23 - 9 - 2017 | 5:36
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Khả năng Mỹ-Trung xung đột vì Đài Loan

Khả năng Mỹ-Trung xung đột vì Đài Loan

Email In PDF.

Trong khi mọi sự chú ý tập trung vào tình hình trên bán đảo Triều Tiên, nhất là những gì liên quan tới việc quốc gia này phát triển chương trình tên lửa đủ sức tấn công nước Mỹ, thì cuộc khủng hoảng ở Đài Loan đã bắt đầu âm ỉ "cháy".

 

1290453297351.jpg

Những diễn biến gần đây đã khiến cái gọi là "vấn đề Đài Loan" quay trở lại thành một điểm nóng trong bối cảnh an ninh khu vực và thế giới. Những diễn biến này báo hiệu một cuộc khủng hoảng tại Đài Loan, với nguy cơ tạo ra những thách thức an ninh nghiêm trọng đối với Mỹ và các nước đồng minh. Trong khi mọi sự chú ý tập trung vào tình hình trên bán đảo Triều Tiên, nhất là những gì liên quan tới việc quốc gia này phát triển chương trình tên lửa đủ sức tấn công nước Mỹ, thì cuộc khủng hoảng ở Đài Loan đã bắt đầu âm ỉ "cháy". Thực tế, Mỹ và Trung Quốc có thể sẽ vướng vào một cuộc xung đột trực tiếp vì những diễn biến này tại Đài Loan.

Với Trung Quốc, Đài Loan là một thách thức nhức nhối vẫn từ sau cuộc nội chiến Trung Quốc và là một chủ đề dân tộc chủ nghĩa nhạy cảm, thậm chí còn nghiêm trọng hơn vấn đề Triều Tiên, quần đảo Senkaku và Biển Đông. Đối với một cường quốc đang nổi ngày càng tự tin, quyết đoán và đề cao tinh thần dân tộc chủ nghĩa như Trung Quốc, việc hợp nhất Đài Loan vào đại lục là một ưu tiên quốc gia hàng đầu và không thể thương lượng.

Chiến thắng vang dội trong các cuộc bầu cử vào tháng 1/2016 của Đảng Dân tiến (DPP) theo xu hướng độc lập, với việc giành được ghế tổng thống và chiếm thế đa số trong Quốc hội, đã đưa Đài Loan vào một lộ trình đối đầu với Chính quyền Trung Quốc, vốn ngày càng tỏ ra thiếu kiên nhẫn với việc thúc đẩy quá trình hợp nhất. Kết quả này khiến Trung Quốc không khỏi bất ngờ, bởi nó cho thấy sự thất bại trong chiến lược lôi kéo sự ủng hộ của người dân Đài Loan thông qua hội nhập kinh tế, chính sách mà Bắc Kinh đã thúc đẩy với Chính phủ Quốc Dân đảng (KMT) trước đây. Với việc lựa chọn DPP, các cử tri Đài Loan đã gửi đi một thông điệp mạnh mẽ rằng họ từ chối Trung Quốc.

Hội nhập kinh tế ngày càng mạnh mẽ với Trung Quốc, kết quả của Hiệp định khung về hợp tác kinh tế trong năm 2010 và triển vọng về quá trình hội nhập sâu rộng hơn thông qua việc ký kết một thỏa thuận trong lĩnh vực dịch vụ, đã gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh đối với nhiều người Đài Loan. Họ lo ngại về nguy cơ bị Trung Quốc thao túng về mặt kinh tế và không hề muốn thấy có một số lượng lớn người Trung Quốc đại lục ở Đài Loan.

Sự tiếp xúc lớn hơn với Trung Quốc đại lục trong những năm gần đây đã phản ánh rõ những khác biệt của hai bờ Eo biển Đài Loan. Xã hội Đài Loan, những người nhã nhặn, lịch sự, thận trọng  (hình ảnh phản chiếu của người dân Nhật Bản, nước thực dân từng đô hộ họ) đã “sốc” trước những hành vi thiếu lịch sự và văn minh của một bộ phận khách du lịch Trung Quốc. Người Đài Loan cũng đã dõi theo sự sai lầm của chính sách "một nhà nước, hai chế độ" ở Hong Kong, nơi sự thù ghét Trung Quốc đã tích tụ và làm bùng phát phong trào Chiếm trung tâm năm 2014 và một phong trào đòi độc lập mới.

Chính phủ mới DPP dưới sự lãnh đạo của bà Thái Anh Văn thể hiện rằng đòi độc lập không phải là mục tiêu của họ. Tuy nhiên, Chính phủ DPP đã thúc đẩy nhiều sáng kiến nhằm vị thế độc lập của Đài Loan (dù không chính thức) đối với Trung Quốc, từ đa dạng hóa nề kinh tế để giảm lệ thuộc vào Trung Quốc, gia tăng chi tiêu cho quân sự và phát triển các loại vũ khí của chính mình, chẳng hạn như tàu ngầm.

Mâu thuẫn Mỹ-Trung không ngừng leo thang, khi Trung Quốc gia tăng ảnh hưởng và thách thức quyền bá chủ của Mỹ ở khắp Đông Á, đồng nghĩa với việc Đài Loan ngày càng đóng vai trò quan trọng về mặt chiến lược đối với Mỹ. Vào tháng 6/2017, Thượng viện Mỹ đã bỏ phiếu cho phép các tàu chiến của Mỹ tới thăm Đài Loan và thông qua gói viện trợ quân sự trị giá 1,4 tỷ USD. Với thực tế là Quốc hội Mỹ không có cái nhìn thiện cảm đối với Trung Quốc, gần như chắc chắn rằng Mỹ sẽ nhanh chóng đáp trả nếu Trung Quốc dùng vũ lực đối với Đài Loan. Washington ý thức được rằng việc Trung Quốc kiểm soát Đài Loan sẽ thay đổi đáng kể hiện trạng khu vực, và ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh của khu vực và toàn thế giới.

Không giống như khủng hoảng eo biển Đài Loan trước đây trong thập niên 1950 và 1995-1996, cuộc khủng hoảng hiện nay tiềm ẩn nhiều rủi ro lớn. Sức mạnh quân sự vượt trội của Trung Quốc cho phép họ có một lựa chọn quân sự mà họ chưa từng có trước đây. Mọi xung đột tại Đài Loan đều sẽ đặt ra thách thức lớn đối với các đồng minh của Mỹ vốn đang phụ thuộc vào Trung Quốc trên khía cạnh kinh tế, như Úc, Nhật Bản, Hàn Quốc và Singapore.

Chúng ta chỉ có thể hy vọng rằng nhân tố chính trong thách thức này - chính là Trung Quốc - sẽ đủ sáng suốt để kiềm chế chủ nghĩa dân tộc của mình, bằng những biện pháp hòa bình và tôn trọng các quy tắc khu vực khi thúc đẩy lợi ích quốc gia, thực sự đúng với vai trò mà họ tuyên bố là một cường quốc khu vực và một lực lượng đảm bảo cho sự bền vững.

Tác giả Andrew Tan là Phó Giáo sư thuộc Khoa nghiên cứu an ninh và tội phạm, Đại học Macquarie. Bài viết đăng trên Tạp chí “National interest”.

Anh Thư (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Giải pháp “cây gậy và củ cà rốt” cho vấn đề hạt nhân Triều Tiên

Giải pháp “cây gậy và củ cà rốt” cho vấn đề hạt nhân Triều Tiên

Các bên liên quan hiện vẫn chưa tìm được biện pháp nào thực sự hữu hiệu để giải quyết vấn đề hạt nhân Triều Tiên, ngoại trừ gia tăng sức ép và cấm vận kinh tế. Các bên cần thay đổi cách nghĩ, đồng thời áp dụng giải pháp “cây gậy và củ cà rốt” để giải quyết vấn đề hạt nhân Triều Tiên.

Đọc tiếp...

Sau 45 năm bình thường hóa quan hệ ngoại giao Trung-Nhật

Sau 45 năm bình thường hóa quan hệ ngoại giao Trung-Nhật

Tình cảm của người dân ở hai nước đối với nhau đều bị suy giảm đến mức nghiêm trọng, và hơn 80% người dân mỗi nước đều không tin tưởng và cũng không có thiện ý với bên kia. Tình trạng này bắt đầu xuất hiện trong giai đoạn năm 1990, và trở nên rõ rệt khi bước vào thế kỷ 21.

Đọc tiếp...

Cuộc tập trận Zapad-2017 của Nga có ý nghĩa gì?

Cuộc tập trận Zapad-2017 của Nga có ý nghĩa gì?

Cuộc tập trận Zapad-2017 của Nga sẽ diễn ra từ ngày 14-20/9 và có thể trở thành cuộc tập trận quân sự lớn nhất của Moskva kể từ khi Liên Xô sụp đổ. Các quốc gia vùng Baltic đã bày tỏ mối lo ngại và cho rằng cuộc tập trận này gây ra một mối đe dọa tiềm tàng đối với an ninh quốc gia của họ và làm trầm trọng thêm sự mất cân bằng chiến lược vốn đã hiện diện ở khu vực này.

Đọc tiếp...

Sự phụ thuộc về chính trị của Campuchia vào Trung Quốc

Sự phụ thuộc về chính trị của Campuchia vào Trung Quốc

Trung Quốc đã tạo được ảnh hưởng lớn đối với Campuchia, đặc biệt là sau khi Bắc Kinh đưa vào thực thi "Sáng kiến vành đai, con đường". Campuchia được đánh giá là một trong những đồng minh thân cận của Trung Quốc tại Đông Nam Á với mối quan hệ thân thiết giữa hai chính phủ.

Đọc tiếp...

Triều Tiên sở hữu hạt nhân: Ai là kẻ thắng người thua?

Triều Tiên sở hữu hạt nhân: Ai là kẻ thắng người thua?

Trong mọi kịch bản xảy ra, Trung Quốc là bên thua cuộc. Bên thắng cuộc có thể phán đoán là Triều Tiên, nhưng một nhân tố chắc chắn được xác định đang là bên thắng cuộc, hưởng lợi từ tình thế hiện nay,  đó chính là Nga.

Đọc tiếp...

Thái Lan muốn "đổi gió" từ cả Mỹ lẫn Trung Quốc?

Thái Lan muốn

Kể từ cuộc đảo chính quân sự năm 2014, chính sách đối ngoại của Thái Lan đã tiến gần hơn về phía Bắc Kinh, bất chấp mối quan hệ lâu dài với Washington. Tuy nhiên, những diễn biến gần đây cho thấy, Bangkok dường như muốn “đổi gió” từ cả Washington và Bắc Kinh.

Đọc tiếp...

Khả năng Mỹ-Trung xung đột vì Đài Loan

Khả năng Mỹ-Trung xung đột vì Đài Loan

Trong khi mọi sự chú ý tập trung vào tình hình trên bán đảo Triều Tiên, nhất là những gì liên quan tới việc quốc gia này phát triển chương trình tên lửa đủ sức tấn công nước Mỹ, thì cuộc khủng hoảng ở Đài Loan đã bắt đầu âm ỉ "cháy".

Đọc tiếp...

"Mặt trời mọc" trong quan hệ Nhật-Ấn

Trong những năm gần đây, quan hệ Ấn-Nhật đã cải thiện đáng kể, từ kinh tế đến các lĩnh vực chiến lược. Tổng số vốn đầu tư của Nhật Bản vào các lĩnh vực khác nhau trên khắp Ấn Độ giai đoạn 2000-2017 là hơn 25 tỷ USD.

Đọc tiếp...

Úc - ASEAN trong chặng đường 50 năm tới

Úc - ASEAN trong chặng đường 50 năm tới

Tương lai và thịnh vượng của Úc nằm ở châu Á. Sự phát triển liên tục của chủ nghĩa khu vực Đông Nam Á thông qua các thể chế như ASEAN rõ ràng gắn chặt với các lợi ích của Úc.

Đọc tiếp...

Rào cản đối với chiến lược xoay trục sang Trung Quốc của Tổng thống Philippines

Rào cản đối với chiến lược xoay trục sang Trung Quốc của Tổng thống Philippines

Tổng thống Duterte có thể sẽ phải sửa đổi Hiến pháp Philippines và "phớt lờ" những điều khoản quan trọng trong phán quyết của Tòa Trọng tài nếu muốn thúc đẩy thành công một Thỏa thuận Khai thác Chung với Trung Quốc

Đọc tiếp...

Lý do phải kiềm chế và can dự với Trung Quốc

Lý do phải kiềm chế và can dự với Trung Quốc

Chính sách Trung Quốc của Chính quyền Trump hiện nay phần lớn tập trung vào Triều Tiên. Nhưng sức mạnh đang gia tăng và các mục tiêu khu vực và toàn cầu đang mở rộng của Bắc Kinh đòi hỏi Washington phải giải quyết bằng một chính sách Trung Quốc rộng hơn.

Đọc tiếp...

Tiền của Trung Quốc và quân đội Mỹ khiến Đông Á cần bằng mối quan hệ như thế nào?

Tiền của Trung Quốc và quân đội Mỹ khiến Đông Á cần bằng mối quan hệ như thế nào?

Các cam kết về kinh tế của Trung Quốc và các cam kết về an ninh của Mỹ khiến các nước như Úc, Hàn Quốc và Philippines cố gắng giữ cho cả hai thế giới quyền lực về phía họ.

Đọc tiếp...

Tranh chấp Doklam - Một hiện trạng bình thường mới?

Tranh chấp Doklam - Một hiện trạng bình thường mới?

Tập Cận Bình chỉ đạo chính sách ở Biển Đông. Những gì đang diễn ra ở Doklam cũng giống y như ở Biển Đông. Trung Quốc nói yêu sách lãnh thổ của họ ở Doklam là không thể tranh cãi và vì thế họ tiến hành xây dựng đường ở đây. Trung Quốc đang thể hiện một lập trường quyết đoán là tìm cách thay đổi nguyên trạng trên thực địa.

Đọc tiếp...

Chính sách xoay trục của Philippines sang Trung Quốc thất bại?

Chính sách xoay trục của Philippines sang Trung Quốc thất bại?

Ông Duterte đang ở trong tình thế phải đánh giá lại các chính sách lớn sau một năm cầm quyền, bởi sự ca ngợi mà ông giành cho Trung Quốc và Nga gần như không mang lại kết quả gì.

Đọc tiếp...

Tầm quan trọng chiến lược của quan hệ Việt Nam-Nhật Bản

Tầm quan trọng chiến lược của quan hệ Việt Nam-Nhật Bản

Việt Nam và Nhật Bản đều có nhiều điểm tương đồng về lợi ích, đây sẽ là những động lực, nền tảng để hai quốc gia tăng cường hơn nữa mối quan hệ hợp tác trên tất cả các lĩnh vực. Mối quan hệ này không chỉ mang lại lợi ích cho Nhật Bản và Việt Nam, mà nó còn có những tác động tích cực cho mạng lưới quan hệ song phương và đa phương trong khu vực.

Đọc tiếp...

Châu Á "sợ hãi và tham lam" trước sáng kiến OBOR của Trung Quốc

Châu Á

Sáng kiến "Vành đai và Con đường" là vũ điệu đầy sức mạnh của đồng tiền với quyền lực "mềm" đồng thời nắm giữ quyền lực "cứng". Sáng kiến này mang lại cơ hội tuyệt vời cho Trung Quốc trong việc tiếp cận hàng chục quốc gia trên thế giới.

Đọc tiếp...

Vai trò của Tổng thống Philippines trong tầm nhìn châu Á của Trung Quốc

Vai trò của Tổng thống Philippines trong tầm nhìn châu Á của Trung Quốc

Trong bài diễn văn chính thức tại Diễn đàn Kinh tế Thế giới ở Phnom Penh hồi đầu tháng 5/2017, Tổng thống Philippines Rodrigo Duterte đã tuyên bố: “Tương lai của Philippines nằm ở ASEAB và châu Á”. Đối với ông Duterte, thế giới đang bước vào thời kỳ “hậu Mỹ”, mở đường cho tầm nhìn “châu Á của người châu Á”.

Đọc tiếp...

Nhật - Nga từng bước xây dựng lòng tin

Nhật - Nga từng bước xây dựng lòng tin

Cuối tháng 4 vừa qua, Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đã dành gần 3 tiếng để hội đàm với Tổng thống Nga Vladimir Putin tại Moscow. Đừng mong đợi sớm có bất cứ đột phá nào trong quan hệ giữa Nhật Bản và Nga, tuy nhiên cuộc gặp thượng đỉnh gần đây đã giúp quan hệ hai bên tiến về phía trước.

Đọc tiếp...

Một châu Á đa cực đang dần thành hình?

Một châu Á đa cực đang dần thành hình?

Với những gì đang diễn ra, “Châu Á của người châu Á” - tuyên bố của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình - rất có thể sẽ trở thành hiện thực, song thay vì trở thành một trật tự mới dưới sự lãnh đạo của Trung Quốc, thay thế trật tự của Mỹ, đây có thể hướng tới hình thành một châu Á đa cực.

Đọc tiếp...

Chính sách "thất thường" của Mỹ với Trung Quốc

Chính sách

Trong khi một số đồng minh và đối tác của Mỹ "thở phào" do Washington đã chấp nhận biện pháp mang tính hòa giải hơn đối với sáng kiến "Vành đai và Con đường", một số nước khác lại tức giận với chuyển biến này. Nhật Bản rất cảnh giác với bất cứ dấu hiệu nào của cuộc gặp song phương Mỹ-Trung theo mô hình G2. Đọc tiếp...

More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 12150 khách và 4 thành viên Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin