ ở Tokyo, thì sẽ không có 2 cường quốc nào quan trọng bằng Ấn Độ và Nhật Bản.

Đọc tiếp...

Ấn Độ chuẩn bị bước tới vị thế cường quốc toàn cầu?

Ấn Độ chuẩn bị bước tới vị thế cường quốc toàn cầu?

Thời cơ để Ấn Độ xác lập vị thế trên trường quốc tế đã đến. Mỹ cần bước đến và đón nhận sự xuất hiện này, thay vì chỉ biết đứng chờ đợi. Mỹ cần phải làm tốt hơn phần việc bình thường hóa thực tế Ấn Độ trỗi dậy và nhấn mạnh tầm quan trọng của quốc gia Nam Á này đối với lợi ích quốc gia của Mỹ và của thế giới, như cách Washington làm với nhiều đối tác châu Âu thân cận khác.

Đọc tiếp...

Hoài nghi về cách tiếp cận mới của Mỹ với Trung Quốc

Hoài nghi về cách tiếp cận mới của Mỹ với Trung Quốc

Nhà Trắng đang chuẩn bị cho một sự thay đổi chính sách khác mà gần như không được nhiều người chú ý, chính quyền Trump sẽ sớm áp dụng chiến lược “sắc nhọn” hơn với các hành vi gian lận thương mại và tìm cách chiếm công nghệ Mỹ của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Triều Tiên có thể giành chiến thắng trước Mỹ bằng cách nào?

Triều Tiên có thể giành chiến thắng trước Mỹ bằng cách nào?

Việc đặt niềm tin vào hỏa lực vượt trội và tổ chức quân sự thì những thất bại cũng có thể xảy ra. Những sự thất bại đó là kết quả của tham vọng quân sự ngông cuồng, kể cả việc đánh giá thấp các yếu tố không thể định lượng nhưng lại quan trọng trong chiến tranh như tinh thần chiến đấu hay “các lực lượng tinh thần”.

Đọc tiếp...

Nhật Bản muốn trở lại mạnh mẽ hơn trên trường ngoại giao châu Á?

Nhật Bản muốn trở lại mạnh mẽ hơn trên trường ngoại giao châu Á?

Ông Shinzo Abe và liên minh cầm quyền của ông đã giành thắng lợi lớn với 2/3 số ghế tại cuộc bầu cử Hạ viện ngày 22/10, một điều kiện tiên quyết để ông tiếp tục nhiệm kỳ thủ tướng tiếp theo. Liệu ông Abe sẽ có những "đối sách" như thế nào trước Triều Tiên? Việc cải thiện mối quan hệ với Bắc Kinh có phải là mối ưu tiên của ông?

Đọc tiếp...

Ấn Độ và Mỹ có thể dẫn dắt khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương như thế nào?

Ấn Độ và Mỹ có thể dẫn dắt khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương như thế nào?

Những lợi ích để xây dựng cấu trúc pháp lý, kinh tế và quân sự ở khu vực Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương là rất lớn. Nếu không có chính sách táo bạo từ Mỹ và Ấn Độ, câu trả lời sẽ là Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Cách thức hình thành hợp tác an ninh giữa Philippines với các đối tác

Cách thức hình thành hợp tác an ninh giữa Philippines với các đối tác

Với việc Philippines cải thiện quan hệ với Trung Quốc sau phán quyết của Tòa, cởi mở trong quan hệ với Nga cùng và tích cực thúc đẩy đàm phán COC, dư luận cho rằng hợp tác quốc phòng lâu dài giữa Mỹ và Philippines có dấu hiệu đi xuống. Vậy các quan hệ hợp tác an ninh của Philippines với các đối tác được hình thành như thế nào?

Đọc tiếp...

Ba lý do Mỹ cần quan tâm hơn đến châu Phi

Ba lý do Mỹ cần quan tâm hơn đến châu Phi

Khi các mối quan hệ kinh tế và chính trị của Trung Quốc ở châu Phi phát triển thì chính sách trì trệ của Washington đối với châu lục này lại đang đe dọa phá hoại lợi ích của cả Mỹ và châu Phi.

Đọc tiếp...

Mỹ và Trung Quốc: Nước nào quan trọng với Úc hơn?

Mỹ và Trung Quốc: Nước nào quan trọng với Úc hơn?

Úc có nhiều lý do để ưu tiên quan hệ với Mỹ vì hai nước cùng chia sẻ các giá trị và một số lợi ích an ninh chung. Và sẽ dễ dàng hơn cho các nhà hoạch định chính sách của Úc nếu Mỹ cũng là đối tác kinh tế quan trọng nhất của nước này.

Đọc tiếp...

Philippines có hưởng lợi khi Trung Quốc thay đổi ban lãnh đạo?

Philippines có hưởng lợi khi Trung Quốc thay đổi ban lãnh đạo?

Khi Tổng thống Rodrigo Duterte tới thăm Bắc Kinh tháng 10/2016, ông đã thể hiện chính sách đối ngoại của chính quyền Philippines, đó là đưa Philippines tách dần khỏi sự phụ thuộc kinh tế và quân sự vào Mỹ đồng thời củng cố quan hệ gần gũi hơn với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Mối quan hệ Ấn - Nhật: Sự nổi lên của quan hệ đối tác toàn cầu

Mối quan hệ Ấn - Nhật: Sự nổi lên của quan hệ đối tác toàn cầu

Hợp tác giữa hai nước đã trở thành một thành tố quan trọng đóng góp vào hòa bình và ổn định ở khu vực châu Á-Thái Bình Dương. Nhưng cả Ấn Độ lẫn Nhật Bản tin rằng sẽ là khôn ngoan nếu thu hút sự tham gia của Trung Quốc về mặt kinh tế cũng như an ninh. Điều này có thể làm cho Bắc Kinh trở thành một bên liên quan có trách nhiệm trong khu vực.

Đọc tiếp...

Trận chiến của những con rồng: Tại sao Triều Tiên không tin tưởng Trung Quốc?

Trận chiến của những con rồng: Tại sao Triều Tiên không tin tưởng Trung Quốc?

Ý tưởng cho rằng Trung Quốc nắm giữ chiếc chìa khóa giải quyết cuộc khủng hoảng chính trị và quân sự đang diễn ra trên bán đảo Triều Tiên đã trở thành quan điểm chủ đạo trong chính sách của Mỹ đối với Triều Tiên suốt 7 thập kỷ qua, và ý tưởng này sẽ xuất hiện bất cứ khi nào Mỹ-Triều leo thang căng thẳng và đe dọa chiến tranh.

Đọc tiếp...

Vị trí nào dành cho Nga tại châu Á?

Vị trí nào dành cho Nga tại châu Á?

Nhiều nhà quan sát nhận xét sự xoay trục sang Châu Á của Nga chủ yếu hướng tới Trung Quốc, dù trong dài hạn Bắc Kinh có thể là một mối đe dọa đối với những lợi ích của Moskva và trên thực tế Nga cũng chỉ được Trung Quốc coi là đối tác yếu hơn. Vậy trên thực tế cho tới năm 2017, vị thế của Nga tại châu Á như thế nào?

Đọc tiếp...

Lào, Campuchia và sự phụ thuộc không thể tránh khỏi đối với Trung Quốc?

Lào, Campuchia và sự phụ thuộc không thể tránh khỏi đối với Trung Quốc?

Câu hỏi không còn là liệu hai nước, đặc biệt là Campuchia, có nên tiếp tục dính dáng với Trung Quốc nữa hay không, vấn đề đặt ra là làm thế nào để sống chung và đối phó với các “hậu quả” kinh tế-xã hội của sự phụ thuộc nặng nề vào Trung Quốc về thương mại, đầu tư và viện trợ tài chính.

Đọc tiếp...

Giải pháp “cây gậy và củ cà rốt” cho vấn đề hạt nhân Triều Tiên

Giải pháp “cây gậy và củ cà rốt” cho vấn đề hạt nhân Triều Tiên

Các bên liên quan hiện vẫn chưa tìm được biện pháp nào thực sự hữu hiệu để giải quyết vấn đề hạt nhân Triều Tiên, ngoại trừ gia tăng sức ép và cấm vận kinh tế. Các bên cần thay đổi cách nghĩ, đồng thời áp dụng giải pháp “cây gậy và củ cà rốt” để giải quyết vấn đề hạt nhân Triều Tiên.

Đọc tiếp...

Sau 45 năm bình thường hóa quan hệ ngoại giao Trung-Nhật

Sau 45 năm bình thường hóa quan hệ ngoại giao Trung-Nhật

Tình cảm của người dân ở hai nước đối với nhau đều bị suy giảm đến mức nghiêm trọng, và hơn 80% người dân mỗi nước đều không tin tưởng và cũng không có thiện ý với bên kia. Tình trạng này bắt đầu xuất hiện trong giai đoạn năm 1990, và trở nên rõ rệt khi bước vào thế kỷ 21.

Đọc tiếp...

Cuộc tập trận Zapad-2017 của Nga có ý nghĩa gì?

Cuộc tập trận Zapad-2017 của Nga có ý nghĩa gì?

Cuộc tập trận Zapad-2017 của Nga sẽ diễn ra từ ngày 14-20/9 và có thể trở thành cuộc tập trận quân sự lớn nhất của Moskva kể từ khi Liên Xô sụp đổ. Các quốc gia vùng Baltic đã bày tỏ mối lo ngại và cho rằng cuộc tập trận này gây ra một mối đe dọa tiềm tàng đối với an ninh quốc gia của họ và làm trầm trọng thêm sự mất cân bằng chiến lược vốn đã hiện diện ở khu vực này.

Đọc tiếp...

Sự phụ thuộc về chính trị của Campuchia vào Trung Quốc

Sự phụ thuộc về chính trị của Campuchia vào Trung Quốc

Trung Quốc đã tạo được ảnh hưởng lớn đối với Campuchia, đặc biệt là sau khi Bắc Kinh đưa vào thực thi "Sáng kiến vành đai, con đường". Campuchia được đánh giá là một trong những đồng minh thân cận của Trung Quốc tại Đông Nam Á với mối quan hệ thân thiết giữa hai chính phủ.

Đọc tiếp...

Triều Tiên sở hữu hạt nhân: Ai là kẻ thắng người thua?

Triều Tiên sở hữu hạt nhân: Ai là kẻ thắng người thua?

Trong mọi kịch bản xảy ra, Trung Quốc là bên thua cuộc. Bên thắng cuộc có thể phán đoán là Triều Tiên, nhưng một nhân tố chắc chắn được xác định đang là bên thắng cuộc, hưởng lợi từ tình thế hiện nay,  đó chính là Nga.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 15165 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin