16 - 9 - 2019 | 7:46
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home QUAN HỆ QUỐC TẾ Hiểm họa hạt nhân hiện nay lớn hơn thời Chiến tranh Lạnh?

Hiểm họa hạt nhân hiện nay lớn hơn thời Chiến tranh Lạnh?

Email In PDF.

Hiện tại có 9 quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân. Trong đó, chỉ có 2 nước - Trung Quốc và Ấn Độ - xác nhận cam kết “không sử dụng vũ khí hạt nhân trước tiên”, mặc dù Ấn Độ đã bắt đầu rút lại cam kết này dưới thời chính quyền Thủ tướng Modi.

  

“Tại sao Mỹ lại tự trói tay mình với chính sách đó?” - Đây là câu hỏi của phóng viên hãng tin CNN Jake Tapper gửi tới Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren của bang Massachusetts trong buổi tranh luận của đảng Dân chủ Mỹ hồi tuần trước. Câu hỏi này ngay lập tức hé lộ một vết rạn nứt chính sách lâu nay trong chiến lược hạt nhân của Mỹ. Chính sách đang được đề cập là cam kết “không sử dụng vũ khí hạt nhân trước”, trong đó Mỹ cam kết không trở thành quốc gia đầu tiên triển khai vũ khí hạt nhân trong một cuộc xung đột quân sự. Và theo cam kết này, Mỹ sẽ vẫn có quyền trả đũa ồ ạt.

Mặc dù cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama đã suy đi tính lại cam kết này, song ông vẫn không phê chuẩn chính thức. Mỹ vẫn luôn giữ lại một sự lựa chọn “sử dụng trước tiên”, giúp Washington có thể triển khai vũ khí hạt nhân bất kỳ lúc nào, thậm chí khi không bị khiêu khích. Lawrence Wittner, Giáo sư danh dự môn Lịch sử tại Đại học Albany (Mỹ), nói: “Tôi cho rằng có 2 vấn đề cơ bản trong sự lựa chọn ‘sử dụng vũ khí hạt nhân trước tiên’. Đầu tiên là trong số các quốc gia phi hạt nhân, điều này tạo động lực để họ sản xuất vũ khí hạt nhân. Bởi nếu Mỹ tấn công trước, họ sẽ không thể ngăn cản… khi đó, biện pháp ngăn chặn tốt nhất dường như là phát triển vũ khí hạt nhân của riêng họ. Vấn đề thứ hai là điều này khuyến khích những quốc gia sở hữu hạt nhân ‘động thủ’ trước. Do đó, trong trường hợp xảy ra khủng hoảng, trong một cuộc đối đầu, (họ) lo sợ đánh mất tài sản hạt nhân… điều này khiến họ có động lực tấn công trước, và theo tư duy đó, cả hai quốc gia có thể rơi vào một cuộc chiến hạt nhân mà họ không muốn hoặc không chuẩn bị trước”.

Cựu Bộ trưởng Quốc phòng Mỹ William Perry phục vụ dưới thời Tổng thống Bill Clinton giai đoạn năm 1994-1997 cho rằng chính sách hạt nhân hiện tại là một chính sách vô ích tồn tại từ thời Chiến tranh Lạnh. Ông nói: “Quay trở lại những ngày đầu tiên của Chiến tranh Lạnh, khi chúng ta phải đối mặt với viễn cảnh xung đột với Liên Xô ở châu Âu và không có các lực lượng thông thường để ngăn chặn họ… chúng ta đã phải tính đến kế hoạch sử dụng vũ khí hạt nhân trước tiên trong trường hợp xảy ra cuộc tấn công thông thường bởi chúng ta không tin rằng các lực lượng thông thường của (Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương) NATO có đủ sức ngăn chặn Hồng quân. Kể từ khi đó, vấn đề này đã biến mất, nhưng chúng ta vẫn duy trì chính sách và tôi cho rằng mọi người đã không suy nghĩ thấu đáo về việc chúng ta không cần điều đó vào lúc này”.

Conn Hallinan, một nhà báo của tạp chí Foreign Policy, đồng ý rằng động lực chính chống lại việc áp dụng cam kết “không sử dụng vũ khí hạt nhân trước tiên” là việc tuân theo suy nghĩ truyền thống. Ông nói: “Tôi cho rằng có một nhóm nào đó của tổ chức quốc phòng (không phải tất cả mọi người) coi vũ khí hạt nhân chỉ là một phần trong kho vũ khí quân sự tiêu chuẩn của Mỹ... Về cơ bản, họ luôn lập luận rằng Mỹ cần có quyền sử dụng vũ khí hạt nhân, và bất cứ điều gì khác có thể cản trở tổng thống”.

Theo cả 3 chuyên gia, một cam kết “không sử dụng vũ khí hạt nhân trước tiên” sẽ không chỉ đơn thuần là một cử chỉ lấy lệ và sẽ được các quốc gia khác hiểu là một khởi đầu chân thành cho việc không phổ biến vũ khí hạt nhân. Ông Perry nói: “Tôi nghĩ rằng nếu chúng ta đưa ra một tuyên bố ‘không sử dụng vũ khí hạt nhân trước tiên’ tại Mỹ, chúng ta sẽ nghiêm túc về điều đó. Nó sẽ không mang tính biểu tượng. Và sau đó, nếu chúng ta làm điều đó, chúng ta sẽ sao lưu bằng những thay đổi về việc bố trí lực lượng và những thay đổi chính sách của chúng ta”. Những thay đổi cấu trúc đó “sẽ là dấu hiệu rõ ràng gửi tới người dân Mỹ và các quốc gia khác rằng chúng không mang tính biểu tượng, rằng chúng ta nghiêm túc về điều đó”. Chính sự thay đổi trong quan điểm hạt nhân làm cho cam kết trở nên hiệu quả. Ông Hallinan nói: “Ý của tôi là chiến tranh hạt nhân sẽ không xảy ra. Khi ai đó bắn tên lửa vào bạn, bạn sẽ có thể phát hiện ra điều đó (hy vọng là thế)…”, ám chỉ rằng sự phát hiện đó là điều sẽ tạo dựng niềm tin cho cam kết này.

Hiện tại có 9 quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân. Trong đó, chỉ có 2 nước - Trung Quốc và Ấn Độ - đã xác nhận cam kết “không sử dụng vũ khí hạt nhân trước tiên”, mặc dù Ấn Độ đã bắt đầu rút lại cam kết này dưới thời chính quyền Thủ tướng Narendra Modi. Mặc dù ông Perry cho rằng cam kết này sẽ không nhận được nhiều sự chú ý trong các cuộc bầu cử sơ bộ ban đầu, nhưng ông tin nó sẽ được thảo luận nghiêm túc trong cuộc tổng tuyển cử tại Mỹ. Ông nói: “Ứng cử viên đảng Dân chủ, dù là ai đi nữa, cũng sẽ nhấn mạnh vấn đề này và nói rõ rằng nếu họ được bầu làm tổng thống, đây sẽ là một phần quan trọng trong chương trình nghị sự của họ”. Điều này sẽ giúp họ khác biệt với Tổng thống Mỹ đương nhiệm Donald Trump.

Tuần này đánh dấu kỷ niệm lần thứ 74 vụ đánh bom nguyên tử ở Hiroshima và Nagasaki. Các cuộc tấn công của Mỹ chống Nhật Bản - lần duy nhất vũ khí hạt nhân được sử dụng trong chiến tranh - đã khiến hàng trăm nghìn dân thường thiệt mạng. Theo ông Hallinan, sẽ có nhiều người nói rằng đang tồn tại 2 mối đe dọa đối với sự sống còn của nhân loại. Một là biến đổi khí hậu, và hai là chiến tranh hạt nhân. Cả ba chuyên gia đều nói rằng mối đe dọa của một cuộc chiến tranh hạt nhân sẽ không thể được đánh giá thấp. Ông Perry tin rằng sự nguy hiểm của thảm họa hạt nhân ngày hôm nay lớn hơn nhiều so với những năm đen tối nhất của Chiến tranh Lạnh.

Theo “National Interest

Vũ Hiền (gt)


Tin cũ hơn:

Hiểm họa hạt nhân hiện nay lớn hơn thời Chiến tranh Lạnh?

Hiểm họa hạt nhân hiện nay lớn hơn thời Chiến tranh Lạnh?

Hiện tại có 9 quốc gia sở hữu vũ khí hạt nhân. Trong đó, chỉ có 2 nước - Trung Quốc và Ấn Độ - xác nhận cam kết “không sử dụng vũ khí hạt nhân trước tiên”, mặc dù Ấn Độ đã bắt đầu rút lại cam kết này dưới thời chính quyền Thủ tướng Modi.

Đọc tiếp...

Phản ứng của châu Á trước sự trỗi dậy của Trung Quốc

Phản ứng của châu Á trước sự trỗi dậy của Trung Quốc

Khi Trung Quốc xâm nhập sâu hơn vào châu Á và các nơi khác trên thế giới, nhiều nhà quan sát đã dự đoán rằng ngày Bắc Kinh trở thành bá chủ thống trị các nước láng giềng chỉ còn là vấn đề thời gian. Nhưng câu chuyện về sự thống trị tất yếu của Trung Quốc này dựa trên những giả định chủ chốt quá thường xuyên không được xem xét kỹ lưỡng. Chặng đường của Trung Quốc tiến tới vị thế hàng đầu khu vực có thể chông chênh hơn dự kiến.

Đọc tiếp...

ASEAN giữa trò chơi địa chiến lược Mỹ-Trung

ASEAN giữa trò chơi địa chiến lược Mỹ-Trung

Cuộc tập trận AUMX diễn ra tại căn cứ hải quân Sattahip ở tỉnh Chon Buri của Thái Lan gần một năm sau khi ASEAN tiến hành một cuộc tập trận hàng hải tương tự với Trung Quốc ở ngoài khơi tỉnh Quảng Đông. Điểm mâu thuẫn là sự kình địch ngày càng gia tăng giữa Mỹ và Trung Quốc trong khi nguyên tắc của ASEAN là duy trì tính trung tâm và cân bằng địa chính trị của khối giữa hai siêu cường này.

Đọc tiếp...

Trung Quốc âm mưu chia cắt liên minh Mỹ-Nhật tại Biển Hoa Đông

Trung Quốc âm mưu chia cắt liên minh Mỹ-Nhật tại Biển Hoa Đông

Nghiên cứu cho thấy rằng Bắc Kinh thường xuyên tìm cách sử dụng các cuộc xung đột trên biển để gây mâu thuẫn liên minh Mỹ-Nhật, đặc biệt trong các sự cố lớn tại quần đảo này vào các năm 2010, 2012 và 2013. Tuy nhiên, cách tiếp cận của Bắc Kinh trong chiến lược “thọc gậy bánh xe” tại Biển Hoa Đông là khác biệt.

Đọc tiếp...

Kỷ nguyên bất định của Châu Á

Kỷ nguyên bất định của Châu Á

Một Trung Quốc quyết đoán hơn nhưng đầy sóng gió ở nội tại, đi liền với một hệ thống liên minh Mỹ rạn nứt và một hải quân Mỹ không còn giữ được sự thống trị như những thập kỷ qua. Cuộc khủng hoảng ở Hồng Công và quan hệ xấu đi giữa Nhật Bản và Hàn Quốc chỉ là bước mở đầu cho một kỷ nguyên bất định.

Đọc tiếp...

Cấu trúc an ninh khu vực Đông Á đang sụp đổ?

Cấu trúc an ninh khu vực Đông Á đang sụp đổ?

Cạnh tranh Mỹ-Trung, Nhật Bản tái vũ trang, khủng hoảng tên lửa Triều Tiên, hợp tác Nga-Trung ngày càng gia tăng. Trong khi đó, ảnh hưởng của Mỹ đã dần suy giảm trong suốt gần một thập kỷ qua, Trung Quốc trỗi dậy mạnh mẽ. Tất cả đang làm nổi lên những quan ngại rằng trật tự an ninh hậu Chiến tranh Thế giới II sắp sụp đổ.

Đọc tiếp...

Thị trường khí ga và khí hoá lỏng (LNG) của Trung Quốc: Quá khứ, hiện tại và tương lai

Thị trường khí ga và khí hoá lỏng (LNG) của Trung Quốc: Quá khứ, hiện tại và tương lai

Trung Quốc cùng với Nhật Bản, Hàn Quốc và các nền kinh tế phát triển nhanh khác ở Châu Á đã và đang là động lực chính cho sự tăng trưởng của thị trường khí ga và khí hoá lỏng (LNG) thế giới trong những năm gần đây. Với nhu cầu khí và LNG vô cùng lớn, Trung Quốc đang theo đuổi quyết liệt các dự án khí ga và khí LNG tại Trung Á, Úc, Trung Đông, Đông Nam Á và Bắc Mỹ.

Đọc tiếp...

Bài học đáp trả Trung Quốc của Malaysia

Bài học đáp trả Trung Quốc của Malaysia

Malaysia đã có sự thay đổi ngoạn mục về chính sách đối với Trung Quốc sau khi Mahathir lên nắm quyền. Cách hành xử khôn khéo của chính quyền Mahathir đã chứng minh tầm quan trọng của chủ nghĩa tượng trưng, chính sách ngoại giao, và một chút không khoan nhượng, là điều không thể xem nhẹ. Đây cũng là bài học tham khảo quan trọng cho các nước khác trong quan hệ với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Đằng sau nước cờ của Ấn Độ tại Kashmir

Đằng sau nước cờ của Ấn Độ tại Kashmir

Kashmir là khu vực tranh chấp được phân chia giữa Ấn Độ, Pakistan, và Trung Quốc. Quyết định xóa bỏ quy chế đặc biệt của khu vực Jammu và Kashmir là một nước đi táo bạo của thủ tướng Ấn Độ Narendra Modi. Động thái này về lâu dài có thể đem lại lợi ích cho Ấn Độ, tuy nhiên hiện tại nó đang vấp phải làn sóng phản đối mạnh mẽ từ các nước có liên quan đến tranh chấp và cả chính người dân Kashmir.

Đọc tiếp...

Cuộc chiến thương mại với Mỹ gây chia rẽ giới lãnh đạo Trung Quốc

Cuộc chiến thương mại với Mỹ gây chia rẽ giới lãnh đạo Trung Quốc

Khi Nhà Trắng quyết định đánh thuế đối với các mặt hàng nhập khẩu từ Trung Quốc, các nhà lãnh đạo Mỹ đã bất đồng về câu hỏi liệu cuộc chiến thương mại dài hơi này có phải là một đường lối hành động khôn ngoan hay không? Và bây giờ, Bắc Kinh cũng đang chia rẽ như vậy.

Đọc tiếp...

Tính logic địa chính trị trong cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung

Tính logic địa chính trị trong cuộc chiến thương mại Mỹ-Trung

Địa chính trị bao gồm các vấn đề chính trị, kinh tế và quân sự. Khi so sánh Trung Quốc và Nhật Bản, chúng ta phải chú ý cả ba vấn đề này. Trong trường hợp của Nhật Bản, các cân nhắc quân sự được ưu tiên hơn hai vấn đề kia và hạn chế các hành động của Mỹ. Trong trường hợp của Trung Quốc, cả chính trị và kinh tế đều thúc đẩy Mỹ hành động, trong khi không có sự cân nhắc về quân sự để ngăn chặn Mỹ. Tính lô gíc địa chính trị đã đưa chúng ta đến điểm này. Và Mỹ khó có thể lùi bước nếu Trung Quốc không nhượng bộ. 

Đọc tiếp...

Cuộc chiến thương mại có khiến Trung-Mỹ đối đầu chính trị?

Cuộc chiến thương mại có khiến Trung-Mỹ đối đầu chính trị?

Cuộc đọ sức Trung-Mỹ chưa cho thấy dấu hiệu hạ nhiệt sau hàng loạt các cuộc đàm phán bế tắc. Liệu thương chiến có lây lan sang lĩnh vực chính trị và gây ra kết quả tương tự như cuộc đại suy thoái kinh tế những năm 30 của thế kỷ 20?

Đọc tiếp...

Quan hệ với Trung Quốc làm suy yếu nước Nga

Quan hệ với Trung Quốc làm suy yếu nước Nga

Nhờ vào nhân tố thúc đẩy là Mỹ mà Nga và Trung Quốc ngày càng xích lại gần nhau hơn. Tuy nhiên, trong mối quan hệ này, Nga lại là phía bị động và phụ thuộc vào Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Cách mà Mỹ vừa thách thức vừa chung sống với Trung Quốc

Cách mà Mỹ vừa thách thức vừa chung sống với Trung Quốc

Trung Quốc hiện đang là đối thủ số một của Mỹ, khiến cho nhiều người liên tưởng đến tình trạng khá tương tự trong thời kỳ Chiến tranh lạnh giữa Mỹ và Liên Xô. Tuy nhiên, quan hệ với Trung Quốc thời nay không thể giống cách mà Mỹ đã thực hiện với Liên Xô ngày trước.

Đọc tiếp...

Đang xuất hiện một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân mới ở châu Á?

Đang xuất hiện một cuộc chạy đua vũ trang hạt nhân mới ở châu Á?

Khi không còn những hiệp ước kiểm soát vũ khí, Nga, Mỹ và Trung Quốc sẽ tăng cường kho vũ khí hạt nhân, bóng ma Chiến tranh Lạnh xuất hiện trở lại.

Đọc tiếp...

Thách thức trong quan hệ Campuchia - Trung Quốc

Thách thức trong quan hệ Campuchia - Trung Quốc

Mối quan hệ giữa Campuchia và Trung Quốc đang ngày càng gắn bó chặt chẽ.Tuy nhiên, điều này cũng đã đặt ra một câu hỏi: Tại sao một quốc gia hùng mạnh tầm thế giới lại trở thành người bạn thân nhất của một quốc gia nhỏ và nghèo như Campuchia?

Đọc tiếp...

Nhật Bản đã khơi mào cuộc chiến mà nước này chưa sẵn sàng với Hàn Quốc

Nhật Bản đã khơi mào cuộc chiến mà nước này chưa sẵn sàng với Hàn Quốc

Tokyo đã khơi mào tranh chấp thương mại với Seoul, song Nhật Bản lại có vẻ chưa thực sự chuẩn bị kỹ càng cho những hệ lụy nghiêm trọng mà hành động này gây ra. Thủ tướng Abe đang rơi vào tình hình khá phức tạp khi phải đối mặt cùng lúc với nhiều vấn đề đến từ nhiều quốc gia.  Đọc tiếp...

Cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung: Những bí mật chiến lược của Bắc Kinh

Cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung: Những bí mật chiến lược của Bắc Kinh

Cuộc chiến thương mại Mỹ - Trung hiện đang trong giai đoạn đỉnh điểm, ảnh hưởng tới không chỉ hai nước trong cuộc mà còn tới nhiều quốc gia khác. Với những tham vọng không chỉ dừng lại ở kinh tế, thương mại, Trung Quốc có những chiến lược bí mật nào để đối phó với Mỹ và tiến gần hơn tới mục đích của mình? 

Đọc tiếp...

Cách thức đối phó với mối đe dọa ngày càng gia tăng từ Trung Quốc

Cách thức đối phó với mối đe dọa ngày càng gia tăng từ Trung Quốc

Sự chuyển mình của Trung Quốc với tư cách là một cường quốc kinh tế và quân sự lớn đã tạo ra thách thức đối với nhiều quốc gia, bao gồm cả Mỹ. Tuy nhiên, sự phụ thuộc chặt chẽ lẫn nhau với Trung Quốc đòi hỏi Mỹ phải suy xét cẩn trọng về cách thức đối phó với các mối đe dọa này.

Đọc tiếp...

Liệu Mỹ có chiến bại trước Trung Quốc

Liệu Mỹ có chiến bại trước Trung Quốc

Trước tình hình Trung Quốc đang vươn lên ngày càng mạnh mẽ, thu hẹp dần khoảng cách với Mỹ, Đô đốc Hải quân Hoa Kỳ Philip Davidson đã mô tả Trung Quốc là “mối đe dọa chiến lược lớn nhất của Mỹ trong dài hạn”. Liệu đây có phải là một nhận định chính xác? 

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 10307 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin