27 - 7 - 2017 | 13:54
  • Increase font size
  • Default font size
  • Decrease font size
Home KINH TẾ/HỘI NHẬP Nguy cơ trở lại của một khủng hoảng kinh tế

Nguy cơ trở lại của một khủng hoảng kinh tế

Email In PDF.

Những tín hiệu tiêu cực về nền kinh tế thế giới đang lấn át những tín hiệu lạc quan: sự giảm tốc của nền kinh tế thế giới, sự hụt hơi của khu vực châu Âu, nền kinh tế Nhật Bản vẫn trì trệ, những tín hiệu về một cuộc chiến tiền tệ…  Những biến động mạnh mẽ này có thể gây nguy hiểm cho sự phục hồi vốn còn chậm chạp trên thế giới.

 

 

Năm 2016 được bắt đầu bởi các “cơn bão” nhiễu loạn trên các thị trường. Những biến động mạnh mẽ có thể gây nguy hiểm cho sự phục hồi vốn còn chậm chạp trên thế giới. Tình hình lạm phát thấp, triển vọng xấu của nền kinh tế Trung Quốc, khủng hoảng giá dầu quá thấp, mối đe dọa của “chiến tranh tiền tệ” là những mối quan tâm, lo ngại đối với tương lai. Khu vực đồng euro (Eurozone) vẫn là một mắt xích yếu trong tiến trình hồi phục của thế giới dù được Ngân hàng Trung ương châu Âu (ECB) ra sức hỗ trợ thông qua các chính sách tiền tệ nới lỏng mạnh mẽ.

Các thị trường đang sụt giảm, các ngân hàng lo ngại rằng nền kinh tế toàn cầu chậm lại, các ngân hàng trung ương tỏ ra “hụt hơi” trong nỗ lực trấn an thị trường. Những ngày đầu năm 2016 đã diễn ra trong hơi hướng của mùa Hè năm 2007 hoặc tháng 1/2008 trên thị trường chứng khoán thế giới. Cuộc “đại suy thoái”, mà mọi người tưởng như thế giới đang từng bước vượt qua, đã đột ngột trở lại trong tâm trí của các nhà đầu tư và các nhà điều hành/lãnh đạo. Trong vòng vài tuần từ đầu năm 2016, chỉ số thị trường chứng khoán Pháp CAC 40 mất tới 11,25% (tính đến ngày 16/2) và xuống dưới ngưỡng 4000 điểm (mức thấp nhất kể từ mùa Hè năm 2013, thời điểm các ngân hàng trong Khu vực đồng euro rơi vào tình trạng báo động). Tình hình cũng rất xấu, tương tự đối với các thị trường khác như thị trường chứng khoán Đức, Anh, Mỹ, Nhật Bản và đặc biệt xấu là tại Trung Quốc. Có thể nói đây là sự khởi đầu buồn cho năm 2016 đối với các nhà đầu tư. Phản xạ tất yếu của thị trường là xu hướng tìm đến các sản phẩm trú ẩn “chất lượng cao” như trái phiếu chính phủ Đức… dẫn đến lãi suất trái phiếu của Đức sụt giảm trong khi lãi suất trái phiếu các nước “ngoại vi” như Bồ Đào Nha… tăng cao. Nguy cơ về một sự đổ vỡ của các thị trường đang tăng lên trong khi những hậu quả của cuộc đại khủng hoảng trước đó vẫn chưa được phục hồi hoàn toàn.

Tuy nhiên, một năm trước đây, các nhà kinh tế đã bày tỏ sự tin tưởng vào một viễn cảnh hậu khủng hoảng và tăng trưởng dần dần hồi phục trong Khu vực đồng euro. Các nhà đầu tư sẵn sàng hơn để tham gia rủi ro trên thị trường chứng khoán. Ngay cả cuộc khủng hoảng Hy Lạp, dù kéo dài suốt nửa đầu năm 2015, cũng không thể phá vỡ niềm tin lạc quan của thị trường. Nhưng kể từ tháng 8/2015 khi Ngân hàng trung ương Trung Quốc (PBoC) đã “điều chỉnh” giảm giá đồng nhân dân tệ (NDT). Quyết định này của PBoC khiến giới quan sát và đầu tư nghi ngờ về sự tăng trưởng yếu của nền kinh tế lớn thứ hai trên thế giới (Trung Quốc). Xu hướng giảm giá đồng NDT quá mạnh đã khiến Bắc Kinh phải chấp nhận thất bại trên thực tế.

Hiện Trung Quốc đã trở thành một mắt xích quan trọng trong nền kinh tế toàn cầu. Nếu không có sự ổn định và phát triển của Trung Quốc, nhu cầu về hàng hóa - đặc biệt là các loại hàng hóa nguyên liệu đầu vào - sẽ hết sức khiêm tốn. Nhiều nước từ Brazil, khu vực Đông Á,… phụ thuộc vào nhu cầu của Trung Quốc và nhiều quốc gia châu Á khác như Hàn Quốc, Indonesia, Nhật Bản. Và kể từ nửa cuối năm 2015, đã xuất hiện nhiều dấu hiệu đáng lo ngại đối với kinh tế thế giới trong đó có sự suy giảm của thương mại thế giới. Kịch bản xấu này vẫn tiếp tục diễn tiến trong những ngày đầu của năm 2016. Trung Quốc tiếp tục buộc phải phá giá đồng NDT. Thế giới không còn nghi ngờ về những khó khăn của Trung Quốc và điều làm người ta lo ngại là hậu quả của sự “hạ cánh” (có thể là hạ cánh cứng) của Trung Quốc. Đầu tàu kinh tế của Eurozone là Đức cũng cho thấy những dấu hiệu đuối sức. Việc Ngân hàng Dự trữ Liên bang Mỹ (FED) bắt đầu tiến trình tăng lãi suất khiến đồng USD tăng giá và bị hút về Mỹ càng làm trầm trọng thêm tình hình tại các nước mới nổi; đồng tiền của các nước mới nổi mất giá trầm trọng. Nếu không tìm được động cơ phát triển, kinh tế thế giới có thể chịu suy giảm tăng trưởng và lạm phát thấp. Nếu thiếu triển vọng lạm phát, sẽ rất khó có đầu tư. Vì vậy, có thể nói rằng tình hình khá nghiêm trọng. Tình hình trở nên xấu hơn khi Ngân hàng Trung ương Nhật Bản (BoJ) ngày 28/1 quyết định áp dụng lãi suất âm lần đầu tiên trong lịch sử.

Lãi suất âm và cuộc chiến tiền tệ

Mục đích của Ngân hàng Trung ương Nhật Bản khi áp dụng lãi suất âm là ngăn chặn sự tăng giá của đồng yên so với đồng NDT nói riêng và so với các ngoại tệ mạnh khác nói chung. Quyết định này của BoJ được xem như là một cuộc tấn công mới trong “cuộc chiến tiền tệ” theo “bản sao” của Trung Quốc, Khu vực đồng euro và một số quốc gia khác. Tình hình thế giới có thể dẫn đến sự gia tăng trong cạnh tranh toàn cầu vì mục tiêu tăng trưởng. Cuộc chiến giữa các đồng tiền mạnh phần lớn là để chuyển hóa tác động của lạm phát thấp sang các đối thủ cạnh tranh chứ không phải là để trấn an các nhà đầu tư.

Hơn nữa, 9 năm sau cuộc khủng hoảng toàn cầu, các công cụ để thực hiện cuộc chiến tiền tệ hiện nay là khá hạn chế: Không còn nhiều dư địa để tăng cường nới lỏng định lượng (QE) thông qua việc mua các trái phiếu của các chính phủ; có nhiều khó khăn để các ngân hàng trung ương có thể hạ lãi suất xuống dưới 0% nhiều hơn bởi nhiều nước đã áp dụng lãi suất âm (Thụy Sỹ, Thụy Điển, ECB, Nhật Bản…). Dư luận cũng đặt câu hỏi về các biện pháp nới lỏng định lượng hay lãi suất âm của các ngân hàng trung ương bởi việc áp dụng mạnh mẽ các gói QE sẽ thúc đẩy hơn nữa bong bóng tài sản hơn là nền kinh tế thực, đặc biệt ở khu vực châu Âu; trong khi QE cũng không chắc chắn đảm bảo cho triển vọng tăng trưởng. Nguồn thanh khoản dồi dào của các ngân hàng trung ương đã tạo ra những kỳ vọng thái quá về nền kinh tế, là lực đẩy nhân tạo hỗ trợ các thị trường (không phải quy luật thị trường) khiến thị trường phụ thuộc quá mức vào các gói QE. Các nhà đầu tư đang bắt đầu cảm thấy bất an và lo lắng. Chủ tịch ECB Mario Draghi đã cho biết ECB sẵn sàng tăng cường hơn nữa các biện pháp. Nhưng dường như mọi người đã cảm thấy sự giả tạo của các mức giá hiện tại và các mối nguy hiểm hiện nay trên thị trường.

Xu hướng áp dụng lãi suất âm cũng khiến mọi người bắt đầu lo lắng thực sự. Quyết định vừa qua của BoJ có thể thúc đẩy các nước lún sâu vào giai đoạn lãi suất âm; và trong tương lai sẽ áp dụng không chỉ đối với lãi suất huy động của các ngân hàng trung ương, mà còn cho các công trái phiếu của các chính phủ hoặc trái phiếu của các tập đoàn lớn.

Cuộc chiến tiền tệ, nhất là khi lãi suất âm được áp dụng phổ biến, sẽ gây nguy hiểm cho nền kinh tế thế giới và lĩnh vực tài chính sẽ chịu áp lực rất lớn. Không loại trừ việc các ngân hàng thương mại sau đó tăng lãi suất của các khoản vay hoặc nâng điều kiện cho vay để bù đắp cho các khoản lỗ do lãi suất âm đối với các khoản tiền gửi tại các ngân hàng trung ương. Nó có thể tạo ra xu hướng thắt chặt tín dụng từ đó tác động tiêu cực tới sự tăng trưởng, thậm chí có thể thúc đẩy nguy cơ giảm phát và lúc này thế giới không có biện pháp nào thực sự hiệu quả để chống lại.

Nguy cơ phá sản các ngân hàng

Người ta đã bắt đầu đặt ra giả thiết về sự sụp đổ của các ngân hàng. Bởi ngoài những tác động kinh tế vĩ mô, lãi suất âm có thể tác động trực tiếp và gián tiếp đối với “sức khỏe” của các ngân hàng. Ở châu Âu, lĩnh vực ngân hàng vẫn còn là một mối quan tâm (đầu năm 2016, Ngân hàng Deutsche Bank của Đức đang chịu sức ép của các khoản đầu tư mạo hiểm và tiền phạt khổng lồ) và gián tiếp làm sụt giảm niềm tin của nhà đầu tư. Và vấn đề là Ngân hàng Deutsche Bank lại lớn tới mức không thể sụp đổ, bảng cân đối tài chính lên tới 1.700 tỷ euro. Sự sụp đổ của Ngân hàng Lehman Brothers (một ngân hàng lớn của Mỹ) vào tháng 9/2008 đã kéo theo cuộc đại khủng hoảng.

Một vấn đề khác cũng gây lo ngại là cuộc khủng hoảng giảm giá nguyên liệu thô (nguyên liệu đầu vào) và dầu mỏ bởi nó cũng gây ra những tác động tiêu cực đối với các thị trường.

Eurozone vẫn là một mắt xích yếu

Tất cả các mối nguy cơ dường như đang kết hợp lại khiến năm 2016 như một năm đầy thách thức đối với kinh tế toàn cầu. Tín hiệu xấu nhiều hơn tín hiệu tích cực. Như thế, cuộc khủng hoảng khởi đầu vào mùa Hè năm 2007 với sự bùng nổ của bong bóng nợ dưới chuẩn vẫn chưa kết thúc. Và từ quan điểm này, Eurozone vẫn là một mắt xích yếu thực sự. Eurozone vẫn cho thấy những hình ảnh mờ nhạt và chủ yếu dựa trên chi tiêu hộ gia đình. Trong quý 4/2015, tăng trưởng tại Eurozone đã giảm từ 0,4% xuống còn 0,3%. Trong giai đoạn 2011-2013, tăng trưởng chung hàng quý tại 17 quốc gia thuộc Eurozone đã ở dưới mức 0,4%.

Sự tăng trưởng yếu khiến Eurozone không có động lực để giải quyết vấn đề mang tính cơ cấu của khu vực: thiếu đầu tư, dân số già, tỷ lệ thất nghiệp lớn. Nó cũng không cho phép Eurozone đóng một vai trò hàng đầu trong nền kinh tế toàn cầu. ECB đang phải vật lộn một mình để khắc phục tình trạng tăng trưởng và lạm phát thấp. Nhưng vấn đề là các biện pháp của ECB hiện nay chưa chắc đem lại hiệu quả và không loại trừ còn có thể đem lại các tác dụng ngược. Trong bối cảnh này, đã có những tiếng nói chỉ trích các nước châu Âu và các cơ quan của EU dường như quá thụ động. Do vậy, nhiều khả năng khủng hoảng vẫn là xu hướng bao trùm phía trước.

Theo La Tribune (Pháp)

Hương Lan (gt)


Tin mới hơn:
Tin cũ hơn:

Bình luận


Mã bảo mật
Tạo mã mới

Lý do quan hệ kinh tế Mỹ-Trung cần cân bằng hơn

Lý do quan hệ kinh tế Mỹ-Trung cần cân bằng hơn

Cả Mỹ và Trung Quốc đều gắn với nhau do sự phụ thuộc cùng có lợi. Trung Quốc phụ thuộc vào thị trường xuất khẩu Mỹ với khoảng 161,6 tỷ USD trong năm 2015 trong khi Mỹ dựa vào việc Trung Quốc nắm giữ trái phiếu chính phủ Mỹ và các tài sản USD khác.

Đọc tiếp...

Cuộc ganh đua nhằm tạo dựng khuôn khổ RCEP giữa Trung – Nhật

Cuộc ganh đua nhằm tạo dựng khuôn khổ RCEP giữa Trung – Nhật

Cuộc ganh đua nhằm tạo dựng khuôn khổ của Hiệp định Đối tác Kinh tế Toàn diện Khu vực (RCEP) đang tăng tốc, khi Trung Quốc và Nhật Bản có cách nhìn khác nhau về thỏa thuận thương mại tại khu vực có phạm vi ảnh hưởng tới 1/2 dân số thế giới và chiếm 1/3 sản lượng kinh tế toàn cầu này.

Đọc tiếp...

Indonesia coi trọng IORA chỉ sau ASEAN?

Indonesia coi trọng IORA chỉ sau ASEAN?

Indonesia đang nỗ lực thể hiện vai trò, vị trí của mình trong Hiệp hội các Quốc gia vành đai Ấn Độ Dương với mong muốn tổ chức này sẽ góp phần thực hiện chiến lược trở thành “trung tâm biển” của nước này, giúp đưa Indonesia lên một tầm cao mới.

Đọc tiếp...

Quốc gia nào sẽ thay thế Trung Quốc trở thành “công xưởng” của thế giới?

Quốc gia nào sẽ thay thế Trung Quốc trở thành “công xưởng” của thế giới?

Các quốc gia như Malaysia, Ấn Độ, Thái Lan, Indonesia và Việt Nam đều có những đặc điểm để thay thế Trung Quốc, trong đó Ấn Độ là nước đang chiếm ưu thế nhất. Tuy nhiên, điều này chưa phải là cơ sở đầy đủ để cho rằng các quốc gia khác sẽ không thể trở thành một "Trung Quốc mới". 

Đọc tiếp...

Đã đến lúc Mỹ mạnh tay với vấn đề đầu tư Trung Quốc?

Đã đến lúc Mỹ mạnh tay với vấn đề đầu tư Trung Quốc?

Về kinh tế và nhất là trong đầu tư, những số liệu cụ thể cho thấy rằng, Trung Quốc cần Mỹ hơn rất nhiều so với Mỹ cần Trung Quốc. Với việc Trung Quốc có những hành động không mấy “thân thiện” với các nhà đầu tư Mỹ, đã đến lúc Mỹ cần thay đổi và mạnh tay hơn với Trung Quốc.

Đọc tiếp...

Những tác động rõ ràng đầu tiên của Brexit

Những tác động rõ ràng đầu tiên của Brexit

Hơn 6 tuần đã trôi qua kể từ khi cử tri Vương quốc Anh quyết định để quốc gia này rút khỏi Liên minh châu Âu (EU), khoảng thời gian đủ để một số tác động kinh tế của cuộc trưng cầu dân ý đó trở nên rõ ràng đối với cả Anh và châu Âu.

Đọc tiếp...

Việt Nam được lợi gì từ Brexit

Việt Nam được lợi gì từ Brexit

Đối với kinh tế Việt Nam, Brexit không hẳn sẽ chỉ đem đến những tác động tiêu cực mà Việt Nam sẽ vẫn có được một số lợi ích nhất định, cả trong ngắn hạn lẫn dài hạn.

Đọc tiếp...

Vấn đề Brexit: Cuộc khủng hoảng kinh tế mới chỉ bắt đầu

Vấn đề Brexit: Cuộc khủng hoảng kinh tế mới chỉ bắt đầu

Các chuyên gia cũng thường mắc sai lầm, song lần này, những người ủng hộ Brexit sẽ phải trả giá đắt vì đã phớt lờ ý kiến từ các chuyên gia kinh tế. Cuộc trưng cầu ý dân này sẽ đem đến những hệ lụy tức thì và thậm chí là lâu dài.

Đọc tiếp...

TPP và những tác động đối với Châu Á - Thái Bình Dương

TPP và những tác động đối với Châu Á - Thái Bình Dương

Hiệp định đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) - một thỏa thuận thương mại tiêu chuẩn cao đối với các thành viên tham gia, trong khi đó thế giới hiện cũng đang tồn tại nhiều hiệp định, cơ chế thương mại vốn đem lại nhiều lợi ích cho các bên tham gia. Vậy tại sao TPP lại thu hút sự quan tâm của các nền kinh tế và là trung tâm trong các cuộc tranh luận?

Đọc tiếp...

Ba ngộ nhận về quan hệ kinh tế Trung Quốc - ASEAN

Ba ngộ nhận về quan hệ kinh tế Trung Quốc - ASEAN

Các đánh giá thường thể hiện Trung Quốc là đối tác kinh tế quan trọng nhất đối với các nước Đông Nam Á. Nhưng theo quan điểm của tác giả, thực chất lại hoàn toàn không phải vậy.

Đọc tiếp...

Báo cáo của ADB: Xu hướng và Triển vọng kinh tế Trung Quốc

Báo cáo của ADB: Xu hướng và Triển vọng kinh tế Trung Quốc

Theo dự báo của Ngân hàng Phát triển châu Á, tăng trưởng GDP của Trung Quốc được dự đoán sẽ giảm xuống 6,5% trong năm 2016, nằm trong phạm vi mục tiêu của chính phủ là 6,5%-7%, và giảm xuống 6,3% trong năm 2017 trước khi ổn định hay tăng lên một lần nữa.

Đọc tiếp...

Nguy cơ trở lại của một khủng hoảng kinh tế

Nguy cơ trở lại của một khủng hoảng kinh tế

Những tín hiệu tiêu cực về nền kinh tế thế giới đang lấn át những tín hiệu lạc quan: sự giảm tốc của nền kinh tế thế giới, sự hụt hơi của khu vực châu Âu, nền kinh tế Nhật Bản vẫn trì trệ, những tín hiệu về một cuộc chiến tiền tệ…  Những biến động mạnh mẽ này có thể gây nguy hiểm cho sự phục hồi vốn còn chậm chạp trên thế giới.

Đọc tiếp...

Tăng trưởng Châu Á bước vào thời kỳ khó khăn

Tăng trưởng Châu Á bước vào thời kỳ khó khăn

Châu Á đang đối mặt với bối cảnh kinh tế mới nhiều thách thức. Cùng với sự trì trệ của các nền kinh tế lớn, xu hướng phòng ngừa rủi ro tại các thị trường tài chính và sự chấm dứt của chu kỳ tăng giá hàng hóa cơ bản, động lực tăng trưởng của kinh tế Châu Á đang suy giảm.

Đọc tiếp...

Triển vọng kinh tế Trung Quốc năm 2016

Triển vọng kinh tế Trung Quốc năm 2016

Để đạt được mục tiêu đề ra, Trung Quốc các biện pháp can thiệp cải cách mạnh mẽ, duy  trì sự ổn định của đồng Nhân dân Tệ. Năm 2016, thách thức đối với các nhà hoạch định chính sách Trung Quốc là làm thế nào không hy sinh quá nhiều tăng trưởng kinh tế, mà vẫn bảo đảm được vấn đề an ninh kinh tế. Đó thực sự là một nhiệm vụ khó khăn. 

Đọc tiếp...

Ảo tưởng của Trung Quốc về chuyển đổi nền kinh tế

Ảo tưởng của Trung Quốc  về chuyển đổi nền kinh tế

Trong bối cảnh nền kinh tế phương Tây đang trì trệ, thì việc Trung Quốc  giảm giá tiền tệ quy mô lớn nhằm quay lại mô hình tăng trưởng dựa vào xuất khẩu sẽ không còn phù hợp.

Đọc tiếp...

Trung Quốc sẽ gia nhập TPP trong 5 - 7 năm tới?

Trung Quốc sẽ gia nhập TPP trong 5 - 7 năm tới?

Khi không tham gia TPP, chuyển dịch thương mại sẽ khiến Trung Quốc phải trả giá. Trung Quốc cần phải thực hiện những bước đi như thế nào để đối phó và tham gia TPP một cách thuận lợi?

Đọc tiếp...

Kinh tế toàn cầu và những nguy cơ

Kinh tế toàn cầu và những nguy cơ

Kinh tế toàn cầu hiện phải đối mặt với những mối nguy được đánh giá là trầm trọng nhất kể từ thời Ngân hàng đầu tư lớn Lehman Brothers của Mỹ, “ngòi nổ” cho cuộc khủng hoảng tài chính năm 2008.

Đọc tiếp...

Nỗi lo về một cuộc chiến tiền tệ đang bị thổi phồng?

Nỗi lo về một cuộc chiến tiền tệ đang bị thổi phồng?

Sự hỗn loạn gần đây ở các thị trường tiền tệ thế giới, đặc biệt ở châu Á, đang phản ánh sự hiểu nhầm của nhà đầu tư và một số chính trị gia về động thái Trung Quốc phá giá đồng nhân dân tệ (NDT). Ở một số khía cạnh, đây là phản ứng thái quá về tác động của động thái này.

Đọc tiếp...

Những trở ngại nào kéo dài quá trình đàm phán TPP?

Những trở ngại nào kéo dài quá trình đàm phán TPP?

Năm năm sau các cuộc đàm phán thương mại, 29 chương quy tắc dày đặc và hàng trăm dòng thuế quan đi đến hồi kết. Hiện nay các nhà đàm phán vẫn đang tranh luận về văn bản nhằm thiết lập một khu vực thương mại Thái Bình Dương mới liên kết 12 nước từ Mỹ đến Việt Nam.

Đọc tiếp...

Nguyên nhân thực sự đằng sau cơn bão thị trường chứng khoán Trung Quốc

Nguyên nhân thực sự đằng sau cơn bão thị trường chứng khoán Trung Quốc

Nhiều nhà đầu tư ở Trung Quốc cho rằng việc bùng phát khủng hoảng chứng khoán mới đây là do tổ chức MSCI từ chối “kết nạp” cổ phiếu hạng A của Trung Quốc hôm 9/6, điều này dẫn đến sự thất vọng của Bắc Kinh cũng như những nhà đầu tư tài chính. Nhưng liệu đó là có phải là nguyên nhân chính dẫn đến khủng hoảng này?

Đọc tiếp...
More:

Ngôn ngữ

NGHIÊN CỨU BIỂN ĐÔNG

Joomla Slide Menu by DART Creations

Tìm kiếm

Học bổng Biển Đông

           

          

HỘI THẢO QUỐC GIA, QUỐC TẾ

Philippin kiện Trung Quốc

 

 

TÀI LIỆU ĐẶC BIỆT

ĐANG TRỰC TUYẾN

Hiện có 9978 khách Trực tuyến

Đăng nhập



Đăng ký nhận tin