23 - 4 - 2018 | 1:23
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Thái Lan muốn "đổi gió" từ cả Mỹ lẫn Trung Quốc?

Thái Lan muốn "đổi gió" từ cả Mỹ lẫn Trung Quốc?

Email In PDF.

Kể từ cuộc đảo chính quân sự năm 2014, chính sách đối ngoại của Thái Lan đã tiến gần hơn về phía Bắc Kinh, bất chấp mối quan hệ lâu dài với Washington. Tuy nhiên, những diễn biến gần đây cho thấy, Bangkok dường như muốn “đổi gió” từ cả Washington và Bắc Kinh.

 

PrayuthChanocha.jpg

 

Từ trước tới nay, chính sách đối ngoại của Thái Lan nổi tiếng với chính sách “cây tre”, tức là “gió cuốn chiều nào theo chiều đấy”. Điều này phản ánh khả năng của Thái Lan lựa chọn những hướng có lợi cho lợi ích quốc gia của mình. Về mặt lịch sử, chính sách đối ngoại này đã giúp Thái Lan duy trì chủ quyền và độc lập trong bối cảnh cạnh tranh quyền lực khu vực ở thời kỳ thuộc địa và Chiến tranh Lạnh.

Tuy nhiên, trong bối cảnh cạnh tranh quyền lực khu vực hiện nay sau khi Trung Quốc nổi lên, Thái Lan đã vấp phải nhiều khó khăn hơn trong việc theo đuổi chiến lược chính sách đối ngoại “cây tre” của mình. Chính trị trong nước kể từ năm 2006 cũng đã làm phân tâm các nhà hoạch định chính sách Thái Lan trước các vấn đề quốc tế. Bangkok đã không thể vừa thực hiện vai trò lãnh đạo khu vực, vừa duy trì một sự cân bằng tốt giữa các cường quốc, đặc biệt giữa Trung Quốc và Mỹ.

Sau cuộc đảo chính năm 2014, việc giành được sự công nhận quốc tế và tính hợp pháp đã trở thành một vấn đề quan trọng đối với chính quyền quân sự Thái Lan, nhưng nước này đã phải đối mặt với những chỉ trích mạnh mẽ và sự ủng hộ suy giảm từ các quốc gia phương Tây. Đặc biệt, thái độ lạnh lùng của ông Barack Obama khi ấy là Tổng thống Mỹ đối với chính quyền quân sự Thái Lan đã làm nới rộng khoảng cách giữa Washington và Bangkok. Tuy nhiên, khi Trung Quốc lên tiếng ủng hộ cuộc đảo chính này, chính quyền quân sự Thái Lai dường như đã tìm thấy một vùng đệm để cải thiện sức ép chính trị từ phương Tây.

Để duy trì sự ủng hộ của Trung Quốc, chính quyền quân sự Thái Lan đã chấp nhận một vài nhượng bộ cho Bắc Kinh. Trước yêu cầu của Bắc Kinh, năm 2015 Thái Lan đã cho hồi hương những người di cư tị nạn Duy Ngô Nhĩ và một số tù nhân chính trị. Thái Lan và Trung Quốc cũng đã tăng cường quan hệ an ninh thông qua việc mở rộng cuộc tập trận chung và hợp đồng buôn bán vũ khí giữa hai nước. Việc Thái Lan gần đây mua 49 xe tăng và ba tàu ngầm từ Trung Quốc đã báo động một số chuyên gia quân sự, vì đây có thể là dấu hiệu Bangkok sẽ chuyển hướng sang Bắc Kinh trong một thời gian dài.

Nhưng mối quan hệ này cũng gặp trở ngại, đó là sự chậm trễ trong dự án đường sắt cao tốc Trung-Thái kể từ năm 2010. Sự việc này đã gây khó chịu cho Bắc Kinh vì nó ảnh hưởng đến kế hoạch xây dựng liên kết khu vực như một phần của Sáng kiến “Vành đai và Con đường”.

Đây cũng có thể là nguyên nhân dẫn đến việc Trung Quốc “loại” Thủ tướng Thái Lan Prayuth ra khỏi Diễn đàn “Vanh đai và Con đường” được tổ chức tại Bắc Kinh hồi tháng 5 vừa qua. Trước đe dọa và áp lực ngoại giao từ Trung Quốc, Thủ tướng Prayuth đã phải viện dẫn Điều 44 của Hiến pháp Thái Lan - tăng quyền hạn cho Thủ tướng bỏ qua pháp luật hiện hành để ban hành pháp lệnh - để xóa vướng mắc pháp lý trong dự án này. Sau sự chậm trễ kéo dài ba năm dưới sự cai trị của chính quyền quân sự, dự án đường sắt cao tốc Trung-Thái dự kiến sẽ bắt đầu khởi công vào tháng 10/2017.

Sự chuyển hướng quan hệ của Thái Lan còn phụ thuộc trước hết vào định hướng chính sách đối ngoại của chính quyền Mỹ dưới thời Tổng thống Trump. Bên cạnh chính sách châu Á mơ hồ, chính quyền của của Tổng thống Trump có vẻ tập trung vào vấn đề Triều Tiên hơn. Dù sự tập trung này không ảnh hưởng gì đến lợi ích sống còn của Thái Lan, nhưng vì điều này, sự năng động trong quan hệ hợp tác Mỹ-Thái có thể sẽ bị giảm mạnh.

Mặc dù vẫn còn quá sớm để đưa ra bất kỳ kết luận cuối cùng, nhưng việc hoãn chuyến thăm Washington của Thủ tướng Prayuth do “lịch trình bận rộn” của ông Trump cho thấy Thái Lan có thể không phải là một yếu tố quan trọng trong tâm trí của Trump so với các quốc gia Đông Nam Á khác như Singapore. Tổng thống Mỹ Trump và Thủ tướng Singapore Lý Hiển Long thời gian gần đây tiếp xúc thường xuyên hơn, trong đó có hai cuộc điện đàm và một cuộc gặp song phương bên lề Hội nghị thượng đỉnh G20 tại Đức. Nếu chuyến thăm Mỹ của Thủ tướng Thái Lan bị kéo dài hoặc không bao giờ diễn ra, thì sự thất vọng này có thể làm nhạt nhòa mối quan hệ song phương một lần nữa.

Tuy nhiên, chuyến thăm Thái Lan của Ngoại trưởng Mỹ Rex Tillerson vào trung tuần tháng 8 có thể giúp trấn an Bangkok về mong muốn “sửa chữa” mối quan hệ song phương của Washington. Nhưng mục đích của chuyến thăm này có vẻ là để hối thúc các nước Đông Nam Á hỗ trợ giải quyết vấn đề Triều Tiên, chứ chưa hẳn là để hàn gắn mối quan hệ tan vỡ.

Chương trình nghị sự trong chuyến thăm Thái Lan của Ngoại trưởng Mỹ có thể tập trung vào việc khôi phục các cuộc đàm phán thương mại tự do song phương. Nhiều khả năng, Thái Lan sẽ có những nhượng bộ thương mại để đổi lấy việc mua thiết bị quân sự của Mỹ. Gần đây, Bộ Quốc phòng Thái Lan đã tiết lộ kế hoạch mua bốn máy bay trực thăng Black Hawk. Nếu điều này diễn ra, quan hệ hai nước có thể sẽ được khôi phục một phần.

Xung đột Mỹ-Thái cũng có thể xuất hiện trở lại do thái độ hướng nội của Mỹ trong các vấn đề thương mại. Mối quan hệ song phương này có thể phải đối mặt với một thách thức khác tương tự như đầu những năm 1990, bị ảnh hưởng bởi các tranh chấp thương mại.

Thái Lan gần đây bị Mỹ đưa vào danh sách 16 quốc gia có thương mại không công bằng với nước này và nguy cơ Thái Lan bị Mỹ trả đũa thương mại là có thể xảy ra. Trong bối cảnh nền kinh tế trì trệ của Thái Lan, việc kéo dài tranh chấp thương mại sẽ làm tăng thêm những căng thẳng giữa hai nước và nhận thức tiêu cực hơn của Mỹ đối với Thái Lan.

Mặc dù hiện vẫn chưa rõ liệu Thái Lan có thể dễ dàng điều chỉnh quan điểm chiến lược của mình với hai cường quốc khu vực này hay không song việc này sẽ phụ thuộc chủ yếu cả vào những tín hiệu từ Washington và Bắc Kinh. Nếu Bắc Kinh tiếp tục các chiến thuật “tấn công đáng hổ thẹn” của mình và Washington cuối cùng thể hiện một cử chỉ tích cực, Bangkok nhiều khả năng sẽ hàn gắn mối quan hệ với Mỹ. Nhưng nếu Washington chọn cách ly Thái Lan trong bối cảnh chính quyền quân sự ở nước này kéo dài, Bangkok có thể không có sự lựa chọn tốt hơn ngoài việc tiếp tục sẽ là “người em ngoan ngoãn” của Bắc Kinh.

Pongphisoot Busbarat là học giả khách mời tại viện ISEAS-Yusof Ishak và thành viên thuộc Trung tâm Nghiên cứu Đông Nam Á, Đại học Sydney. Bài viết đăng trên trang “East Asia Forum”.

Mỹ Anh (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Giấc mộng toàn cầu của Trung Quốc – Ác mộng của láng giềng

Giấc mộng toàn cầu của Trung Quốc – Ác mộng của láng giềng

Những lời ca tụng sự hội nhập Á-Âu của Tập Cận Bình có thể bỏ qua sự bành trướng vốn thường bạo lực của Trung Quốc, nhưng lịch sử đó chưa bị các nước láng giềng của Trung Quốc lãng quên.

Đọc tiếp...

Mỹ tấn công Syria: Điều gì xảy ra tiếp theo?

Mỹ tấn công Syria: Điều gì xảy ra tiếp theo?

Ngày 7/4, Mỹ và đồng minh Anh, Pháp đã tấn công Syria. Câu hỏi đặt ra là hệ quả của cuộc tấn công sẽ như thế nào? Hành động của Mỹ có vi phạm luật pháp của chính nước Mỹ và luật pháp quốc tế hay không?

Đọc tiếp...

Vấn đề khó trong quan hệ Trung - Ấn và sách lược của Trung Quốc

Vấn đề khó trong quan hệ Trung - Ấn và sách lược của Trung Quốc

Giữa Trung Quốc và Ấn Độ tồn tại rất nhiều vấn đề mang tính kết cấu, vốn đã hạn chế sự hợp tác chiến lược giữa hai nước. Ấn Độ là một nước mạnh trong khu vực, trên thế giới cũng có không ít những nước kiểu này. Làm thế nào để xử lý mối quan hệ với những nước này, trong phân tích về chiến lược ngoại giao của Trung Quốc lại không đề cập nhiều và điều này cần phải được thay đổi.

Đọc tiếp...

Nút thắt đe dọa Con đường tơ lụa trên biển của Trung Quốc tại Nam Á

Nút thắt đe dọa Con đường tơ lụa trên biển của Trung Quốc tại Nam Á

Các nước Nam Á tham gia dự án Con đường tơ lụa trên biển của Trung Quốc (MSR) đã có những quan ngại khác nhau về hậu quả của sự phụ thuộc vào tài chính và chủ quyền đối với Trung Quốc. Tất cả những điều đó cho thấy những thách thức lớn cho các dự án MSR của Trung Quốc tại khu vực này.

Đọc tiếp...

ASEAN-Ấn Độ và chính sách Hành động phía Đông: Để lời nói đi đôi với hành động

ASEAN-Ấn Độ và chính sách Hành động phía Đông: Để lời nói đi đôi với hành động

Dù rất tích cực can dự và hợp tác với khu vực, nhưng có một hố sâu ngăn cách giữa tham vọng và khả năng thực hiện của Ấn Độ. Nếu nghiêm túc về mở rộng ảnh hưởng về phía Đông, Ấn Độ cần thực hiện và hoàn tất nhiều việc hơn nữa.

Đọc tiếp...

Lá bài Đài Loan trong quan hệ Mỹ-Trung

Lá bài Đài Loan trong quan hệ Mỹ-Trung

Hiện nay, với việc thông qua Đạo luật đi lại Đài Loan và xét tới những thay đổi nhân sự gần đây và có thể đang chờ giải quyết trong Chính quyền Trump, có một khả năng rất thực tế là ở một số thời điểm Trump có thể sử dụng lá bài Đài Loan theo cách có nguy cơ gây ra xung đột quân sự với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Tại sao thượng đỉnh Trump-Kim khó tạo ra đột phá quan hệ Mỹ-Triều?

Tại sao thượng đỉnh Trump-Kim khó tạo ra đột phá quan hệ Mỹ-Triều?

Triều Tiên và Mỹ vẫn còn khác biệt quá nhiều trong những mục tiêu kỳ vọng, và dù có thỏa thuận nào được lập ra, thì việc xác minh sự phi hạt nhân hóa Triều Tiên và một bản thảo về hiệp ước hòa bình để chính thức kết thúc Chiến tranh Triều Tiên cũng sẽ phải mất vài năm mới có thể hoàn thiện.

Đọc tiếp...

Đạo luật Đài Loan mới của Mỹ có thể dẫn đến chiến tranh Trung-Đài

Đạo luật Đài Loan mới của Mỹ có thể dẫn đến chiến tranh Trung-Đài

Câu hỏi thực sự là ông Tập sẽ có phản ứng như thế nào trong vòng 3-5 năm tới, sau khi đã đánh cược quyền lực hợp pháp của mình vào "việc trẻ hóa đất nước Trung Quốc" thông qua việc sáp nhập Đài Loan, khi ông nhận thấy rằng con đường "thống nhất hòa bình" ngày càng xa.

Đọc tiếp...

Ý nghĩa chuyến thăm của Thủ tướng Việt Nam tới New Zealand và Úc

Ý nghĩa chuyến thăm của Thủ tướng Việt Nam tới New Zealand và Úc

Việc một số cường quốc châu Á có cách tiếp cận đơn phương đối với một số vấn đề khu vực có tầm quan trọng đặc biệt đã làm cho các quốc gia liên quan lo lắng. Trong bối cảnh đó, mối quan hệ giữa các nước Úc, New Zealand, Nhật Bản, Ấn Độ và Việt Nam được tăng cường là điều hết sức quan trọng.

Đọc tiếp...

Cơ chế 4 bên và tham vọng của ông Tập

Cơ chế 4 bên và tham vọng của ông Tập

Việc Trung Quốc quân sự hóa Biển Đông, lớn tiếng đe dọa Đài Loan, nhiều lần lấn chiếm biên giới ở dãy Himalaya, xâm nhập thường xuyên Senkaku là những minh chứng thực tế rõ nhất về chính sách ngoại giao và chiến lược của nước này.

Đọc tiếp...

Sự răn đe hạt nhân của Mỹ ở Đông Bắc Á: Những vai trò hạn chế

Sự răn đe hạt nhân của Mỹ ở Đông Bắc Á: Những vai trò hạn chế

Trước những nỗ lực không ngừng của Triều Tiên trở thành một nhà nước sở hữu vũ khí hạt nhân và sự nổi lên của sức mạnh Trung Quốc, cuốn “Nhật Bản, Hàn Quốc và cái ô hạt nhân của Mỹ: sự răn đe sau Chiến tranh Lạnh” đưa ra cho độc giả cái nhìn sâu sắc vô giá về cách thức xem xét vai trò của Mỹ trong việc đối phó với các cuộc đối đầu hạt nhân hiện tại và trong tương lai ở Đông Bắc Á.

Đọc tiếp...

Canh bạc ngoại giao của Nga trên bán đảo Triều Tiên

Canh bạc ngoại giao của Nga trên bán đảo Triều Tiên

Nga đã học được bài học một cách khó nhọc rằng ảnh hưởng đòn bẩy và khả năng bảo vệ các lợi ích của nước này trong vấn đề bán đảo Triều Tiên tương quan với mức độ quan hệ của nước này với Triều Tiên; nếu không, Nga sẽ bị loại khỏi cuộc chơi và trở thành bên thứ yếu.

Đọc tiếp...

Quan hệ Việt Nam-Ấn Độ: Hợp tác sức mạnh mềm

Quan hệ Việt Nam-Ấn Độ: Hợp tác sức mạnh mềm

Quan hệ Ấn Độ-Việt Nam không phải mới hình thành gần đây; hai quốc gia có quá khứ lịch sử kéo dài nhiều thiên niên kỷ, và tầm quan trọng của nó chưa bao giờ mất đi trong tiến trình phát triển của thời kỳ hiện đại.

Đọc tiếp...

Khía cạnh địa chính trị của sự đồng thuận Bắc Kinh-Moskva

Khía cạnh địa chính trị của sự đồng thuận Bắc Kinh-Moskva

Bất chấp mọi rủi ro, quan hệ Trung-Nga đã phát triển thành sự hợp tác ngày càng chặt chẽ hơn. Việc tích hợp "Vành đai và Con đường" của Trung Quốc và Liên minh kinh tế Á-Âu của Nga sẽ có những tác động lớn đối với cả Châu Á và phương Tây.

Đọc tiếp...

Mỹ cần củng cố quan hệ đồng minh để đối phó với Trung Quốc

Mỹ cần củng cố quan hệ đồng minh để đối phó với Trung Quốc

Việc công bố Chiến lược An ninh Quốc gia (NSS) và Chiến lược Quốc phòng (NDS) mới, Chính quyền Trump đã báo trước về mối quan hệ đối đầu hơn với Trung Quốc. Tuy nhiên, các đồng minh và bạn bè của Mỹ nghi ngờ về việc liệu lời lẽ của Chính quyền Mỹ có liên hệ thế nào với thực tế chiến lược.

Đọc tiếp...

Các biện pháp thúc đẩy quan hệ chiến lược Mỹ - Indonesia

Các biện pháp thúc đẩy quan hệ chiến lược Mỹ - Indonesia

Việc tổ chức tập trận chung Mỹ - Indoneisa gần quần đảo Natuna sẽ giúp tăng cường quan hệ đối tác an ninh giữa hai nước và cho Trung Quốc thấy rằng Indonesia sẽ không còn áp dụng một cách tiếp cận thụ động đối với các mối quan tâm ở Biển Đông.

Đọc tiếp...

Nguy cơ xung đột giữa các cường quốc

Nguy cơ xung đột giữa các cường quốc

Gần 20 năm thả nổi chiến lược đã rơi vào tay Trung Quốc và Nga. Nước Mỹ cần hiểu rằng họ chính là nước hưởng lợi đầu tiên của hệ thống quốc tế hiện hành và là cường quốc duy nhất có khả năng và nguồn lực để bảo vệ hệ thống này khỏi bị tấn công.

Đọc tiếp...

Sự nổi lên của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Sự nổi lên của Chủ tịch Trung Quốc Tập Cận Bình

Trung Quốc, dưới sự lãnh đạo của Tập Cận Bình, đang vươn lên thách thức Mỹ và phương Tây. Cả Chính quyền Trump lẫn EU đều có lỗi khi Trung Quốc chiếm được ưu thế trên vũ đài toàn cầu.

Đọc tiếp...

Chiến lược kinh tế của Mỹ ở châu Á-Thái Bình Dương

Chiến lược kinh tế của Mỹ ở châu Á-Thái Bình Dương

Bối cảnh ở châu Á-Thái Bình Dương đang thay đổi nhanh chóng - thường theo những cách không có lợi cho lợi ích của Mỹ. Tuy nhiên, các tác giả của báo cáo tin chắc rằng một chiến lược kinh tế toàn diện và được thực hiện thận trọng của Mỹ đối với khu vực có thể định hình những xu hướng này có lợi cho các lợi ích dài hạn của Mỹ và hướng nó về tương lai ổn định, thịnh vượng hơn cho tất cả.

Đọc tiếp...

Quan hệ quốc phòng Mỹ-Indonesia sẽ khởi sắc dưới thời Trump?

Quan hệ quốc phòng Mỹ-Indonesia sẽ khởi sắc dưới thời Trump?

Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ ngày 22/1 James Mattis đã có chuyến công du đầu tiên đến Indonesia. Ngoài những tiêu đề tin tức cũng như quan điểm bàn luận thông thường, chuyến đi này bộc lộ cả cơ hội và thách thức đối với mối quan hệ quốc phòng giữa Washington và Jakarta dưới thời Trump.

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 10474 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin