22 - 1 - 2018 | 17:18
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Khả năng Mỹ-Trung xung đột vì Đài Loan

Khả năng Mỹ-Trung xung đột vì Đài Loan

Email In PDF.

Trong khi mọi sự chú ý tập trung vào tình hình trên bán đảo Triều Tiên, nhất là những gì liên quan tới việc quốc gia này phát triển chương trình tên lửa đủ sức tấn công nước Mỹ, thì cuộc khủng hoảng ở Đài Loan đã bắt đầu âm ỉ "cháy".

 

1290453297351.jpg

Những diễn biến gần đây đã khiến cái gọi là "vấn đề Đài Loan" quay trở lại thành một điểm nóng trong bối cảnh an ninh khu vực và thế giới. Những diễn biến này báo hiệu một cuộc khủng hoảng tại Đài Loan, với nguy cơ tạo ra những thách thức an ninh nghiêm trọng đối với Mỹ và các nước đồng minh. Trong khi mọi sự chú ý tập trung vào tình hình trên bán đảo Triều Tiên, nhất là những gì liên quan tới việc quốc gia này phát triển chương trình tên lửa đủ sức tấn công nước Mỹ, thì cuộc khủng hoảng ở Đài Loan đã bắt đầu âm ỉ "cháy". Thực tế, Mỹ và Trung Quốc có thể sẽ vướng vào một cuộc xung đột trực tiếp vì những diễn biến này tại Đài Loan.

Với Trung Quốc, Đài Loan là một thách thức nhức nhối vẫn từ sau cuộc nội chiến Trung Quốc và là một chủ đề dân tộc chủ nghĩa nhạy cảm, thậm chí còn nghiêm trọng hơn vấn đề Triều Tiên, quần đảo Senkaku và Biển Đông. Đối với một cường quốc đang nổi ngày càng tự tin, quyết đoán và đề cao tinh thần dân tộc chủ nghĩa như Trung Quốc, việc hợp nhất Đài Loan vào đại lục là một ưu tiên quốc gia hàng đầu và không thể thương lượng.

Chiến thắng vang dội trong các cuộc bầu cử vào tháng 1/2016 của Đảng Dân tiến (DPP) theo xu hướng độc lập, với việc giành được ghế tổng thống và chiếm thế đa số trong Quốc hội, đã đưa Đài Loan vào một lộ trình đối đầu với Chính quyền Trung Quốc, vốn ngày càng tỏ ra thiếu kiên nhẫn với việc thúc đẩy quá trình hợp nhất. Kết quả này khiến Trung Quốc không khỏi bất ngờ, bởi nó cho thấy sự thất bại trong chiến lược lôi kéo sự ủng hộ của người dân Đài Loan thông qua hội nhập kinh tế, chính sách mà Bắc Kinh đã thúc đẩy với Chính phủ Quốc Dân đảng (KMT) trước đây. Với việc lựa chọn DPP, các cử tri Đài Loan đã gửi đi một thông điệp mạnh mẽ rằng họ từ chối Trung Quốc.

Hội nhập kinh tế ngày càng mạnh mẽ với Trung Quốc, kết quả của Hiệp định khung về hợp tác kinh tế trong năm 2010 và triển vọng về quá trình hội nhập sâu rộng hơn thông qua việc ký kết một thỏa thuận trong lĩnh vực dịch vụ, đã gióng lên hồi chuông cảnh tỉnh đối với nhiều người Đài Loan. Họ lo ngại về nguy cơ bị Trung Quốc thao túng về mặt kinh tế và không hề muốn thấy có một số lượng lớn người Trung Quốc đại lục ở Đài Loan.

Sự tiếp xúc lớn hơn với Trung Quốc đại lục trong những năm gần đây đã phản ánh rõ những khác biệt của hai bờ Eo biển Đài Loan. Xã hội Đài Loan, những người nhã nhặn, lịch sự, thận trọng  (hình ảnh phản chiếu của người dân Nhật Bản, nước thực dân từng đô hộ họ) đã “sốc” trước những hành vi thiếu lịch sự và văn minh của một bộ phận khách du lịch Trung Quốc. Người Đài Loan cũng đã dõi theo sự sai lầm của chính sách "một nhà nước, hai chế độ" ở Hong Kong, nơi sự thù ghét Trung Quốc đã tích tụ và làm bùng phát phong trào Chiếm trung tâm năm 2014 và một phong trào đòi độc lập mới.

Chính phủ mới DPP dưới sự lãnh đạo của bà Thái Anh Văn thể hiện rằng đòi độc lập không phải là mục tiêu của họ. Tuy nhiên, Chính phủ DPP đã thúc đẩy nhiều sáng kiến nhằm vị thế độc lập của Đài Loan (dù không chính thức) đối với Trung Quốc, từ đa dạng hóa nề kinh tế để giảm lệ thuộc vào Trung Quốc, gia tăng chi tiêu cho quân sự và phát triển các loại vũ khí của chính mình, chẳng hạn như tàu ngầm.

Mâu thuẫn Mỹ-Trung không ngừng leo thang, khi Trung Quốc gia tăng ảnh hưởng và thách thức quyền bá chủ của Mỹ ở khắp Đông Á, đồng nghĩa với việc Đài Loan ngày càng đóng vai trò quan trọng về mặt chiến lược đối với Mỹ. Vào tháng 6/2017, Thượng viện Mỹ đã bỏ phiếu cho phép các tàu chiến của Mỹ tới thăm Đài Loan và thông qua gói viện trợ quân sự trị giá 1,4 tỷ USD. Với thực tế là Quốc hội Mỹ không có cái nhìn thiện cảm đối với Trung Quốc, gần như chắc chắn rằng Mỹ sẽ nhanh chóng đáp trả nếu Trung Quốc dùng vũ lực đối với Đài Loan. Washington ý thức được rằng việc Trung Quốc kiểm soát Đài Loan sẽ thay đổi đáng kể hiện trạng khu vực, và ảnh hưởng nghiêm trọng đến an ninh của khu vực và toàn thế giới.

Không giống như khủng hoảng eo biển Đài Loan trước đây trong thập niên 1950 và 1995-1996, cuộc khủng hoảng hiện nay tiềm ẩn nhiều rủi ro lớn. Sức mạnh quân sự vượt trội của Trung Quốc cho phép họ có một lựa chọn quân sự mà họ chưa từng có trước đây. Mọi xung đột tại Đài Loan đều sẽ đặt ra thách thức lớn đối với các đồng minh của Mỹ vốn đang phụ thuộc vào Trung Quốc trên khía cạnh kinh tế, như Úc, Nhật Bản, Hàn Quốc và Singapore.

Chúng ta chỉ có thể hy vọng rằng nhân tố chính trong thách thức này - chính là Trung Quốc - sẽ đủ sáng suốt để kiềm chế chủ nghĩa dân tộc của mình, bằng những biện pháp hòa bình và tôn trọng các quy tắc khu vực khi thúc đẩy lợi ích quốc gia, thực sự đúng với vai trò mà họ tuyên bố là một cường quốc khu vực và một lực lượng đảm bảo cho sự bền vững.

Tác giả Andrew Tan là Phó Giáo sư thuộc Khoa nghiên cứu an ninh và tội phạm, Đại học Macquarie. Bài viết đăng trên Tạp chí “National interest”.

Anh Thư (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Mỹ cần tránh chiến tranh với Triều Tiên trong năm 2018

Mỹ cần tránh chiến tranh với Triều Tiên trong năm 2018

Mối đe dọa lớn nhất đối với hoà bình thế giới trong năm 2018 là viễn cảnh về một cuộc chiến tranh trên bán đảo Triều Tiên - và Trump đang làm cho các vấn đề trở nên tồi tệ hơn.

Đọc tiếp...

Cuộc chạy đua Mỹ - Trung Quốc và cơ hội đối với ASEAN

Cuộc chạy đua Mỹ - Trung Quốc và cơ hội đối với ASEAN

Những gì ASEAN cần làm phải là khá rõ ràng. Trong khi cần đẩy mạnh hợp nhất kinh tế thông qua Cộng đồng Kinh tế ASEAN, khối cũng cần phải phát triển chính trị khi đối mặt với tình hình địa chính trị bị thay đổi khi chính sách Châu Á- Thái Bình Dương nay được đổi thành Ấn Độ dương- Thái Bình dương.

Đọc tiếp...

Stratfor: Dự báo tình hình thế giới 2018

Stratfor: Dự báo tình hình thế giới 2018

Năm 2017 đã trôi qua với nhiều biến động. Năm 2018 sẽ diễn biến như thế nào? Tiếp nối xu hướng đang diễn ra trong năm 2017 hay sẽ có những bước ngoặt mới định hình xu hướng mới trong đời sống chính trị quốc tế? Dự báo Tình hình Thế giới 2018 của công ty Phân tích Tình báo toàn cầu Stratfor sẽ cho chúng ta bức tranh tổng thể về vấn đề này.

Đọc tiếp...

Nga-Nhật: Những giới hạn của sự xích lại gần mang tính chiến lược

Nga-Nhật: Những giới hạn của sự xích lại gần mang tính chiến lược

Một sự xích lại gần nhau Nhật-Nga như mong muốn của hai bên thực sự ít khả năng được định hình, vì lẽ chính sách ngoại giao Nga vốn "lấy phương Tây làm trung tâm", hay chính sách ngoại giao Nhật Bản khó có thể xa rời đường hướng của Mỹ, và thế tương quan lực lượng địa chính trị ở châu Á vốn được hình thành xung quanh sự đối đầu Trung-Mỹ.

Đọc tiếp...

Nhật-Trung và dòng ký ức lịch sử

Nhật-Trung và dòng ký ức lịch sử

Trải qua 80 năm vụ thảm sát Nam Kinh, những vấn đề lịch sử sẽ vẫn tiếp tục ảnh hưởng đến mối quan hệ Trung – Nhật. Người dân khu vực Đông Á cần tìm tiến hành những bước đi táo bạo để giải quyết vấn đề, giữ ổn định, hòa bình khu vực.

Đọc tiếp...

Nga có thể đóng vai trò gì trong việc giải quyết cuộc khủng hoảng Triều Tiên?

Nga có thể đóng vai trò gì trong việc giải quyết cuộc khủng hoảng Triều Tiên?

Nga có những lợi thế riêng trong việc giải quyết vấn đề Triều Tiên. Sự hiện diện của Nga trong vai trò một bên hòa giải tiềm năng có thể là hữu ích, nhưng với điều kiện Bắc Triều Tiên chấp nhận và Mỹ - Nga phải nhất trí cao về một mẫu số chung trong vấn đề Triều Tiên: phi hạt nhân hóa.

Đọc tiếp...

Sáng kiến “Vành đai và Con đường” của Trung Quốc gây thêm căng thẳng với Ấn Độ

Sáng kiến “Vành đai và Con đường” của Trung Quốc gây thêm căng thẳng với Ấn Độ

Nếu Bắc Kinh duy trì cách thức thực hiện sáng kên Vành đai và Con đường (BRI) hiện nay, thì họ sẽ buộc New Delhi phải đối trọng với sức mạnh đang gia tăng của Trung Quốc, điều này sẽ mang lại cho Mỹ một cơ hội để tiếp tục làm sâu sắc thêm các mối quan hệ an ninh và kinh tế với New Delhi để đối phó với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Chính sách đối ngoại của Nga: Cái nhìn năm 2018

Chính sách đối ngoại của Nga: Cái nhìn năm 2018

Trên cơ sở cách tiếp cận có hệ thống, báo cáo gia đã phân tích những định hướng then chốt trong chính sách đối ngoại của Nga trong năm 2018, xác định những mối đe dọa chính và cơ hội đối với nước Nga trên trường quốc tế. Các dự báo của báo cáo này bao trùm các khu vực phương Tây, châu Á-Thái Bình Dương, Trung Đông và khu vực láng giềng lân cận.

Đọc tiếp...

Tác động chiến lược và kinh tế tới Nam Á từ sáng kiến Con đường Tơ lụa trên biển của Trung Quốc

Tác động chiến lược và kinh tế tới Nam Á từ sáng kiến Con đường Tơ lụa trên biển của Trung Quốc

Bài nghiên cứu này xem xét việc sáng kiến Con đường Tơ lụa trên biển (MSR) được xây dựng với mục đích gì và được thực hiện ra sao trong khu vực Nam Á, đánh giá các tính toán chính trị và kinh tế của các nước trong khu vực khi tham gia MSR, và xác định những hành động của các nước này để đánh giá khả năng thành công của sáng kiến MSR.

Đọc tiếp...

Chuyển dịch quyền lực và quản lý cường quốc: Ba thập kỷ quan hệ Trung – Nhật – Mỹ

Chuyển dịch quyền lực và quản lý cường quốc: Ba thập kỷ quan hệ Trung – Nhật – Mỹ

Thách thức đặt ra với Mỹ về một Nhật Bản đang trỗi dậy vào những năm 1970 và 1980 được coi là dạng thách thức nào, và thách thức này có điểm gì khác biệt so với thách thức mà Trung Quốc đặt ra cho vị thế của Mỹ ở Đông Á từ đầu những năm 2000? Bài viết sẽ đi sâu phân tích trả lời cho những câu hỏi này.

Đọc tiếp...

Tầm nhìn an ninh khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương: Quan điểm từ Ấn Độ

Tầm nhìn an ninh khu vực Ấn Độ-Thái Bình Dương: Quan điểm từ Ấn Độ

Sự trỗi dậy chưa từng có về kinh tế và quân sự của Trung Quốc, hành vi gây hấn của nước này, các tuyên bố chủ quyền lãnh thổ và sự thay đổi về địa chiến lược mà điều này mang lại, là nguyên nhân chủ yếu gây ra những căng thẳng đang gia tăng trong khu vực Ấn Độ - Thái Bình Dương. Sự cân bằng trong khu vực đã bị đảo lộn và việc khôi phục nó là chìa khóa để đảm bảo ổn định khu vực trong tương lai.

Đọc tiếp...

Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của Tổng thống Donald Trump và câu đố Ấn Độ của Mỹ

Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương của Tổng thống Donald Trump và câu đố Ấn Độ của Mỹ

Việc Washington quyết định gắn chặt Ấn Độ vào chiến lược châu Á của họ và việc New Delhi sẵn sàng từ bỏ những do dự về khuôn khổ bốn bên chắc chắn sẽ cải thiện các triển vọng cho Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương như một khái niệm địa chính trị đáng tin cậy.

Đọc tiếp...

Jerusalem: Tìm kiếm một nhà trung gian hòa giải trung thực

Jerusalem: Tìm kiếm một nhà trung gian hòa giải trung thực

Tuyên bố của tổng thống Trump cho thấy Mỹ sẽ rất khó đóng vai trò là bên trung gian trung thực. Bây giờ là lúc Liên minh châu Âu phải làm rõ rằng họ không cần sự cho phép của Mỹ để theo đuổi sự đồng thuận quốc tế cho hòa bình ở Trung Đông. Đã đến lúc phải chuyển từ lời nói sang hành động.

Đọc tiếp...

Hồi chuông cảnh tỉnh của Tổng thống Donald Trump đối với Trung Quốc

Hồi chuông cảnh tỉnh của Tổng thống Donald Trump đối với Trung Quốc

Để đối phó với chính sách đối ngoại ngày càng quyết đoán của Trung Quốc, Mỹ cần phải củng cố các nền móng trong nước và tiếp tục đầu tư vào các liên minh, các quan hệ đối tác và các hệ thống quy tắc và quy chuẩn mà cho phép nước này và các nước châu Á phát triển.

Đọc tiếp...

Tác động của 3 siêu dự án cơ sở hạ tầng của Trung Quốc tại Đông Nam Á

Tác động của 3 siêu dự án cơ sở hạ tầng của Trung Quốc tại Đông Nam Á

Các nước Đông Nam Á có những mối quan ngại thực sự trước những dự án của Trung Quốc. Sự “khập khiễng” về năng lực và nguyện vọng giữa Trung Quốc và các nước Đông Nam Á sẽ là nguyên nhân chính cản trở sự tiến triển của những dự án đầy tham vọng của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Nhật - Ấn và giấc mơ Ấn Độ - Thái Bình Dương

Nhật - Ấn và giấc mơ Ấn Độ - Thái Bình Dương

Nếu Mỹ mong muốn một “Ấn Độ Dương-Thái Bình Dương tự do và cởi mở”, như Ngoại trưởng Rex Tillerson đã hối thúc và Tổng thống Mỹ Donald Trump và Thủ tướng Nhật Bản Shinzo Abe đã thảo luận trong cuộc gặp gần đây giữa họ ở Tokyo, thì sẽ không có 2 cường quốc nào quan trọng bằng Ấn Độ và Nhật Bản.

Đọc tiếp...

Ấn Độ chuẩn bị bước tới vị thế cường quốc toàn cầu?

Ấn Độ chuẩn bị bước tới vị thế cường quốc toàn cầu?

Thời cơ để Ấn Độ xác lập vị thế trên trường quốc tế đã đến. Mỹ cần bước đến và đón nhận sự xuất hiện này, thay vì chỉ biết đứng chờ đợi. Mỹ cần phải làm tốt hơn phần việc bình thường hóa thực tế Ấn Độ trỗi dậy và nhấn mạnh tầm quan trọng của quốc gia Nam Á này đối với lợi ích quốc gia của Mỹ và của thế giới, như cách Washington làm với nhiều đối tác châu Âu thân cận khác.

Đọc tiếp...

Hoài nghi về cách tiếp cận mới của Mỹ với Trung Quốc

Hoài nghi về cách tiếp cận mới của Mỹ với Trung Quốc

Nhà Trắng đang chuẩn bị cho một sự thay đổi chính sách khác mà gần như không được nhiều người chú ý, chính quyền Trump sẽ sớm áp dụng chiến lược “sắc nhọn” hơn với các hành vi gian lận thương mại và tìm cách chiếm công nghệ Mỹ của Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Triều Tiên có thể giành chiến thắng trước Mỹ bằng cách nào?

Triều Tiên có thể giành chiến thắng trước Mỹ bằng cách nào?

Việc đặt niềm tin vào hỏa lực vượt trội và tổ chức quân sự thì những thất bại cũng có thể xảy ra. Những sự thất bại đó là kết quả của tham vọng quân sự ngông cuồng, kể cả việc đánh giá thấp các yếu tố không thể định lượng nhưng lại quan trọng trong chiến tranh như tinh thần chiến đấu hay “các lực lượng tinh thần”.

Đọc tiếp...

Nhật Bản muốn trở lại mạnh mẽ hơn trên trường ngoại giao châu Á?

Nhật Bản muốn trở lại mạnh mẽ hơn trên trường ngoại giao châu Á?

Ông Shinzo Abe và liên minh cầm quyền của ông đã giành thắng lợi lớn với 2/3 số ghế tại cuộc bầu cử Hạ viện ngày 22/10, một điều kiện tiên quyết để ông tiếp tục nhiệm kỳ thủ tướng tiếp theo. Liệu ông Abe sẽ có những "đối sách" như thế nào trước Triều Tiên? Việc cải thiện mối quan hệ với Bắc Kinh có phải là mối ưu tiên của ông?

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 121173 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin